Ceza ve İnfaz Kurumlarında Açlık Grevine Müdahale, Hukuka Uygunluk Nedenleri ve AİHM Yaklaşımı
Öz
Bu makalede, insan hakları perspektifinden açlık grevinin hukuki niteliği ile ceza ve infaz kurumlarında açlık grevine zor kullanılarak müdahale edilmesinin mümkün olup olmadığı ve ceza sorumluluğunu gerektiren haller Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi’nin yaşam hakkına ve açlık grevine müdahaleye ilişkin kararları ışığında tartışılacaktır. Bu bağlamda, açlık grevine hangi hallerde müdahale edilebileceği, hangi hallerde sınırın aşılmış sayılması gerektiği hukuka uygunluk sebepleri açısından ele alınıp incelenecek, uygulanabilecek hukuka uygunluk nedeninin maddi ve şekli şartlarının sadece iç hukuka göre değil Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi (AİHS), Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi (AİHM) kararları ve Dünya Hekimler Birliği’nin Açlık Grevlerine İlişkin Bildirgesi dikkate alınarak belirlenmesi gerektiği açıklanacaktır.
Anahtar Kelimeler
Açlık grevi, Yaşam hakkı, Açlık grevine müdahale, Hukuka uygunluk nedenleri, AİHM kararları
Kaynakça
- Akal, Cemal Bali, “İspanya'da Açlık Grevlerinin Doğurduğu Sorunlar” Argumentum, Şubat 1992, Y.2, S.19, s. 291-295.
- Akıncı, Şahin “İrade Muhtariyeti İlkesi ve Şahsiyet Hakları Açısından Ötanazi, Açlık Grevi ve Ölüm Orucu”, Selçuk Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, 1998, C.6, S.1-2, Prof. Süleyman Arslan’a Armağan, s.733-766.
- Aşıkoğlu, Eda Demirsoy, “Kişi Dokunulmazlığı Hakkı Bağlamında Rıza Olmaksızın Yapılan Tıbbi Müdahaleler”, TAAD, 2018, Y.9, S.35, s.319-343.
- Boran, Bedia, “Açlık Grevi/Ölüm Orucuna Müdahale Sorunu Tıbbi ve Hukuki Yaklaşım”, Ankara Barosu Dergisi, 2007, Y. 65, S. 3, s. 96-104.
- Cengiz, Serkan, “Mahpusların Açlık Grevi Ve Zorla Besleme Paradoksu Işığında Hekim Sorumluluğu”, TBB Dergisi, 2010, S.88, s.421-438.
- Eren, Mustafa, “Ölüm Oruçları: Yaşamın Kutsallığı ve Direnme Hakkı İkileminde Bir Eylem Tarzı”, MSGSÜ Sosyal Bilimler Dergisi, 2017, C.1, S. 15, s.126-141.
- Feinberg, Joel, “Voluntary Euthanasia and the Inalienable Right to Life”, Philosophy and Public, 1978, Y.7, S.2, s.93-123.
- Gürcan, Ertuğrul Cenk, “Ötanazi: Yaşama Hakkı Açısından Bir Değerlendirme”, AÜHFD, 2011, Y.60 S.2, s.255-280.
- Katoğlu, Tuğrul, “Ceza Hukukunda Suçun Mağduru Kavramının Sınırları”, AÜHFD, 2012, Y. 61, S.2, s.657-693.
- Kràlovà, Jana, “What is social death?”, Contemporary Social Science, 2015, C.10, S.3, 235-248.