TÜRKİYE’DE KATILIM BANKACILIĞI SEKTÖRÜ BAĞLAMINDA FİNANSAL GELİŞMELER, ENFLASYON VE EKONOMİK BÜYÜME İLİŞKİSİNİN İNCELENMESİ

Öz

Türkiye'de bir nevi niş bir alan olarak görülen katılım bankalarının son yıllarda geleneksel bankacılık ve finans sektörünün içindeki payını artırması ile bu bankacılık faaliyetlerinin ekonomik büyüme üzerinde anlamlı bir etkiye sahip olup olmadığı sorusu anlam kazanmaktadır. Literatürde son yıllarda şekillenmeye başlayan bu soru, yapılan bu çalışmada Türkiye örnekleminde cevap aramaktadır. Aynı zamanda enflasyonun ekonomik büyüme ile olan ilişkisi de literatürün popüler konuları arasındadır. Türkiye'de uzun yıllardır yaşanan yüksek ve kronik enflasyonun ekonomik büyüme üzerindeki etkisini yeniden gündeme getirmek literatüre bir kez daha katkı sağlamak açısından önemlidir. Bu çalışmanın amacı, Türkiye'de katılım bankacılığı bağlamında finansal gelişmelerin ve enflasyonun ekonomik büyüme üzerindeki etkisini tespit etmektir. Bunun için 2006 ile 2021 yılları arası çeyreklik verilerden oluşan gayri safi yurt içi hasıla (GSYH), katılım bankaları tarafından özel sektöre kullandırılan toplam krediler ve tüketici fiyat endeski (TÜFE) değişkenleri ele alınmıştır. ARDL sınır testi yaklaşımı ile elde edilen bulgulara göre katılım bankalarının özel sektöre sunmuş olduğu kredilerin ekonomik büyüme üzerindeki etkisi pozitif, enflasyonun ekonomik büyüme üzerindeki etkisi ise negatiftir. Bu bulgular literatüre genel olarak paralellik göstermektedir.

Anahtar Kelimeler

• Ekonomik Büyüme
• Enflasyon
• Finansal Gelişme
• Katılım Bankacılığı
• İslami Bankacılık
• ARDL

Investigation of the Relationship of Financial Developments, Inflation and Economic Growth in the Context of the Participation Banking Sector in Turkey

Abstract

With participation banks increasing their share in the traditional banking and finance sector in recent years, the question of whether these banking activities have a significant impact on economic growth becomes meaningful. This question, which has started to take shape in the literature in recent years, seeks an answer in the example of Turkey in this study. At the same time, the relationship between inflation and economic growth has been among the popular topics of the literature. Bringing the impact of high and chronic inflation, which has been experienced for many years in Turkey, on economic growth is important in terms of contributing to the literature once again. The aim of this study is to determine the effect of financial developments and inflation on economic growth in the context of participation banking in Turkey. For this, the variables of gross domestic product (GDP), which consists of quarterly data between 2006-2021, total loans extended by participation banks to the private sector, and consumer price index (CPI) are discussed. According to the findings obtained with the ARDL bounds test approach, the effect of loans offered by participation banks to the private sector on economic growth is positive, while the effect of inflation on economic growth is negative. These findings are generally parallel to the literature.

Keywords

• Economic Growth
• Inflation
• Financial Development
• Participation Banking
• Islamic Banking
• ARDL

Kaynakça

1. Ali, M., & Azmi, W. (2017). Impact of Islamic Banking on Economic Growth and Volatility: Evidence from the OIC Member Countries. N. Alam, & S. A. Rizvi içinde, Islamic Banking Growth, Stability and Inclusion (s. 15-32). Palgrave CIBFR Studies in Islamic Finance, Palgrave Macmillan.
2. Altıntaş, H., & Koçbulut, Ö. (2019). Enflasyon ve Ekonomik Büyüme: OECD Ülkeleri İçin Dinamik Panel Eşik Etki Analizi. Uluslararası Yönetim İktisat ve İşletme Dergisi, 15(3), 629-648.
3. Andres, J., & Hernando, I. (1999). Does Inflation Harm Economic Growth? Evidence from the OECD. Costs and Benefits of Price Stability (s. 315-348). içinde University of Chicago Press.
4. Aras, O. N., & Öztürk, M. (2011). Reel Ekonomiye Katkıları Bakımından Katılım Bankalarının Kullandırdığı Fonların Analizi. Ekonomi Bilimleri Dergisi, 3(2), 167-179.
5. Barışık, S., & Türk, M. M. (2020). Türkiye’de 2001 Krizi Sonrası Enflasyon-Büyüme Etkileşimi. Üçüncü Sektör Sosyal Ekonomi Dergisi, 55(3), 2078-2093.
6. Barro, R. (1995). Inflation and Economic Growth. Cambridge: National Buruau of Economic Research.
7. Bektaş, S., & Baykuş, O. (2020). Seçilmiş Sektörel Krediler ve İktisadi Büyüme İlişkisinin Ampirik Analizi: Türkiye Katılım Bankaları Örneği. Avrasya Sosyal ve Ekonomi Araştırmaları Dergisi, 7(10), 244-258.
8. Berber, M., & Artan, S. (2004). Enflasyon ve Ekonomik Büyüme İlişkisi: Türkiye Örneği. Ankara: Turkish Economic Association.

9. Bilman, M. E. (2020). Türkiye'de İslami Bankacılık, Finansal Gelişme ve Ekonomik Büyüme Arasındaki Nedensellik İlişkilerinin Doğrusal ve Doğrusal Olmayan Yöntemlerle Analizi. İstanbul Ticaret Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi(Prof. Dr. Sabri ORMAN Özel Sayısı), 353-369.
10. Black, D. C., Dowd , M., & Keith, K. (2001). The Inflation/Growth Relationship: Evidence from State Panel Data. Applied Economics Letters, 8, 771-774.
11. Bruno, M., & Easterly, W. (1996). Inflation and Growth: In Search of a Stable Relationship. Federal Reserve Bank of St. Louis Review, 78(3), 139-46.
12. Canbay, Ş., Kırca, M., & Pirali, K. (2019). Türkiye'de Enflasyonun İktisadi Büyüme Üzerindeki Etkileri. Uluslararası Yönetim, Ekonomi ve Politika Kongresi, (s. 155-162). İstanbul.
13. Choudhury, M. A. (1992). The Principles of Islamic Political Economy A Methodological Enquiry. New York, USA: The Macmillan Press.
14. Çetintaş, H. (2003). Türkiye'de Enflasyon ve Büyüme. I.Ü. Siyasal Bilgiler Fakültesi Dergisi, 28, 141-153.
15. Çonkar, M. K., Canbaz, M. F., & Arifoğlu, A. (2018). Mevduat ve Katılım Bankaları Kredilerinin Ekonomik Büyüme ile İlişkisi: Ekonometrik Bir Analiz. AKÜ İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 20(1), 1-11.
16. Daly, S., & Frikha, M. (2016). Banks and Economic Growth in Developing countries: What about Islamic banks? Cogent Economics & Finance, 4(1).
17. Dickey, D. A., & Fuller, W. A. (1981). Likelihood Ratio Statistics for Autoregressive Time Series with a Unit Root. Econometrica: Journal of the Econometric Society, 49(4), 1057-1072.
18. Fischer, S. (1983). Inflation and Growth. Cambridge: National Bureau of Economic Research.
19. Fisher, I. (1930). The Theory of Interest: As Determined By Impatience to Spend Income and Opportunity to Invest It. USA: The Macmillan Company.
20. Ghosh, A., & Phillips, S. (1998). Inflation, Disinflation and Growth. IMF Working Paper.
21. Gillman, M., Harris, M., & Matyas, L. (2004). Inflation and Growth: Explaining a Negative Effect. Empirical Economics, 29, 149–167.
22. Goaied, M., & Seifallah , S. (2010). Financial Development and Economic Growth in the MENA Region : What about Islamic Banking Development. Institut des Hautes Etudes Commerciales.
23. Göçer, İ., & Gerede, C. (2016). Cari Açık-Ekonomik Büyüme-Enflasyon ve İşsizlik Açmazında Türkiye: Yeni Nesil Bir Ekonometrik Analiz. Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi(2016 Kasım Özel Sayısı), 35-46.
24. Gylfason, T., & Herbertsson , T. (2001). Does Inflation Matter for Growth? Japan and the World Economy, 13(4), 405-428. Hodge, D. (2006). Inflation and Growth in South Africa. Cambridge Journal of Economics, 30(2), 163-180.
25. Imam, P., & Kpodar, K. (2016). Islamic banking: Good for growth? Economic Modelling(59), 387-401.
26. Işık, N. (2014). Türkiye’de Katılım Bankacılığı ile Ekonomik Büyüme Arasındaki Nedenselliğin Sınanması. Bankacılar Dergisi(91), 75-85.
27. Jawad, A., & Christian, K. (2019). Islamic Banking and Economic Economic Growth: Applying the Conventional Hypothesis. Journal of Islamic Monetary Economics and Finance, 5(1), 37-62.
28. Kalaycı, S., & Tekin, B. E. (2016). Interactions between Economic Growth, FDI and Islamic Banking Development in Turkey. International Journal of Business and Management, 11(8), 230-240.
29. Kandemir, T., Arifoğlu, A., & Canbaz, M. F. (2018). Sektörel Krediler ve Ekonomik Büyüme Arasındaki Nedensellik İlişkisi: Türkiye Katılım Bankaları Örneği. Aksaray Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 10(2), 19-30.
30. Karaçor, Z., Özer, H., & Saraç, T. B. (2011). Enflasyon ve Ekonomik Büyüme İlişkisi: Türkiye Ekonomisi Üzerine Ekonometrik Bir Uygulama (1988-2007). Niğde Üniversitesi İİBF Dergisi, 4(2), 29-44.
31. Kassim, S. (2016). Islamic Finance and Economic Growth: The Malaysian Experience. Global Finance Journal, 30, 66–76.
32. Kremer, S., Bick, A., & Nautz , D. (2013). Inflation and Growth: New Evidence from a Dynamic Panel Threshold Analysis. Empirical Economics, 44, 861–878.
33. Kryeziu, N., & Durguti, E. (2019). The Impact of Inflation on Economic Growth: The Case of Eurozone. Finance & Banking Studies, 8(1), 1-9.
34. Kutlu, M., & Karamustafa, O. (2019). Katılım Bankalarının Ekonomik Büyümede Rolü: Mevduat Bankaları İle Karşılaştırmalı Bir Analiz. İşletme Araştırmaları Dergisi, 11(4), 3025-3034.
35. Metzler, L. A. (1951). Wealth, Saving, and the Rate of Interest. The University of Chicago Press, 59(2), 93-116.
36. Mundell, R. (1963). Inflation and Real Interest. Journal of Political Economy, 71, 280-83.
37. Opeyemi, A. F. (2020). Impact of Foreign Direct Investment and Inflation on Economic Growth of Five Randomly Selected Countries. Journal of Economics and International Finance, 12(2), 65-73.
38. Patrick, H. T. (1966). Financial Development and Economic Growth in Underdeveloped Countries. Economic Development and Cultural Change, 14(2), 174-189.
39. Pesaran, M. H. (1997). The Role Of Economic Theory İn Modelling The Long Run. The Economic Journal, 178-191.
40. Pesaran, M. H., & Shin, Y. (1998). An Autoregressive Distributed-Lag Modelling Approach To Cointegration Analysis. Econometric Society Monographs(31), 371-413.
41. Pesaran, M. H., Shin, Y., & Smith, R. P. (2001). Bounds Testing Approaches to the Analysis of Level Relationships. Journal of Applied Econometrics, 16(3), 289-326.
42. Phillips, P. C., & Perron, P. (1988). Testing for a Unit Root in Time Series Regression. Biometrika, 75(2), 335-345.
43. Rafay, A., & Farid, S. (2017). Dynamic Relationship between Islamic Banking System and Real Economic Activity: Evidence from Pakistan. Journal of King Abdulaziz University, Islamic Economics, 30(2), 97-114.
44. Robinson, J. (1952). The Generalisation of the General Theory and other Essays. London: Macmillan.
45. Schumpeter, J. A. (1911). The Theory of Economic Development. Cambridge: MA: Harvard University Press.
46. Sidrauski, M. (1967). Inflation and Economic Growth. Journal of Political Economy, 75(6), 796-810.
47. Tobin, J. (1965). Money and Economic Growth. Econometrica, 33, 671–84.
48. Toker, K., & Gürel, S. P. (2019). Enflasyon- Ekonomik Büyüme İlişkisi: Türkiye Ekonomisinde Mundell-Tobin Etkisinin Analizi. Pamukkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Üniversitesi Dergisi(36), 335-348.
49. Tuna, Y., & Şekkeli, F. E. (2020). Katılım Bankacılığının Reel Kesime Etkileri. Business&Management Studies: An International Journal, 8(2), 1501-1522.
50. Ullah, A., Zhao, X., Kamal, M. A., Riaz, A., & Zheng, B. (2021). Exploring Asymmetric Relationship between Islamic Banking Development and Economic Growth in Pakistan: Fresh Evidence from a Non-Linear ARDL Approach. International Journal of Finance & Economics, 26(4), 6168–6187.
51. Uysal, D., Mucuk, M., & Alptekin, V. (2008). Türkiye Ekonomisinde Vektör Otoregresif Modeli İle Enflasyon-Büyüme İlişkisinin Analizi. Zonguldak Karaelmas Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 4(8), 55-71.
52. Yapraklı, S. (2007). Enflasyon ve Ekonomik Büyüme Arasındaki İlişki: Türkiye için Eş-Bütünleşme ve Nedensellik Analizi. Atatürk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 10(2), 287-301.
53. Yazdan, G. F., & Hossein, S. S. (2012 ). Analysis of Islamic Bank’s Financing and Economic Growth: Case Study Iran and Indonesia. Journal of Economic Cooperation and Development, 33(4), 1-24.
54. Yusof, R. M., & Bahlous, M. (2013). Islamic Banking and Economic Growth in GCC & East Asia Countries A panel cointegration analysis. Journal of Islamic Accounting and Business Research, 2(4), 151-172.
55. Zirek, D., Celebi, F., & Hassan, M. K. (2016). The Islamic Banking and Economic Growth Nexus: A Panel VAR Analysis for Organization of Islamic Cooperation (OIC) Countries. Journal of Economic Cooperation and Development, 37(1), 69-100.