KAMUYA AÇIKLANAN İŞE ALIM POLİTİKALARININ VE İŞ İLANLARININ IRK VE ETNİK KÖKEN AYRIMCILIĞI BAKIMINDAN DENETİMİ: 2000/43/EC SAYILI IRK EŞİTLİĞİ DİREKTİFİ VE ABAD’IN FİRMA FERYN KARARI ÇERÇEVESİNDE TÜRK HUKUKUNA İLİŞKİN BİR DEĞERLENDİRME

Avrupa Birliği Adalet Divanı (ABAD) tarafından verilen Firma Feryn kararı, iş hukukunda ırk ve etnik köken ayrımcılığı bakımından oldukça önemli bir karardır. Nitekim karara konu olan olay, işverenin belli bir ırk ve etnik kökenden gelen kişileri işe almayacağına dair kamuya açıkladığı işe alım politikalarıyla ilgilidir; ancak iş başvurusunda bulunan ve söz konusu politikalar nedeniyle başvurusu reddedilen somut bir mağdur söz konusu değildir. Bu çerçevede kararda, somut bir mağdur olmamasına rağmen işverenin bu tür beyanlarının ırk ve etnik köken ayrımcılığı teşkil edip etmeyeceği tartışılmıştır. Etnik çeşitliliğe sahip olan ve göçmen nüfusunun artış gösterdiği ülkemizde de Firma Feryn kararına konu olan olayın benzerleri yaşanabilir. Fakat ülkemizde henüz bu yönde bir emsal karar verilmemiş olduğu da gözetildiğinde, anılan karardaki değerlendirmeler hukukumuz açısından da yol gösterici mahiyette kabul edilebilir. Bu kapsamda, kamuya açıklanan işe alım politikalarının ve iş ilanlarının ırk ve etnik köken temelinde ayrımcılık teşkil edip etmediğini ele alabilmek adına ABAD’ın Firma Feryn kararındaki değerlendirmeleri dikkate almak gerekmektedir. Bu çalışmada, ABAD’ın Firma Feryn kararından yola çıkılarak hukukumuz bakımından iş ilanlarının ırk ve etnik köken ayrımcılığı bakımından denetlenmesine ilişkin değerlendirmelerde bulunulacaktır.

The Firma Feryn judgment delivered by the Court of Justice of the European Union (CJEU) is a landmark decision in labour law concerning discrimination on grounds of race and ethnic origin. The case concerned an employer’s publicly stated recruitment policy declaring that it would not hire individuals of a particular racial or ethnic origin. However, there was no identifiable victim who had applied for a job and whose application had been rejected as a result of this policy. In this context, the Court addressed whether such public statements by an employer could constitute discrimination on grounds of race and ethnic origin in the absence of an identifiable victim. In a country such as Türkiye, which is characterised by ethnic diversity and a growing migrant population, similar situations to those in the Firma Feryn case may also arise. However, given the absence of a precedent in this regard within Turkish law, the reasoning in the aforementioned judgment may be regarded as a guiding framework. In this context, it is necessary to take into account the CJEU’s assessment in the Firma Feryn case when evaluating whether publicly disclosed recruitment policies and job advertisements constitute discrimination on the grounds of race and ethnic origin. This study provides an analysis of job advertisements in terms of racial and ethnic discrimination under Turkish law, drawing upon the reasoning developed in the CJEU’s Firma Feryn judgment.