Ortaokul Öğrencilerinin Sosyal Medya Bağımlığının ve Kullanım Amaçlarının Farklı Değişkenler Açısından İncelenmesi

Öz

Günümüzde aşırı sosyal medya kullanımı sosyal bir alışkanlık haline gelmektedir ve gün geçtikçe kullanıcılara sosyal medya bağımlılığı olarak bilinen bağımlılık bulaşacaktır. Bu çalışmanın amacı ortaokul öğrencilerinin sosyal medya bağımlılığı ve sosyal medya kullanım amaçlarını bazı kişisel değişkenlere göre incelemektir. Verilerin toplanmasında kişisel bilgi formu, sosyal medya kullanım amaçları ve sosyal medya bağımlılığı ölçeklerini içeren bir anket formu kullanılmıştır. Araştırmanın örneklemini Kastamonu il merkezindeki devlet okullarında öğrenim görmekte olan 1005 öğrenci oluşturmaktadır. Araştırmadan elde edilen bulgulara göre, öğrencilerin genel eğilimi sosyal medya bağımlısı olmama yönündedir. Öğrenciler sosyal medyayı hem ders hazırlığı hem de kişiler arası etkileşim için ara sıra kullanmaktadırlar. Erkeklerin sosyal medya bağımlılık düzeyi kızlara göre daha fazladır. Erkekler, kızlara göre sosyal medyayı başkalarıyla iletişim kurmak amacıyla daha fazla kullanmaktadırlar. Yaş arttıkça öğrencilerin sosyal medya bağımlılığı artmakta ve sosyal medyayı başka kişiler ile iletişim kurmak ve etkileşim sağlamak için daha fazla kullanmaktadırlar. İnternet kullanım süresi arttıkça öğrencilerin sosyal medyayı ders hazırlığı, kişiler arası etkileşim amacıyla kullanma oranları ve sosyal medya bağımlılıkları artmaktadır. Sınıf arttıkça bağımlılık artmakta ve bu bağımlılıkla beraber sosyal medyanın ders hazırlığı amacıyla kullanılma oranı düşmektedir. Evde ve ulaşım araçlarında sosyal medya kullanımı sosyal medya bağımlılığının oluşmasına daha fazla etki etmektedir. Öğrenciler genellikle Facebook, Messenger ve Youtube kullanmaktadırlar. Facebook öğrenciler tarafından ders hazırlığından ziyade arkadaşlarıyla iletişim kurmak amacıyla kullanılmaktadır. En çok kullanılan sosyal medya türü Facebook olmasına karşın öğrencilerin akademik gelişimine katkısı olmadığı aşikârdır. Facebook, Messenger, YouTube, Twitter, Skype sosyal medyalarını kullanan öğrencilerin sosyal medya bağımlılığı daha fazladır. Öğrencilerin büyük bir çoğunluğu daha ilkokul 3 ve 4. sınıfta sosyal medya kullanmaya başlamaktadırlar. Bu da sosyal medya bağımlılığını ve kişiler arası etkileşim amacıyla kullanımı artırmaktadır. Sosyal medya bağımlılığı arttıkça kişiler arası etkileşim de artmaktadır.

Anahtar Kelimeler

• Sosyal medya
• sosyal medya bağımlılığı
• sosyal medya kullanım amaçları
• ortaokul öğrencileri
• facebook

Analysis of Social Media Addiction and Usage Purposes Among Secondary-School Students in Turkey

Öz

The excessive use of social media has become a social habit in today’s world, and social media addiction affects people worldwide. The purpose of this study is to explore social media use and addiction among secondary-school students, according to several personal variables as reported in a personal information form and a survey form asking respondents to disclose their reasons for using social media and to rate their level of social media addiction. Our research sample consisted of 1005 students studying at public schools in Kastamonu city centre, Turkey. The findings from this study indicated that students have an overall tendency to become social media addicts. Students sometimes use social media to prepare for their courses and in interpersonal interactions. The level of social media addiction is higher among males than females. Males use social media more than females for interpersonal communication. Social media addiction increases as the age of the students increases, and older students use social media more than their younger counterparts to communicate and interact with other people. As internet use increases among students, their use of social media for course preparation and interpersonal interactions increases as do their addictions to social media. The degree of addiction increases as the grade level increases, and the use of social media for course preparation decreases with this addiction. The use of social media at home and in transportation systems has more influence on the formation of social media addiction. Students usually use Facebook, Facebook Messenger and YouTube. They mostly use Facebook to communicate with their friends rather than to prepare for their courses. Thus, Facebook contributes little to their academic improvement. Social media addiction among students using Facebook, Facebook Messenger, YouTube, Twitter and Skype is higher. Most students start to use social media in primary school in the third and fourth grades. Thus, their addiction to social media and the use of social media in interpersonal interactions increase.&nbsp

Anahtar Kelimeler

• Social Media
• Social Media Addiction
• Purposes of Social Media Use
• Secondary-School Students
• Facebook

Kaynakça

1. Agosto, D. E., Abbas, J. & Naughton, R. (2012). Relationships and social rules: Teens’ social network and other ICT selection practices. Journal of the American Society for Information Science and Technology, 63(6), 1108-1124.
2. Ahn, J. (2011). Digital divides and social network sites: Which students participate in social media? Journal of Educational Computing Research, 45(2), 147–163.
3. Ashwini, V. S. & Umesh, S. A. (2014). Social Media Addiction among Adolescents with Special Reference to Facebook Addiction. IOSR Journal of Humanities and Social Science, 72–76.
4. Balcı, S. & Ahi, B. (2017). SPSS Kullanma Kılavuzu SPSS İle Adım Adım Veri Analizi, Anı Yayıncılık, Ankara, p. 178.
5. Blackwell, D., Leaman, C., Tramposch, R., Osborne, C. & Liss, M. (2017). Extraversion, neuroticism, attachment style and fear of missing out as predictors of social media use and addiction. Personality and Individual Differences, 116, 69-72.
6. Büyüköztürk, Ş., Çakmak, E.K., Akgün, Ö.E., Karadeniz, Ş., & Demirel, F. (2008). Bilimsel araştırma yöntemleri. Ankara: Pegem Akademi.
7. Çaka, C., Doğan, E. & Şahin, Y. L. (2016). Sosyal Ağ Kullanan Öğrencilerin Çevrimiçi Bilgi Arama Stratejilerinin İncelenmesi, Trakya Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 6(1), 1-13.
8. Çam, E. & Isbulan, O. (2012). A New Addiction for Teacher Candidates: Social Networks. Turkish Online Journal of Educational Technology, 11(3), 14-19

9. Dönmez, F.İ., Günüç, S., Mısırlı, Ö., Ersoy, M., Kuzu, A. & Odabaşı, F. (2012). Elementary school students’ views about social networks. Cypriot Journal of Educational Sciences, 7(4), 364-377.
10. Echeburşa, E. & de Corral, P. (2010). Addiction to new technologies and to online social networking in young people: A new challenge. Adicciones, 22(2) 91-95. PMID: 20549142.
11. Eren, E. Ş. (2014). Developing Social Media Use Purposes Scale and Examining Based on Some Personal Variables. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 29(4).
12. Gillette, F. (2011). “The Rise and Inglorious Fall of MySpace.” Retrieved from Bloomberg Business Week: https://www.bloomberg.com/news/articles/2011-06-22/the-rise-and-inglorious-fall-of-myspace
13. Ho, S. S., Lwin, M. O. & Lee, E. W. (2017). Till logout do us part? Comparison of factors predicting excessive social networking sites use and addiction between Singaporean adolescents and adults. Computers in Human Behavior, 75, 632-642.
14. Hosseinmardi, H., Mattson, S. A., Ibn Rafiq, R., Han, R., Lv, Q. & Mishra, S. (2015). Analyzing Labeled Cyberbullying Incidents on the Instagram Social Network. International Conference on Social Informatics, 49–66 Cham: Lecture Notes in Computer Science, vol. 9471, Springer.
15. Huck, S.W. (2012). Reading statistics and research (6th ed.). Boston: Pearson.
16. Karacı, A. & ve Piri, Z. (2017). Üniversite Öğrencilerinin Facebook Bağımlılığının Farklı Değişkenler Açısından İncelenmesi: “Kastamonu Üniversitesi Örneği”. Kastamonu Eğitim Dergisi, 25(4), 1547-1558.
17. Karaiskos, D., Tzavellas, E., Balta, G. & Paparrigopoulos, T. (2010). Social network addiction: A clinical disorder? European Psychiatry, 25, 855.
18. Kırık, A. M., Arslan, A., Çetinkaya, A. & Gül, M. (2015). A Quantitative Research on the Level of Social Media Addiction among Young People in Turkey, International Journal of Science Culture and Sport, 3(3), 108-122.
19. Kirschner, P. A. & Karpinski, A. C. (2010). Facebook and academic performance. Computers in Human Behavior, 26, 1237-1245.
20. Kuss, D. J. & Griffiths, M. D. (2011). Excessive online social networking: Can adolescents become addicted to Facebook? Education and Health, 29(4), 68-71.
21. Lim, T. (2010). The use of Facebook for online discussions among distance learners. Turkish Online Journal of Distance Education, 11(4), 72-81.
22. Longstreet, P. & Brooks, S. (2017). Life satisfaction: A key to managing internet and social media addiction. Technology in Society, 50, 73-77.
23. Moqbel, M. & Kock, N. (2017). Unveiling the dark side of social networking sites: Personal and work- related consequences of social networking site addiction. Information & Management, 1–11.
24. Ogaji, I. J., Okoyeukwu, P. C., Wanjiku, I. W., Osiro, E. A. & Ogutu, D. A. (2017). Pattern of use of social media networking by Pharmacy students of Kenyatta University, Nairobi, Kenya. Computers in Human Behavior, 66, 211-216.
25. O'KeeffeO’Keeffe, G. S. & Clarke-Pearson, K. (2011). The Impact of Social Media on Children, Adolescents, and Families. Pediatrics, 127(4), 800–804.
26. Örücü, E. & Kanbur, A. (2008). Örgütsel-Yönetsel Motivasyon Faktörlerinin Çalışanların Performans ve Verimliliğine Etkilerini İncelemeye Yönelik Ampirik Bir Çalışma: Hizmet ve Endüstri İşletmesi Örneği, Yönetim ve Ekonomi 15(1), 85-97.
27. Özgür, H. (2013). Analyzing the relationship between social networking addiction, interaction anxiousness and levels of loneliness of pre-service teachers. International Journal of Human Sciences, 10(2), 667-690.
28. Özyurt Ö. & Özyurt, H. (2015). A Study for Determining Computer Programming Students’ Attitudes Towards Programming And Their Programming Self-Efficacy. Journal of Theory and Practice in Education, 11(1), 51-67.
29. Roblyer, M. D., McDaniel, M., Webb, M., Herman, J. & Witty, J. V. (2010). Findings on Facebook in higher education: A comparison of college faculty and student uses and perceptions of social networking sites. Internet and Higher Education, 13, 134-140.
30. Schill, R. (2011). Social Networking Teens More Likely to Drink or Use Drugs, Study Finds. Retrieved from Juvenile Justice Information Exchange: http://jjie.org/2011/08/24/teens-on-facebook-more- likely-drink-or-use-drugs-study-finds/20713/.
31. Social and Hootsuite (2017). “Digital in 2017: Global Overview.” Retrieved from https://wearesocial.com/special-reports/digital-in-2017-global-overview. sitesinden alınmıştır. [Aralık 2017]
32. Socialbakers.com (2016). “Facebook Statistics by Country.” Retrieved from http://www.socialbakers.com/statistics/facebook/ sitesinden alınmıştır [10 Ekim 2017].
33. Tuğlu, B. (2017). Ortaokul Öğrencilerinin Sosyal Medyayı Kullanım Amaçları Ve Sosyal Medya Kullanımlarına İlişkin Tutumları, Yüksek Lisans Tezi, Sakarya Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü.
34. Vitkauskaitė, E. (2011). Cultural Adaptation Issues in Social Networking Sites. Economics and Management, 16, 1348-1355.
35. Wilson, K., Fornasier, S. & White, K. M. (2010). Psychological predictors of young adults' use of social networking sites. Cyber Psychology, Behavior, and Social Networking, 13(2), 173-177.
36. Yenilmez, K. (2008). Open primary education school students’ opinions about mathematics television programmes. Turkish Online Journal of Distance Education, 9(4), 176-189.