Birinci Dünya Savaşında 12. Osmanlı Otomobil Kolu’na Ait “Efrad Künye Defteri
Öz
Aradan bir asır geçmiş olmasına rağmen Birinci Dünya Savaşı yeterince incelenmiş değildir. Bu araştırmada Haziran 1333 (1917) tarihinden savaş sonuna kadar Musul bölgesinde faaliyet gösteren 12. Osmanlı Otomobil Kolu’na ait Efrad Künye Defteri’nin transkiripsiyonu yapılarak buradaki bilgiler analiz edilecektir. Zabit Vekili Hasan Necib oğlu Bahaeddin tarafından tutulan Efrad Künye Defteri’nin orijinali özel kütüphanemizdedir. Avusturya-Osmanlı Otomobil Kolları bünyesinde faaliyet gösteren 12. Osmanlı Otomobil Kolu’nda zaman zaman değişiklik göstermekle birlikte şoför ve muâvin olmak üzere 40 civarında asker bulunmaktadır. Künyelerinden anlaşıldığı üzere bu askerler arasında gayr-i müslimler çoktur.
Künye Defteri ve içindeki diğer kayıt ve perakende notlardan;
1- Askerin; memleketi, yaşı, etnik durumu bilgileri,
2- Askere verilen malzeme,
3- Otomobil kolunun hareket alanı ve faaliyetleri,
4- Disiplin durumu, bazı suç ve cezalar,
5- Osmanlı kuvvetlerinin Musul bölgesindeki askeri durumu gibi pek çok alanda bazı yeni bilgiler elde etmek mümkün olmuştur.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Avcı, Orhan, Irak’ta Türk Ordusu, Vadi yay., Ankara 2004.
- Ayverdi, İlhan, Misalli Büyük Türkçe Sözlük, (Kubbealtı yay.), I. Baskı, İstanbul 2005.
- Çolak, Filiz, “Osmanlı Devletinde Hürriyet Başramı Kutlamaları”, Toplumsal Tarih, Temmuz 2006, sayı:151.
- Ersal, Mehmet, Nazik Erik- Hayatı Eserleri ve Fikir Dünyası, Türkiye Ekonomi ve Sosyal Araştırmalar Vakfı yay., Ankara 2002.
- Köstüklü, Nuri, “Milli Mücadele’de Türk Çocukları ve Bir Destan”, Atatürk Araştırma Merkezi Dergisi, Mart 1997, sayı:37.
- Köstüklü, Nuri, “Balkan Savaşlarından Milli Mücadeleye ‘Şehitler’ Üzerine Yapılacak Bilimsel Araştırmalarda Metod ve Kaynak Meselesine Dair Bazı Düşünceler”, 9. Askeri Tarih Semineri Bildirileri II, Ankara 2006, s.205- 219.
- Köstüklü, Nuri, Atatürk ve Türkiye Cumhuriyeti Tarihi Araştırmaları I, Çizgi Kitabevi yay., Konya 2013.
- Köylerimiz, İçişleri Bakanlığı İller İdaresi Genel Müdürlüğü yay., Başbakanlık Basımevi, Ankara 1968.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
-
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yazarlar
Nuri Köstüklü
Türkiye
Yayımlanma Tarihi
27 Kasım 2018
Gönderilme Tarihi
18 Nisan 2017
Kabul Tarihi
12 Eylül 2018
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2018 Cilt: 34 Sayı: 98