Adıyaman İli ve Çevresinde Tütün Ekim Alanlarında Virüs Hastalıklarının Tespiti ve 10 Yıllık Epidemi Durumunun Değerlendirilmesi

Ela Tohumcu; Nevzat Birişik; Havva Nur Sağlam; Muharrem Kamberoğlu; Yılmaz Yaşar

Adıyaman İli ve Çevresinde Tütün Ekim Alanlarında Virüs Hastalıklarının Tespiti ve 10 Yıllık Epidemi Durumunun Değerlendirilmesi

Öz

Bu çalışma 2008-2010 yılları arasında ve 2019 yılında olmak üzere 2 dönem halinde yürütülmüştür. Yapılan arazi gözlemleri, örnekleme çalışmaları ve laboratuvar analizleri neticesinde bölgedeki tütün alanların 1. dönemde TSWV, TMV ve ToMV ile bulaşık olduğu tespit edilmiştir. 1. dönem çalışmalarında elde edilen sonuçlara göre bulaşıklık oranları yıllara göre 2008’de %22.84, 2009’da %44.70 ve 2010’da ise %43.75 olarak bulunmuş olup üç yılın ortalaması ise %38.93 olarak belirlenmiştir. Bulaşık alanlardan alınan örneklerin analizi sonucunda tekli enfeksiyonların 3 yıllık ortalaması 51.48 olarak bulunurken, karışık enfeksiyonların ise %48.51 olarak bulunmuştur. Bu alanlardaki virüslerin varlığının epidemik durumlarındaki gelişimini tespit etmek amacıyla 2019 yılında toplam 93 örnek alınmış ve ortalama enfeksiyon oranı tespit edilmiştir. 10 yıl aradan sonra yapılan çalışmada ayrıca CMV, AMV ve TRSV bulunmuş ancak ToMV tespit edilmemiştir. Toplam bulaşıklık oranı ise %70.96 olarak saptanmıştır. Çalışma sonucunda geçen süre içerisinde bazı virüslerin epidemi oranlarının arttığı, ortalama virüs bulaşıklık oranının da artarak %35.48’den %67.74’e çıktığı belirlenmiştir. Bölgede virüslerle mücadelede herhangi bir karantina, sertifikasyon ve eradikasyon mücadelesinin olmadığı ayrıca özellikle mekanik bulaşan TMV’nin yaygın olduğu ve ikili, üçlü enfeksiyonların öldürücü olduğu belirlenmiştir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

Anonymus, 2008. South Coroline Tobacco Growers Guide. Clemson University. Extension service.
Culbreath, A. K., Csinos, A. S., bertrand, P. F., Demski, J. W., 1991. Tomato spotted wilt virus epidemic in flue-crued tobacco in Giorgia. Plant Diseases, 75:483-485.
FAO, 2021. Food and Agriculture Organization, Crop Statistics. (http://www.fao.org/faostat/en/#data/QC), (Erişim Tarihi: 08.06.2021).
Özdemir, S., Erilmez, S. and Kaçan, K. 2009. Detection of Tomato Spotted Wilt Virus (TSWV) on Tomato Crops and Some Weeds in Denızlı Province of Turkey. Acta Hort. (ISHS) 808:171-174.
Pappu, H. R., Jones, R. A. C., Jain, R. K., 2009. Global status of tospovirus epidemics in diverse cropping systems: successes achieved and challenges ahead. Virus research, 141(2), 219-236.
Shew H. D, Lucas G. B. 1998. Compendium of Tobacco Diseases. St. Paul. Minesota. USA. APS pres. p. 41-47.
TÜİK, 2021. Bitkisel Üretim İstatistikleri. Türkiye İstatistik Kurumu.(https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=104&locale=tr), (Erişim tarihi: 08.06.2021).

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Ziraat, Veterinerlik ve Gıda Bilimleri

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Ela Tohumcu ^*
0000-0001-6104-0346
Türkiye

Nevzat Birişik
0000-0002-2023-6155
Türkiye

Havva Nur Sağlam
0000-0001-8284-2532
Türkiye

Muharrem Kamberoğlu
0000-0003-1165-5902
Türkiye

Yılmaz Yaşar
0000-0001-6502-364X
Türkiye

Yayımlanma Tarihi

31 Aralık 2021

Gönderilme Tarihi

8 Haziran 2021

Kabul Tarihi

24 Aralık 2021

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2021 Cilt: 9 Sayı: 2

IZ

https://izlik.org/JA77WR26BU

Kaynak Göster

RIS / Bibtex

APA

Tohumcu, E., Birişik, N., Sağlam, H. N., Kamberoğlu, M., & Yaşar, Y. (2021). Adıyaman İli ve Çevresinde Tütün Ekim Alanlarında Virüs Hastalıklarının Tespiti ve 10 Yıllık Epidemi Durumunun Değerlendirilmesi. ADYUTAYAM Dergisi, 9(2), 90-100. https://izlik.org/JA77WR26BU

AMA

1.Tohumcu E, Birişik N, Sağlam HN, Kamberoğlu M, Yaşar Y. Adıyaman İli ve Çevresinde Tütün Ekim Alanlarında Virüs Hastalıklarının Tespiti ve 10 Yıllık Epidemi Durumunun Değerlendirilmesi. ADYUTAYAM. 2021;9(2):90-100. https://izlik.org/JA77WR26BU

Chicago

Tohumcu, Ela, Nevzat Birişik, Havva Nur Sağlam, Muharrem Kamberoğlu, ve Yılmaz Yaşar. 2021. “Adıyaman İli ve Çevresinde Tütün Ekim Alanlarında Virüs Hastalıklarının Tespiti ve 10 Yıllık Epidemi Durumunun Değerlendirilmesi”. ADYUTAYAM Dergisi 9 (2): 90-100. https://izlik.org/JA77WR26BU.

EndNote

Tohumcu E, Birişik N, Sağlam HN, Kamberoğlu M, Yaşar Y (01 Aralık 2021) Adıyaman İli ve Çevresinde Tütün Ekim Alanlarında Virüs Hastalıklarının Tespiti ve 10 Yıllık Epidemi Durumunun Değerlendirilmesi. ADYUTAYAM Dergisi 9 2 90–100.

IEEE

[1]E. Tohumcu, N. Birişik, H. N. Sağlam, M. Kamberoğlu, ve Y. Yaşar, “Adıyaman İli ve Çevresinde Tütün Ekim Alanlarında Virüs Hastalıklarının Tespiti ve 10 Yıllık Epidemi Durumunun Değerlendirilmesi”, ADYUTAYAM, c. 9, sy 2, ss. 90–100, Ara. 2021, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA77WR26BU

ISNAD

Tohumcu, Ela - Birişik, Nevzat - Sağlam, Havva Nur - Kamberoğlu, Muharrem - Yaşar, Yılmaz. “Adıyaman İli ve Çevresinde Tütün Ekim Alanlarında Virüs Hastalıklarının Tespiti ve 10 Yıllık Epidemi Durumunun Değerlendirilmesi”. ADYUTAYAM Dergisi 9/2 (01 Aralık 2021): 90-100. https://izlik.org/JA77WR26BU.

JAMA

1.Tohumcu E, Birişik N, Sağlam HN, Kamberoğlu M, Yaşar Y. Adıyaman İli ve Çevresinde Tütün Ekim Alanlarında Virüs Hastalıklarının Tespiti ve 10 Yıllık Epidemi Durumunun Değerlendirilmesi. ADYUTAYAM. 2021;9:90–100.

MLA

Tohumcu, Ela, vd. “Adıyaman İli ve Çevresinde Tütün Ekim Alanlarında Virüs Hastalıklarının Tespiti ve 10 Yıllık Epidemi Durumunun Değerlendirilmesi”. ADYUTAYAM Dergisi, c. 9, sy 2, Aralık 2021, ss. 90-100, https://izlik.org/JA77WR26BU.

Vancouver

1.Ela Tohumcu, Nevzat Birişik, Havva Nur Sağlam, Muharrem Kamberoğlu, Yılmaz Yaşar. Adıyaman İli ve Çevresinde Tütün Ekim Alanlarında Virüs Hastalıklarının Tespiti ve 10 Yıllık Epidemi Durumunun Değerlendirilmesi. ADYUTAYAM [Internet]. 01 Aralık 2021;9(2):90-100. Erişim adresi: https://izlik.org/JA77WR26BU