Kentsel Dönüşüm, Kamusal Alan ve Kent Kimliği Etkileşiminin Kullanıcı Algıları Üzerinden Değerlendirilmesi: İstanbul İli Maltepe İlçesi Örneği

Meltem Coşaner Tonyalı; Tuğba Kiper

Kentsel Dönüşüm, Kamusal Alan ve Kent Kimliği Etkileşiminin Kullanıcı Algıları Üzerinden Değerlendirilmesi: İstanbul İli Maltepe İlçesi Örneği

Öz

Kamusal alanlar, kullanıcılara yönelik faaliyetler ve etkinlikler için birer odak noktası oluşturarak, kentlerin gelişiminde ve yer kimliğini oluşturmada önemli bir rol almaktadır. Dolayısıyla kentsel dönüşüm sürecinde kamusal alanlar da değişime uğramakta, bu değişim de kullanıcıların kentsel kimlik algısı üzerinde etki yaratmaktadır. Bu çerçevede çalışma ana konusunu “Süreç içerisinde değişim/dönüşüm geçiren kamusal açık alanların kent kimliğine olan etkisine yönelik kullanıcıların bakış açılarının belirlenmesi” oluşturmuştur. Bu amaçla; İstanbul İli Maltepe İlçesi özelinde kullanıcıların kentsel dönüşümün kent kimliğine etkisine yönelik algılarının belirlenmesi hedeflenmiştir. Bu amaçla anket tekniği kullanılarak “Kullanıcılar Maltepe özelinde kamusal alanlar temelinde kentsel kimlik-kentsel dönüşüm arasındaki ilişkiyi nasıl değerlendirmektedirler? sorusuna yanıt aranmıştır. Çalışma ana yöntem süreci anket tekniğine dayalı olarak geliştirilmiştir. Anket formu, 5 bölüm ve 16 temel sorudan oluşmuştur. Anket formları 400 kişiye uygulanmıştır. Anketlerden elde edilen veriler; tanımlayıcı istatistiki analizler (yüzde, frekans, aritmetik ortalama, standart sapma) ile Ki-kare Testi, Faktör Analizi ve Kümeleme Analizi ile değerlendirilmiştir. Faktör analizi ile 41 değişken arasında 8 faktör ile toplam varyansın %61,935’i açıklanmıştır. Kümeleme analizi ile 4 farklı küme oluşturulmuş ve her bir küme Anova testi ile alt boyut puanları açısından anlamlı farklılıklar tespit edilmiştir. Çalışmadan elde edilen sonuçlar, kentsel dönüşüm-kentsel kimlik ilişkisi konusunda toplumsal farkındalığın artırılmasını destekleyecektir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

Ahmed, S.K. (2024). How to choose a sampling technique and determine sample size for research: A simplified guide for researchers. Oral Oncology Reports. 12 (2024) 100662. https://doi.org/ 10.1016/j.oor.2024.100662.
Aksu, G., Eser, T. H., & Güzeller, C. O. (2017). Açımlayıcı ve doğrulayıcı faktör analizi ile yapısal eşitlik modeli uygulamaları (1. baskı). Detay Yayıncılık.
Albayrak, A. S. (2006). Uygulamalı çok değişkenli istatistik teknikleri. Asil Yayınları.
Alwah, A. A., Li, W., Alwah, M. A., & Shahrah, S. (2021). Developing a quantitative tool to measure the extent to which public spaces meet user needs. Urban Forestry & Urban Greening, 62, 127152. https://doi.org/10.1016/j.ufug.2021.127152.
Anderson, G. (1990). Fundamentals of educational research. The Falmer Press.
Anderson, J., Ruggeri, K., Steemers, K., & Huppert, F. (2017). Lively social space, well-being activity and urban design: Findings from a low-cost community-led public space intervention. Environment and Behavior, 49(6), 685–716. https://doi.org/10.1177/0013916516659108.
Anonim. (2023). On İkinci Kalkınma Planı (2024–2028). Cumhurbaşkanlığı Strateji ve Bütçe Başkanlığı. https://www.sbb.gov.tr/wp-content/uploads/2023/12/On-Ikinci-Kalkinma-Plani_2024-2028_ 11122023.pdf.
Aram, F., Solgi, E., García, E. H., Mosavi, A., & Várkonyi-Kóczy, A. R. (2019). The cooling effect of large-scale urban parks on surrounding area thermal comfort. Energies, 12(20), 3904. https://doi.org/10.3390/en12203904.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Çevre Mühendisliği (Diğer)

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Meltem Coşaner Tonyalı
0009-0008-4025-9988
Türkiye

Tuğba Kiper ^*
0000-0003-3396-5661
Türkiye

Yayımlanma Tarihi

22 Aralık 2025

Gönderilme Tarihi

10 Nisan 2025

Kabul Tarihi

27 Mayıs 2025

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2025 Cilt: 11 Sayı: 1

IZ

https://izlik.org/JA39XY94HA

Kaynak Göster

RIS / Bibtex

APA

Coşaner Tonyalı, M., & Kiper, T. (2025). Kentsel Dönüşüm, Kamusal Alan ve Kent Kimliği Etkileşiminin Kullanıcı Algıları Üzerinden Değerlendirilmesi: İstanbul İli Maltepe İlçesi Örneği. Akademia Doğa ve İnsan Bilimleri Dergisi, 11(1), 43-70. https://izlik.org/JA39XY94HA

AMA

1.Coşaner Tonyalı M, Kiper T. Kentsel Dönüşüm, Kamusal Alan ve Kent Kimliği Etkileşiminin Kullanıcı Algıları Üzerinden Değerlendirilmesi: İstanbul İli Maltepe İlçesi Örneği. ADIBD. 2025;11(1):43-70. https://izlik.org/JA39XY94HA

Chicago

Coşaner Tonyalı, Meltem, ve Tuğba Kiper. 2025. “Kentsel Dönüşüm, Kamusal Alan ve Kent Kimliği Etkileşiminin Kullanıcı Algıları Üzerinden Değerlendirilmesi: İstanbul İli Maltepe İlçesi Örneği”. Akademia Doğa ve İnsan Bilimleri Dergisi 11 (1): 43-70. https://izlik.org/JA39XY94HA.

EndNote

Coşaner Tonyalı M, Kiper T (01 Aralık 2025) Kentsel Dönüşüm, Kamusal Alan ve Kent Kimliği Etkileşiminin Kullanıcı Algıları Üzerinden Değerlendirilmesi: İstanbul İli Maltepe İlçesi Örneği. Akademia Doğa ve İnsan Bilimleri Dergisi 11 1 43–70.

IEEE

[1]M. Coşaner Tonyalı ve T. Kiper, “Kentsel Dönüşüm, Kamusal Alan ve Kent Kimliği Etkileşiminin Kullanıcı Algıları Üzerinden Değerlendirilmesi: İstanbul İli Maltepe İlçesi Örneği”, ADIBD, c. 11, sy 1, ss. 43–70, Ara. 2025, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA39XY94HA

ISNAD

Coşaner Tonyalı, Meltem - Kiper, Tuğba. “Kentsel Dönüşüm, Kamusal Alan ve Kent Kimliği Etkileşiminin Kullanıcı Algıları Üzerinden Değerlendirilmesi: İstanbul İli Maltepe İlçesi Örneği”. Akademia Doğa ve İnsan Bilimleri Dergisi 11/1 (01 Aralık 2025): 43-70. https://izlik.org/JA39XY94HA.

JAMA

1.Coşaner Tonyalı M, Kiper T. Kentsel Dönüşüm, Kamusal Alan ve Kent Kimliği Etkileşiminin Kullanıcı Algıları Üzerinden Değerlendirilmesi: İstanbul İli Maltepe İlçesi Örneği. ADIBD. 2025;11:43–70.

MLA

Coşaner Tonyalı, Meltem, ve Tuğba Kiper. “Kentsel Dönüşüm, Kamusal Alan ve Kent Kimliği Etkileşiminin Kullanıcı Algıları Üzerinden Değerlendirilmesi: İstanbul İli Maltepe İlçesi Örneği”. Akademia Doğa ve İnsan Bilimleri Dergisi, c. 11, sy 1, Aralık 2025, ss. 43-70, https://izlik.org/JA39XY94HA.

Vancouver

1.Meltem Coşaner Tonyalı, Tuğba Kiper. Kentsel Dönüşüm, Kamusal Alan ve Kent Kimliği Etkileşiminin Kullanıcı Algıları Üzerinden Değerlendirilmesi: İstanbul İli Maltepe İlçesi Örneği. ADIBD [Internet]. 01 Aralık 2025;11(1):43-70. Erişim adresi: https://izlik.org/JA39XY94HA