Uludağ Göknarı Odununda Farklı Vernik Türlerinin Uygulanması Ve Renk Parametrelerinin Karşılaştırılması Üzerine Bir Araştırma

Öz

Bu çalışmada, Uludağ göknarı (Abies nordmanniana subsp. bornmülleriana Mattf.) odununda farklı vernik türlerinin (yat verniği, solvent bazlı yarı örtücü ahşap verniği ve taş verniği) uygulanması sonrasında elde edilen verniklenmiş yüzeyler üzerinde renk parametreleri karşılaştırılmıştır. Vernik uygulanmamış deney örnekleri ile vernik uygulanmış deney örnekleri birbirleri ile kıyaslanmıştır. Sonuçlara göre, ∆E* değerleri yat verniği için 5.61, taş verniği için 7.06 ve şeffaf örtücü vernik için 13.20 olarak hesaplanmıştır. Varyans analizlerinde bütün renk parametreleri için vernik türü anlamlı olarak tespit edilmiştir. Verniklerin ahşap malzeme yüzeylerine uygulanması sonrasında kontrol örneklerine kıyasla, L* ve ho değerlerinde azalışlar belirlenirken, C*, b* ve a* parametrelerinde artışlar bulunmuştur. Bütün vernik türlerinde ∆L* değerleri negatif olarak elde edilirken, ∆a*, ∆b* ve ∆C* değerleri ise pozitif olarak tespit edilmiştir. Çalışmada kullanılan vernikler ile ahşap malzemenin renginde değişikliklerin elde edildiği görülmüştür.

Anahtar Kelimeler

• Uludağ göknarı
• renk
• yat verniği
• taş verniği
• solvent bazlı vernik

A Study on the Application of Different Varnish Types on Uludağ Fir Wood and Comparison of Color Parameters

Öz

In this study, color parameters of varnished surfaces obtained after applying different types (yacht varnish, solvent-based semi-covering wood varnish and stone varnish) of varnishes to Uludağ fir (Abies nordmanniana subsp. bornmülleriana Mattf.) wood were compared. The varnished samples were compared with the unvarnished samples. According to the results, ∆E* values were calculated as 5.61 for yacht varnish, 7.06 for stone varnish, and 13.20 for transparent opaque varnish. Variance analyses revealed that varnish type was significant for all color parameters. After applying the varnishes to the wood surfaces, decreases in L* and ho values were observed compared to the control samples, while increases in C*, b*, and a* parameters were found. For all varnish types, ∆L* values were obtained as negative, while ∆a*, ∆b*, and ∆C* values were found to be positive. The study showed that changes in the color of the wood material were achieved with the varnishes used.

Anahtar Kelimeler

• Uludağ fir
• color
• yacht varnish
• stone varnish
• solvent-based varnish

Kaynakça

1. ASTM D 2244-3, (2007). Standard practice for calculation or color tolerances and color, differences from instrumentally measured color coordinates, ASTM International, West Conshohocken, PA.
2. ASTM D 3023-98, (2017). Standard practice for determination of resistance of factory-applied coatings on wood products to stains and reagents. ASTM International.
3. Ayata, Ü. & Bal, B.C. (2024). İsveç çamı (Pinus contorta) ahşabında bazı vernik türlerinin uygulanması, Avrasya 10. Uluslararası Uygulamalı Bilimler Kongresi, 2-5 Mayıs 2024, Tiflis, Gürcistan, 106-113.
4. Ayata, Ü., Bilginer, E.H., Çamlıbel, O. & Ayata, A. (2024a). Sipo (Entandrophragma utile) ve maun (Swietenia mahagoni L.) odunlarında yat verniği uygulamasının renk değişikliği üzerine etkisinin araştırılması. Technological Applied Sciences, 19 (2), 16-22. DOI: 10.12739/NWSA.2024.19.2.2A0197.
5. Ayata, Ü., Bilginer, E.H., Çamlıbel, O. & Kaplan, Ş. (2024b). Yalancı akasya (Robinia pseudoacacia L.) ahşabı yüzeylerine uygulanmış solvent bazlı yat verniği katmanlarında bazı yüzey özellikleri üzerine kat sayısının etkileri. Artvin Çoruh Üniversitesi Mühendislik ve Fen Bilimleri Dergisi, 2 (1), 41-49.
6. Bal, B.C., Ayata, Ü., Çavuş, V. & Efe, F.T. (2018). Dişbudak, doğu kayını, göknar ve Avrupa melezi ağaç türlerinde çivi tutma direncinin belirlenmesi, 5. Uluslararası Multidisipliner Çalışmaları Kongresi, 02-03 Kasım, Antalya, Türkiye, 1 (1), 397-406.
7. Bekhta, P., Krystofiak, T., Lis, B. & Bekhta, N. (2022). The impact of sanding and thermal compression of wood, varnish type and artificial aging in indoor conditions on the varnished surface color. Forests, 13 (2), 300. DOI: 10.3390/f13020300.
8. Bercu, R., Broasca, L. & Popoviciu, R. (2010). Comparative anatomical study of some gymnospermae species leaves. Botanica Serbica, 34 (1), 21-28.

9. Çalşimşek, Ü. (2019). Tanalith-E ile emprenye edilen bazı ağaç malzemelerin yanma özellikleri, Yüksek Lisans Tezi, Gazi Üniversitesi, Ankara, TÜRKİYE.
10. Çamlıbel, O. & Ayata, Ü. (2024). Keranji, niové, rubber, keruing ve berangan odunlarında solvent bazlı akrilik reçine esaslı mat verniğin uygulanması ve renk parametrelerinin karşılaştırılması, Latin Amerika 8. Uluslararası Bilimsel Araştırmalar Kongresi, 1-5 Mayıs 2024, Havana, Küba, 756-763.
11. Çavuş, V., Sahin, S., Esteves, B., & Ayata, U. (2019). Determination of thermal conductivity properties in some wood species obtained from Turkey. Bioresources, 14 (3), 6709-6715. DOI: 10.15376/biores.14.3.6709-6715.
12. Cheung, T.L.V. (2016). Uniform Color Spaces, Chen, J., Cranton, W., and Fihn, M., (2016). Handbook of visual display technology, Berlin/Heidelberg, Germany: Springer.
13. De Hernandez, R.E. & Cool, J. (2008). Evaluation of three surfacing methods on paper birch wood relation to water and solvent borne coatings performance. Wood and Fiber Science, 40 (3), 459-469.
14. DIN 5033, (1979). Deutsche Normen, Farbmessung. Normenausschuß Farbe (FNF) im DIN Deutsches Institut für Normung eV, Beuth, Berlin März.
15. Gündüz, G., Niemz, P. & Aydemir, D. (2008). Specific gravity and equilibrium of moisture content changes in heat treated fir (Abies nordmanniana subsp. bornmülleriana Mattf.) wood. Drying Technology, 26 (9), 1135-1139. DOI: 10.1080/07373930802266207.
16. Hammond, J.J., Donnelly, E.T., Harrod, W.F., Rayner, N.A. & Özden, F. (1969). Ağaç işleri teknolojisi, Mesleki ve Teknik Öğretim Kitapları, Editör: İrfan Zorlu, Ajans Türk Matbaacılık Sanayi, 554 sayfa.
17. Hermida de Paula, M., Gonçalez, J.C., Ananías, R.A. & Janin, G. (2023). Effect of heat treatment on physical, mechanical and chemical properties of angelim wood. Maderas. Ciencia y tecnología, 25, 1-12. DOI: 10.4067/s0718-221x2023000100410.
18. Homan, W.J. & Jorissen, A.J. (2004). Wood modification developments. Heron, 49 (4), 361-385.
19. ISO 554, (1976). Standard atmospheres for conditioning and/or testing, International Standardization Organization, Geneva, Switzerland.
20. Lange, D.R. (1999). Fundamentals of Colourimetry - Application Report No. 10e. DR Lange: New York, NY, USA.
21. Mihăilă, A., Lisa, C., Mămăligă, I. & Lisa, G. (2021). Evaluation of the drying process of some varnishes and paints applied on fir wood. Buletinul Institutului Politehnic, Gheorghe Asachi, 67 (71), 2:63-72.
22. Özdemir, T., Hiziroglu, S. & Kocapınar, M. (2015). Adhesion strength of cellulosic varnish coated wood species as function of their surface roughness. Advances in Materials Science and Engineering, 2015 (1), 525496. DOI: 10.1155/2015/525496.
23. Özkan, O.E. (2013). Isıl işlemle muamele edilmiş göknar odununun biyolojik, mekanik, fiziksel ve dış ortam dayanımı özellikleri, Kastamonu Üniversitesi, Yüksek Lisans Tezi, Kastamonu, Türkiye.
24. Sousa, F.R.D.R. (2008). Estudo do envernizamento de madeiras exóticas com vernizes aquosos, Master’s Thesis, Universidade do Porto, PORTUGAL.
25. Şanıvar, N. & Zorlu, İ. (1980). Ağaç işleri gereç bilgisi temel ders kitabı, Mesleki ve Teknik Öğretim Kitapları, Milli Eğitim Basımevi, İstanbul, Etüd ve Programlama Dairesi Yayınları No: 43, 472 sayfa.
26. Tank, T. (1964). Türkiye göknar türlerinin kimyasal bileşimleri ve selüloz endüstrisinde değerlendirilme imkânları. İstanbul Üniversitesi Orman Fakültesi Dergisi, 14 (3), 71-123.
27. Temiz, S. (2006). Kraft-NaBH4 yöntemiyle Uludağ göknarı (Abies bornmuelleriana Mattf.) ve kızılçam (Pinus Brutia Ten.) odunlarından kâğıt hamuru üretim koşullarının belirlenmesi, Yüksek Lisans Tezi, Abant İzzet Baysal Üniversitesi, Düzce, Türkiye.
28. Ulay, G. (2018). Yat ve tekne mobilyalarında kullanılan bazı ağaç türlerine uygulanan termal modifikasyon ve UV yaşlandırma işlemlerinin vernik katman performansları üzerine etkisinin incelenmesi, Doktora Tezi, Düzce Üniversitesi, Düzce, Türkiye.