Kumaşlar Üzerindeki Atış Artıklarının Fourier Dönüşümlü Kızılötesi Spektroskopisi (FTIR) ile İncelenmesi

Öz

Adli bilimler en kısa ve öz haliyle bilimin hukuka uygulanması olarak tanımlanabilir. Adli bilimler herhangi bir suç işlendiğinde olayın nasıl işlendiği, kim veya kimler tarafından işlendiği, gerçekleştirilen eylemde hangi aletlerin kullanıldığı gibi birçok soruya cevap vermemizi sağlar. Adli kimya, adli biyoloji, adli fizik, balistik, adli toksikoloji, belge inceleme, adli genetik gibi birçok alan bulunduran adli bilimler, hukuk sistemine bilimsel ve teknik yöntemlerle destek sağlayan bir multidisipliner alandır. Adli bilimler, kanıtların doğru bir şekilde toplanmasını, incelenmesini, analiz edilmesini ve yorumlanmasını sağlayarak adil bir yargılama sürecine katkıda bulunur. Kumaş hedef yüzeylere 0 cm, 5 cm, 50 cm ve 100 cm mesafelerden Türkiye yapısı, Sarsılmaz marka, 9 mm. çapında, Kılıç 2000 Light model tabanca, İtalya yapısı, 7.65 mm. çapında, Beretta marka tabanca, Türkiye yapısı, Bahadır marka, 12 kalibre, av tüfeği ve İngiltere yapısı, 7.9 mm. çapında Lee-Enfield marka tüfek ile atışlar yapılmıştır. Atış sonrası yüzeyde oluşan atış artıkları Fourier Dönüşümlü Kızılötesi Spektroskopisi (FTIR) ile incelenmiş ve PCA (Principal Component Analysis) analizi kullanılarak mühimmatın cinsine ve mesafesine bağlı olarak değerlendirilmiştir. Kumaş hedef yüzeyindeki atış artıklarının incelenmesi için Fourier Dönüşümlü Kızılötesi Spektroskopisi (FTIR)’nin tahribatsız ve elverişli bir yöntem olduğu görülmüştür. Aynı mesafeden farklı silahlarla yapılan atışlarda farklı mühimmat türlerinin PCA analiz ile gruplanabildiği tespit edilmiştir

Anahtar Kelimeler

• Adli Bilimler,
• Atış Artığı,
• Kumaş
• Tabanca
• Tüfek

Examination of Gunshot Residues on Fabrics Using FTIR Spectroscopy

Öz

Forensic sciences can be defined as the application of science to law in its shortest and most concise form. Forensic sciences enable us to answer many questions such as how the crime was committed, by whom or by whom it was committed, which tools were used in the action performed. Forensic sciences, which include many fields such as forensic chemistry, forensic biology, forensic physics, ballistics, toxicology, document examination, is a multidisciplinary field that provides support to the legal system with scientific and technical methods. Forensic sciences contribute to a fair trial process by ensuring that evidence is collected, analysed and interpreted correctly. The fabric target surfaces were shot at distances of 0 cm, 5 cm, 50 cm, and 100 cm with a Turkish Sarsılmaz pistol with a 9 mm. diameter, Kılıç 2000 Light pistol, an Italian Beretta pistol with a 7.65 mm. diameter, a Bahadır shotgun with a 12 calibre, and a British Lee-Enfield rifle with a 7.9 mm. diameter. The shot residues formed on the surface after firing were analysed by Fourier Transform Infrared Spectroscopy (FTIR) and evaluated depending on the type and distance of the ammunition using PCA analysis. It was determined that Fourier Transform Infrared Spectroscopy (FTIR) is a non-destructive and convenient method for the examination of shot residues on the fabric target surface, and that different types of ammunition can be grouped by PCA analysis when fired at the same distance.

Anahtar Kelimeler

• Forensic Science
• GSR
• fabric
• pistol
• rifle

Kaynakça

1. “Çağdaş Aksoy, Taner Bora, Nilgün Şenocak, Fırat Aydın.A new method to reduce false positives due to antimony in detection of gunshot residues.Forensic Science International, 2015”
2. “Durmuş K. Olay Yeri İnceleme Uygulamalarında Dökümantasyon Standartlarının Oluşturulması. [Doktora Tezi]. T.C. İstanbul Üniversitesi, 2010.”
3. “https://www.egm.gov.tr/kriminal/balistikuzmanlik(2023)”
4. Onursoy S. Likit Göz Kalemlerinin Adli Amaçlı Fourier Transform Infrared Spektrofotometresi (FTIR) ile İncelenmesi. [Yüksek Lisans Tezi]. T.C. Üsküdar Üniversitesi,2023.”
5. “Özçelik H. Koyu Renkli Yüzeyler Üzerindeki Kan Lekelerinin Alternatif Işık Kaynağı ve Spektroskopik Yöntemler Kullanılarak Tespiti. [Yüksek Lisans Tezi]. İstanbul: T.C Üsküdar Üniversitesi, 2023.”
6. “Romolo, Francesco Saverio; Margot, Pierre. Identification of gunshot residue: a critical review. Forensic science international, 2001, 119.2: 195-211.”
7. “Saferstein Richard, Roy Tiffany, Criminalistics An Introduction to Forensic Science, (2020), Thirteenth Edition. PPearson editor. New York: Pearson. “
8. “Soluk M. Fondötenlerin FTIR (Fourier Dönüşümlü Kızılötesi Spektroskopisi) Kullanılarak Adli Amaçlı İncelenmesi. [Yüksel Lisans Tezi]. İstanbul: T.C. Üsküdar Üniversitesi Bağımlılık ve Adli Bilimler Enstitüsü, 2023.”

9. “Şimşek E. İmza ve Mühür İncelemelerinde Kronolojik Sıranın ATR-FTIR Spektroskopisi Ile Tayini. [Yüksek Lisans Tezi]. İstanbul: Üsküdar Üniversitesi Bağımlılık ve Adli Bilimler Enstitüsü, 2021.”
10. Taştekin B. Farklı Kumaş Türleri Üzerindeki Semen Lekesi Yaşının FT-IR Spektroskopisi ile Tayini. [Uzmanlık Tezi]. T.C. Hacettepe Üniversitesi, 2021.
11. “Yalçın Sarıbey, Aylin Yazar; TARIMCI, Çelik Tez Danışmanı. Ateşli silahlar ile yapılan atışlar sonrası hedef yüzeyler üzerinde oluşan atış artıklarının incelenmesi. PhD Thesis. Ankara Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Fizik Mühendisliği Anabilim Dalı.”
12. “Yasuntimur Ahmet, Öğünç Gökhan İbrahim. Bireysel silahlanma ve Şiddet: Ateşli Silah Şiddetinin Güncel Durumu, 2022.”
13. “Yükseloğlu EH, Özcan ŞŞ, Ceylan B. Olay Yeri İncelemesi ve Türkiye'deki Uygulamalar. Polis Bilimleri Dergisi 2008; 10(1): 61-80.”e