Araştırma Makalesi

Bankacılıkta Müşteri Verilerini Anlama: CRISP-DM Yaklaşımı ve Makine Öğrenimi Uygulamaları

Cilt: 16 Sayı: 1 28 Şubat 2025
PDF İndir
TR EN

Bankacılıkta Müşteri Verilerini Anlama: CRISP-DM Yaklaşımı ve Makine Öğrenimi Uygulamaları

Öz

Bu çalışma, günümüzde işletmeler için müşteri bilgilerinin önemini vurgulamakta ve özellikle finansal işlemlerle uğraşan bankaların bu bilgileri işleyip analiz ederek yönetim stratejilerinde kullanmasını ele almaktadır. Moro ve diğerleri tarafından sağlanan anonimleştirilmiş ve amaca uygun revize edilmiş veri seti kullanılarak, banka müşterilerinin vadeli mevduata abone olma olasılığını etkileyen faktörler incelenmiş ve pazarlama stratejilerine yönelik veri destekli öneriler sunulmuştur. Çalışma, müşteri davranışını etkileyen değişkenleri belirlemek için Lojistik Regresyon, Karar Ağaçları (Decision Tree), Rastgele Orman (Random Forest), Destek Vektör Makineleri (SVM) ve XGBoost gibi çeşitli makine öğrenimi tekniklerini kullanarak, CRISP-DM metodolojisini altı aşamada yapılmıştır. En iyi performansı gösteren Lojistik Regresyon modeli olmuştur. Bulgularda “emekli, öğrenci, yüksek eğitim seviyesi, önceki kampanya başarısı, ve Mart ayı gibi değişkenler”, müşterinin vadeli mevduat aboneliğine daha yatkın olduğunu göstermektedir. “Konut kredisi ve kredi borcu” gibi finansal yükümlülükler. Müşterinin vadeli mevduat aboneliği yapma olasılığını azaltmaktadır. Önerilerden bazıları arasında anlamlı değişkenlere (ör. meslek, eğitim seviyesi, medeni durum) odaklanarak stratejiler geliştirilmesinin yanı sıra eğitim seviyesi yüksek bireyleri hedefleyen pazarlama stratejileri geliştirilebilir. Finansal durumu zorlayıcı olan bireylerin hedef olay üzerinde olumsuz etkileri olduğundan, bu gruplara yönelik uygun öneriler sunulabilir. Çalışmanın sınırlamaları arasında veri setinin güncelliği ve sınıf dengesizliğini gidermek için kullanılan aşırı örnekleme tekniği yer almaktadır. Gelecekte yapılacak araştırmalarda farklı makine öğrenimi modelleri ve daha geniş veri setleri kullanılarak kapsamlı analizler gerçekleştirilebilir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Abdulsalam, T. A., & Tajudeen, R. B. (2024). Artificial intelligence (AI) in the banking industry: A review of service areas and customer service journeys in emerging economies. Business & Management Compass, 68(3), 19–43. https://doi.org/10.56065/9hfvrq20
  2. Agarwal, V., Taware, S., Yadav, S., Gangodkar, D., Rao, A., & Srivastav, V. (2022). Customer—churn prediction using machine learning. Proceedings of ICTACS, 899. https://doi.org/10.1109/ICTACS56270.2022.9988187
  3. Bach, M. P., Juković, S., Dumičić, K., & Šarlija, N. (2013). Business client segmentation in banking using self-organizing maps. South East European Journal of Economics and Business, 8(2), 32–41. https://doi.org/10.2478/jeb-2013-0007
  4. Balamurugan, M. (2024). AI-driven adaptive content marketing: Automating strategy adjustments for enhanced consumer engagement. International Journal For Multidisciplinary Research, 6. https://doi.org/10.36948/ijfmr.2024.v06i05.27940
  5. Bhatore, S., Mohan, L., & Reddy, Y. R. (2020). Machine learning techniques for credit risk evaluation: A systematic literature review. Journal of Banking and Financial Technology, 4(1), 111–138. https://doi.org/10.1007/s42786-020-00020-3
  6. Bilge, C., & Nur, T. (2023). Finansal performansı etkileyen içsel faktörler: Mevduat ve katılım bankaları üzerine bir uygulama. Ardahan Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 5(2), Article 2. https://doi.org/10.58588/aru-jfeas.1292408
  7. Bumin, M. (2023). Türk bankacılık sektöründe mevduat bankalarının karlılık performansını etkileyen faktörlerin panel regresyon analizi ile belirlenmesi. Muhasebe ve Finansman Dergisi, 100, Article 100. https://doi.org/10.25095/mufad.1326939
  8. Campbell, J. Y., & Cocco, J. F. (2003). Household risk management and optimal mortgage choice. The Quarterly Journal of Economics, 118(4), 1449–1494.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Büyük Veri, Bilgi Temsili ve Akıl Yürütme

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

28 Şubat 2025

Gönderilme Tarihi

21 Kasım 2024

Kabul Tarihi

24 Ocak 2025

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2025 Cilt: 16 Sayı: 1

Kaynak Göster

APA
Tunca, S. (2025). Bankacılıkta Müşteri Verilerini Anlama: CRISP-DM Yaklaşımı ve Makine Öğrenimi Uygulamaları. AJIT-e: Academic Journal of Information Technology, 16(1), 68-87. https://doi.org/10.5824/ajite.2025.01.004.x
AMA
1.Tunca S. Bankacılıkta Müşteri Verilerini Anlama: CRISP-DM Yaklaşımı ve Makine Öğrenimi Uygulamaları. AJIT-e. 2025;16(1):68-87. doi:10.5824/ajite.2025.01.004.x
Chicago
Tunca, Sezai. 2025. “Bankacılıkta Müşteri Verilerini Anlama: CRISP-DM Yaklaşımı ve Makine Öğrenimi Uygulamaları”. AJIT-e: Academic Journal of Information Technology 16 (1): 68-87. https://doi.org/10.5824/ajite.2025.01.004.x.
EndNote
Tunca S (01 Şubat 2025) Bankacılıkta Müşteri Verilerini Anlama: CRISP-DM Yaklaşımı ve Makine Öğrenimi Uygulamaları. AJIT-e: Academic Journal of Information Technology 16 1 68–87.
IEEE
[1]S. Tunca, “Bankacılıkta Müşteri Verilerini Anlama: CRISP-DM Yaklaşımı ve Makine Öğrenimi Uygulamaları”, AJIT-e, c. 16, sy 1, ss. 68–87, Şub. 2025, doi: 10.5824/ajite.2025.01.004.x.
ISNAD
Tunca, Sezai. “Bankacılıkta Müşteri Verilerini Anlama: CRISP-DM Yaklaşımı ve Makine Öğrenimi Uygulamaları”. AJIT-e: Academic Journal of Information Technology 16/1 (01 Şubat 2025): 68-87. https://doi.org/10.5824/ajite.2025.01.004.x.
JAMA
1.Tunca S. Bankacılıkta Müşteri Verilerini Anlama: CRISP-DM Yaklaşımı ve Makine Öğrenimi Uygulamaları. AJIT-e. 2025;16:68–87.
MLA
Tunca, Sezai. “Bankacılıkta Müşteri Verilerini Anlama: CRISP-DM Yaklaşımı ve Makine Öğrenimi Uygulamaları”. AJIT-e: Academic Journal of Information Technology, c. 16, sy 1, Şubat 2025, ss. 68-87, doi:10.5824/ajite.2025.01.004.x.
Vancouver
1.Sezai Tunca. Bankacılıkta Müşteri Verilerini Anlama: CRISP-DM Yaklaşımı ve Makine Öğrenimi Uygulamaları. AJIT-e. 01 Şubat 2025;16(1):68-87. doi:10.5824/ajite.2025.01.004.x