6 Şubat Kahramanmaraş Depremleri Deneyimi Işığında Afet Risk Azaltmada Zihinsel Dönüşüm: Kavramsal Bir Çerçeve

Gökhan Yılmaz

6 Şubat Kahramanmaraş Depremleri Deneyimi Işığında Afet Risk Azaltmada Zihinsel Dönüşüm: Kavramsal Bir Çerçeve

Öz

Bu çalışma, 6 Şubat 2023 Kahramanmaraş merkezli depremlerden elde edilen kurumsal ve toplumsal deneyimler ışığında, afet risk azaltma politikalarında ihtiyaç duyulan zihinsel dönüşüm kavramını kav- ramsal bir çerçeve içinde ele almaktadır. Afetlerin yalnızca doğal tehlikelerin sonucu olmadığı; yapı üretim süreçleri, mekânsal planlama tercihleri, yönetişim kapasitesi ve toplumsal risk algısıyla şekillendiği sa- vunulmaktadır. Çalışma, nitel araştırma yöntemleri temelinde doküman analizi ve deneyim temelli değer- lendirmeyi birleştirmekte; zihinsel dönüşümü bireysel ve kurumsal zihniyet, yapısal güvenlik, yönetişim kapasitesi ve toplumsal dayanıklılık bileşenleri üzerinden kavramsallaştırmaktadır. Önerilen kavramsal modelin, politika yapıcılar ve uygulayıcılar için afet risk azaltma kararlarını değerlendirmede analitik bir araç sunması hedeflenmektedir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

AFAD (2023). Türkiye Afet İstatistikleri ve Değerlendirme Raporu. Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı, Ankara.
Ahern, J. (2011). From fail-safe to safe-to-fail: Sustainability and resilience in the new urban world. Landscape and Urban Planning, 100(4), 341–343.
Alexander, D. (2018). Natural disasters. Routledge.
Creswell, J. W. (2014). Research design: Qualitative, quantitative, and mixed methods approaches. Sage.
EERI. (2023). Türkiye earthquake sequence of February 6, 2023: Reconnaissance report. Earthquake Engineering Research Institute.
Ersoy, U., Gülkan, P., ve diğerleri. (2023). Engineering assessment of structural damage in the 6 February 2023 Türkiye earthquakes. Bulletin of Earthquake Engineering, 21(14), 1–22. https://doi.org/10.1007/s10518-023-0xxx-x
Gülkan, P. (2000). 1999 Marmara depremleri ışığında Türkiye’de yapılaşma ve deprem güvenliği. METU Journal of the Faculty of Architecture, 17(2), 1–20.
Gülkan, P., ve Yılmaz, T. (2024). Institutional and governance dimensions of earthquake risk in Türki- ye. Natural Hazards, 121(2), 1–20. https://doi.org/10.1007/s11069-024-0xxx-x

IPCC (2022). Sixth Assessment Report: Impacts, Adaptation and Vulnerability. Intergovernmental Panel on Climate Change.
Kelman, I. (2020). Disaster by choice: How our actions turn natural hazards into catastrophes. Oxford University Press.
Maskrey, A. (2011). Revisiting community-based disaster risk management. Environmental Hazards, 10(1), 42–52.
Meerow, S., Newell, J. P., ve Stults, M. (2016). Defining urban resilience: A review. Landscape and Urban Planning, 147, 38–49.
OECD (2014). Recommendation of the Council on the Governance of Critical Risks. OECD Publishing.
Özmen, B., Nurlu, M., ve diğerleri. (2023). 6 Şubat 2023 Kahramanmaraş depremlerinin yapısal hasar nedenlerine ilişkin ön değerlendirme. Türkiye Deprem Mühendisliği Dergisi, 7(1), 1–18.
Pamuk, A., Koç, N., ve diğerleri. (2023). Kahramanmaraş depremleri sonrası bina performansı ve hasar dağılımının değerlendirilmesi. Bulletin of Earthquake Engineering, 21(12), 1–25. https://doi.org/10.1007/s10518-023-0xxx-x
Slovic, P. (2000). The perception of risk. Earthscan.
Tierney, K. (2014). The social roots of risk. Stanford University Press.
UNDRR (2015). Sendai Framework for Disaster Risk Reduction 2015–2030. United Nations Office for Disaster Risk Reduction.
UNDRR (2019). Global Assessment Report on Disaster Risk Reduction. United Nations Office for Disaster Risk Reduction.
UN-Habitat (2020). Enhancing Urban Resilience. United Nations Human Settlements Programme.
Wisner, B., Blaikie, P., Cannon, T., ve Davis, I. (2004). At Risk: Natural Hazards, People’s Vulnerability and Disasters. Routledge.
World Bank. (2023). Türkiye earthquakes 2023: Rapid damage and needs assessment. World Bank Group. https://www.worldbank.org

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Strateji, Yönetim ve Örgütsel Davranış (Diğer)

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Gökhan Yılmaz ^* Bu kişi benim
Türkiye

Yayımlanma Tarihi

20 Şubat 2026

Gönderilme Tarihi

16 Ocak 2026

Kabul Tarihi

18 Şubat 2026

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2026 Cilt: 2 Sayı: 1

IZ

https://izlik.org/JA53TP88KE

Kaynak Göster

RIS / Bibtex

APA

Yılmaz, G. (2026). 6 Şubat Kahramanmaraş Depremleri Deneyimi Işığında Afet Risk Azaltmada Zihinsel Dönüşüm: Kavramsal Bir Çerçeve. Bütünleşik Afet Yönetimi Dergisi, 2(1), 32-46. https://izlik.org/JA53TP88KE

AMA

1.Yılmaz G. 6 Şubat Kahramanmaraş Depremleri Deneyimi Işığında Afet Risk Azaltmada Zihinsel Dönüşüm: Kavramsal Bir Çerçeve. AYD. 2026;2(1):32-46. https://izlik.org/JA53TP88KE

Chicago

Yılmaz, Gökhan. 2026. “6 Şubat Kahramanmaraş Depremleri Deneyimi Işığında Afet Risk Azaltmada Zihinsel Dönüşüm: Kavramsal Bir Çerçeve”. Bütünleşik Afet Yönetimi Dergisi 2 (1): 32-46. https://izlik.org/JA53TP88KE.

EndNote

Yılmaz G (01 Şubat 2026) 6 Şubat Kahramanmaraş Depremleri Deneyimi Işığında Afet Risk Azaltmada Zihinsel Dönüşüm: Kavramsal Bir Çerçeve. Bütünleşik Afet Yönetimi Dergisi 2 1 32–46.

IEEE

[1]G. Yılmaz, “6 Şubat Kahramanmaraş Depremleri Deneyimi Işığında Afet Risk Azaltmada Zihinsel Dönüşüm: Kavramsal Bir Çerçeve”, AYD, c. 2, sy 1, ss. 32–46, Şub. 2026, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA53TP88KE

ISNAD

Yılmaz, Gökhan. “6 Şubat Kahramanmaraş Depremleri Deneyimi Işığında Afet Risk Azaltmada Zihinsel Dönüşüm: Kavramsal Bir Çerçeve”. Bütünleşik Afet Yönetimi Dergisi 2/1 (01 Şubat 2026): 32-46. https://izlik.org/JA53TP88KE.

JAMA

1.Yılmaz G. 6 Şubat Kahramanmaraş Depremleri Deneyimi Işığında Afet Risk Azaltmada Zihinsel Dönüşüm: Kavramsal Bir Çerçeve. AYD. 2026;2:32–46.

MLA

Yılmaz, Gökhan. “6 Şubat Kahramanmaraş Depremleri Deneyimi Işığında Afet Risk Azaltmada Zihinsel Dönüşüm: Kavramsal Bir Çerçeve”. Bütünleşik Afet Yönetimi Dergisi, c. 2, sy 1, Şubat 2026, ss. 32-46, https://izlik.org/JA53TP88KE.

Vancouver

1.Gökhan Yılmaz. 6 Şubat Kahramanmaraş Depremleri Deneyimi Işığında Afet Risk Azaltmada Zihinsel Dönüşüm: Kavramsal Bir Çerçeve. AYD [Internet]. 01 Şubat 2026;2(1):32-46. Erişim adresi: https://izlik.org/JA53TP88KE