İstiklal Savaşı'nda Trakya Bölgesi ve Başarısızlık Nedenleri (Ekim1918-Temmuz 1920)

Öz

Mondros Mütarekesi’nin imzalanmasından sonra diğer bölgelerde olduğu gibi Osmanlı Devleti’nin Avrupa’daki son toprakları olan Doğu Trakya’nın Yunanistan’a verilmesine karşı siyasî ve askerî alanda önemli mücadeleler verilmiştir. Neticede 20 Temmuz 1920 günü başlayan Yunan taarruzu karşısında Tekirdağ’daki birlikler direnememiş, Ordu dağılmış ve Doğu Trakya savunması birkaç gün içinde çökmüş , 25 Temmuz 1920 günü kalan birlikler de Bulgaristan’a geçmiş ve Edirne İstiklâl Savaşı sonuçlanana kadar Yunanistan’ın işgalinde kalmıştır. Bu çalışmada mücadelenin 1920 Temmuz’u sonunda gerçekleşen Yunanistan’ın işgaline kadar olan dönemi değerlendirilmeye çalışılmıştır.

Anahtar Kelimeler

• Trakya-Paşaeli Müdafaa-i Hukuk Cemiyeti
• Edirne
• Doğu Trakya
• Batı Trakya
• Birinci Kolordu

Öz

Following the sign of Mondros Truce, important struggles occurred in political and nıilitary areas against the handing över East Thrace to Greece, the last territories of Ottoman State İn Europe. The attitude of Tekirdağ governor in that way made the comnıander of 55 hesitant. As a result, on 20 July 3920, the troops İn Tekirdağ could not resist the commencing Greece attacks, the army dispersed and the defence of the East Thrace fell in a few days, the remaining troops passed to Bulgaria on 25 July 1920 and Edirne remained in the Greece occupation until the end of the National Freedom War. In this study, the period of this struggle until the occupation of Greece in the end of July 1920 is assessed.

Anahtar Kelimeler

• Edirne
• East Thrace
• West Thrace
• The First Army Corps
• The Association of Trakya-Paşaeli Defending Law

Kaynakça

1. Gökbilgin, Mehmet Tayyib, Edirne, İslam Ansiklopedisi, Cilt: 4, İstanbul 1993.
2. T.C. Genelkurmay Başkanlığı, Türk Silahlı Kuvvetleri Tarihi, Osmanlı Devri Balkan Harbi (1912-1913),Cilt: 2, Kısım: 2, Kitap: 2, Ankara 1981.
3. Bıyıklıoğlu, Tevfik, Trakya’da Milli Mücadele, Cilt: 1, 3. Baskı, Ankara 1992.
4. Türkgeldi, Ali, Mondros ve Mudanya Mütarekelerinin Tarihi, Ankara 1948.
5. T.C. Genelkurmay Başkanlığı, Askeri Tarih ve Stratejik Etüt Dairesi Başkanlığı Arşivi (ATAŞE Arş.) 5/179, Klasör (Kl) 3049, Harb Ceridesi (Hc) 58, Fihrist (F) I.
6. T.C. Genelkurmay Başkanlığı, Mondros Mütarekesi ve Tatbikatı, Cilt:1, Ankara 1967.
7. ATAŞE Arş. 5/179, Kl. 3848, Dosya (D) 68, F. 1, 1-4; Ayn. Arş. Kl. 3849, Hc. 58, F. 1-2, 1-3, 1-8, 1-9, 1-13, -11; Ayn, Arş. 3849, Hc. 39, E. 1-5, 1-14.
8. ATAŞE Arş. 1/2, Kl 74, D. 279, F. 34; Ayn Arş. 5/1400 Kl. 268, D. 36, F. 49.

9. ATAŞE Arş. 1/16, Kl 181, D. 81, F. 307; Ayn Arş. 5/1400, Kl. 268, D. 36, F. 66.
10. ATASE Arş. 1/2, Kl. 74, D. 279, F. 66-7; Ayn. Arş 1/16, Kl 181, D. 81, F. 309.
11. ATAŞE Arş. 1/1, Kl. 14. D. 72, F. 78-14, Ayn. Arş. 1/6, Kl. 181, D. 81, F. 273.
12. ATASE Arş. 1/1. Kl 13, D. 54, F. 26-5.; ATAŞE Arş. 5/1400, Kl. 279, D. 76, F. 81.
13. ATAŞE Arş. 5/1400, Kl. 276, D. 76, F. 23-8.; ATAŞE Arş. 5/1400, Kl. 276, D. 76, F. 23.
14. ATAŞE Arş. 5/1400, Kl. 283. D. 2, F. 62-26.; ATAŞE Arş. 6/2612. Kl. 294. D. 4. F. 26.
15. ATAŞE Arş. 1/4282, Kl. 554, D. 2, F. 73.; ATAŞE Arş. 2/2612, Kl. 394, D. 4, F. 25
16. ATAŞE Arş. 1/4282, Kl. 613, D. 16. F. 2.; ATAŞE arş. 5/1400, Kl. 739, D. 32, F. 6-2.
17. ATAŞE Arş. 5/1400, Kl. 74. D. 49, F. 1-20.; ATAŞE Arş. 5/1400, Kl. 279, D. 3, F. 139.
18. ATAŞE Arş. 5/1400, Kl. 239, D. 32, F. 6-2; Ayn. Arş. Kl. 74, D. 49, F. 1-21.
19. ATAŞE Arş. 5/1400, Kl.751, D. 74, F. 1-22.; ATAŞE Arş. 5/1400, Kl. 2131, D. 8, F. 8.
20. ATAŞE Arş. 5/1400, Kl. 751, D. 74, F. 1-23, 1-24.
21. Belen, Fahri, Askeri, Siyasal ve Sosyal Yönleriyle Türk Kurtuluş Savaşı, Ankara 1973.
22. Akyürek, Hüseyin Aziz (Aziz Bey), Hatıratı, I. Defter, 1932-33.
23. Atatürk, Mustafa Kemal, Nutuk, Cilt II, İstanbul 1981.
24. Tansel, Selahattin, Mondros’tan Mudanya’ya Kadar, Cilt: 1, Ankara 1973.
25. Atatürk, Mustafa Kemal, Nutuk, Cilt III, s. 903-909, Vesika 17, 18.
26. Aydınlı, Ahmet, Batı Trakya Faciasının İç Yüzü, Cilt: 1, İstanbul 1971.
27. Atatürk, Mustafa Kemal, Nutuk, Cilt III, 15. Baskı, İstanbul 1981.
28. T.C. Cumhurbaşkanlığı Arş. Dolap 1, Kutu 7-3. D. 1, F. 17-3.
29. T.C. Cumhurbaşkanlığı Arş. Dolap 1, Kutu 7-3, D. 19, F. 17-4.
30. T.C. Cumhurbaşkanlığı Arş. Dolap 1, Kutu 7-3, D. 19, F. 17-5.
31. T.C. Cumhurbaşkanlığı Arş. Dolap 1, Kutu 7-3, Dosya 19, F. 17-1; Genelkurmay Başkanlığı, Harp Tarihi Vesikaları (HTVD) Dergisi, Yıl: 7, Sayı 24, Vesika: 606.
32. Harp Tarihi Vesikaları (HTVD) Dergisi, Yıl: 7, Sayı: 24, Vesika: 604.
33. Harp Tarihi Vesikaları (HTVD) Dergisi, Yıl: 7, Sayı: 24, Vesika: 608.
34. Harp Tarihi Vesikaları (HTVD) Dergisi, Yıl: 7, Sayı: 24, Vesika: 610.
35. Harp Tarihi Vesikaları (HTVD) Dergisi, Yıl: 7, Sayı: 24, Vesika: 611-618.
36. '‘General Cafer Tayyar Eğilmez'in Hatıra ve Vesikalarından”, Millet Gazetesi, Sayı: 108-109, İstanbul 1948.
37. Kansu, Samih Nafiz, İki Devrin Perde Arkası (Anlatan: Hüsamettin Ertürk), İstanbul 1957.