POLİTİK KONJOKTÜR ÇERÇEVESİNDE TÜRKİYE’DE ANAYASAL İKTİSAT GEREKLİLİĞİ

Öz

Özellikle gelişmekte olan ülkelerde, parasal istikrarın sağlanması, bütçe açıklarının giderilmesi ve keyfi uygulamaların engellenmesi vb. nedenlerle, uygulanacak ekonomi politikaları konusunda bir takım kurallar konulması gereği hissedilmektedir. Kamu Tercihi Teorisinin bir sonraki aşaması olarak düşünülen Anayasal İktisat Teorisi bu konuyu ele almakta ve anayasayla sınırlandırılmış bir devleti çözüm olarak sunmaktadır. Çalışmada, Politik Konjonktür Teorisi, Kamu Tercihi Teorisi ve Anayasal İktisat Teorisinde ortaya konulan konseptin özellikleri araştırılmış, Türkiyedeki durum açısından anayasal bir iktisadın olabilirliği değerlendirilmiştir. Türkiyede genel ve yerel seçimler, yapılan cari transfer harcamaları açısından ayrı ayrı değerlendirilmiştir. Son yirmi yılda yapılan genel ve yerel seçimler bazında transfer harcamaların seçim öncesinde arttığı ve seçim sonrasında düştüğü dikkati çekmektedir. Bu durum, siyasi politika yapıcılarının oy maksimizasyonu için kamu kaynaklarını kullanabileceklerini teyit etmektedir. Bu açıdan, anayasa değişikliğinin gündemde olduğu günümüz Türkiyesinde Anayasal İktisat kavramı, iktisat politikalarının oluşturulması ve uygulanması sırasında politik eğilimlerle ülke kaynaklarının israfına engel olabilecek bir çözüm olarak değerlendirilmelidir.

Anahtar Kelimeler

• Anayasal İktisat, Kamu Tercihi, Politik Konjonktür

THE NECESSITY OF CONSTITUTIONAL ECONOMICS IN TURKEY WITHIN THE FRAME OF BUSINESS CYCLE

Öz

There are some necessities on the economy policies because of the reasons of monetary stability, budget deficits and banning the arbitrary behaviors etc. especially in the developing countries. Constitutional Economics Theory which is thought as a later stage of Public Choice Theory deals with this subject and presents a government which is limited by the constitution. In the study, the features of the concept which is argued by Business Cycle Theory, Public Choice Theory and Constitutional Economics Theory are analyzed, and the possibility of a constitutional economics in Turkey is evaluated. Current transfer expenditures in general and local elections of Turkey are examined separately. It is pointed out that transfer expenditures has been increased before the election and decreased after election in terms of local and general election in the last twenty years. This case confirms that policy makers can use public sources for vote maximization. Therefore, nowadays in Turkey which constitutional changes are on agenda, concept of constitutional economics should be evaluated as a solution which eliminates the waste of country sources in the process of making economic policies and implementations due to political interests.

Anahtar Kelimeler

• Institutional Economics, Public Choice, Business Cycle