Yıl 2019, Cilt 4 , Sayı 7, Sayfalar 228 - 242 2019-06-30

MEFÂ ‘ÎLÜ/ MEFÂ ‘ÎLÜ/ FE ‘ÛLÜN VEZNİNDE DEVR-İ KEBÎR VE REMEL USÛLÜNDEKİ İKİ ESERİN USÛL-EZGİ VE USÛL-VEZİN YÖNÜNDEN İNCELENMESİ

Nurten YILMAZ [1]


Usûl, Klâsik Türk Mûsikîsi’nin en önemli ögelerinden bir tanesidir. Özellikle güfteleri Dîvânșiirlerinden seçilen Klâsik formlar söz konusu olduğunda, șiirin ölçüsü olan vezinler ile mûsikînin ölçü birimi olan usûller arasında görülen ișleyiș, birçok araștırmanın konusu olmuș, akademik bu çalıșmaların pek çoğunda; vezin hecelerinin usûlün darplarına dağılımları gösterilmiș ve bu alanda birçok araștırmacıya yol gösterici olmuștur. Bu araștırmada; usûl ile vezin ilișkisinin yanı sıra ezgilerin nasıl bir seyir gösterdiği ve bu seyrin eserdeki makam anlatımıyla olan münasebetine de yer verilmiștir. Bu sebeple araștırmamızda mef‘ûlü/ mefâ‘îlü/ mefâ‘îlü/ fe‘ûlün vezin kalıbı kullanılarak, Remel ve Devr-i Kebîr usûllerinde bestelendiği tespit edilen iki adet Beste formunda eser incelenmiștir. Aynı vezinde olan bu iki eserde usûlün ne șekilde boğumlandığı ve ne tür farklılıklar arz ettiği tespit edilmeye çalıșılmıștır. Eserler; bestelendikleri makamların seyir özelliklerinin ölçüldükleri usûller ile ilișkileri ve veznin iki ayrı usûle dağılım özellikleri yönünden de ele alınarak incelenmiștir. Bu sebeple yapılan bu araștırma, eser analiziyle ilgili farklı bir bakıș açısının olușturulması bakımından önemlidir. Sonuç olarak; eserler bestelenirken vezinler usûl kalıbına yerleștirilmekte, Aynı zamanda eserlerin makamları da bestelendikleri usûlün kalıbına göre yerleștirilmekte olduğu tespit edilmiștir.

Usûl, Remel, Devr-i Kebîr, Vezin-Usûl, Usûl-Ezgi Uyumu
  • KAYNAKÇA1. Yavaşça, A. (2002). Türk Mûsıkîsinde Kompozisyon ve Beste Biçimleri, Türk Kültürüne Hizmet Vakfı, İstanbul.2. Ungay, H. (1982). Türk Mûsıkîsinde Usuller ve Kudûm, Üsküdar.3. Kutluğ, Y. F. (2000). Türk Mûsıkîsinde Makamlar, Yapı Kredi Yayınları, İstanbul.4. Akdoğu, O. (1995). Türler ve Biçimler, Bornova Can Ofset, İzmir.5. Sami, Ş. (1998). Kâmûs-ı Türkî, İstanbul.6. Sezikli, Ubeydullah.(2007).AbdülkâdirMerâgî ve Câmiu’l-Elhan, Marmara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü YayımlanmışDoktora Tezi, İstanbul.7. Türkel Oter, Serda. (2019). Dede Efendi’nin “Mef‘ûlü/ Mefâ‘îlü/ Mefâ‘îlü/ Fe‘ûlün” Vezni ile Bestelediği Eserlerinde Usûl-Vezin Kullanımı, Müzik Kültürüne Dair Çeşitli Görüşler ll, Ankara.8. Karaman, Sibel. (2014). Türk Mûsıkîsinde Kullanılan 9 Zamanlı Usûllerde Adlandırma ve İcra Hataları, Türkiyat Araştırmaları Dergisi(35), Konya.
Birincil Dil tr
Konular Sosyal
Bölüm Türk Müziği
Yazarlar

Yazar: Nurten YILMAZ (Sorumlu Yazar)
Ülke: Turkey


Tarihler

Yayımlanma Tarihi : 30 Haziran 2019

Bibtex @sanat ve edebiyat { akademiksanat569372, journal = {Akademik Sanat}, issn = {2458-8776}, address = {}, publisher = {Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi}, year = {2019}, volume = {4}, pages = {228 - 242}, doi = {}, title = {MEFÂ ‘ÎLÜ/ MEFÂ ‘ÎLÜ/ FE ‘ÛLÜN VEZNİNDE DEVR-İ KEBÎR VE REMEL USÛLÜNDEKİ İKİ ESERİN USÛL-EZGİ VE USÛL-VEZİN YÖNÜNDEN İNCELENMESİ}, key = {cite}, author = {Yılmaz, Nurten} }
APA Yılmaz, N . (2019). MEFÂ ‘ÎLÜ/ MEFÂ ‘ÎLÜ/ FE ‘ÛLÜN VEZNİNDE DEVR-İ KEBÎR VE REMEL USÛLÜNDEKİ İKİ ESERİN USÛL-EZGİ VE USÛL-VEZİN YÖNÜNDEN İNCELENMESİ . Akademik Sanat , 4 (7) , 228-242 . Retrieved from https://dergipark.org.tr/tr/pub/akademiksanat/issue/47268/569372
MLA Yılmaz, N . "MEFÂ ‘ÎLÜ/ MEFÂ ‘ÎLÜ/ FE ‘ÛLÜN VEZNİNDE DEVR-İ KEBÎR VE REMEL USÛLÜNDEKİ İKİ ESERİN USÛL-EZGİ VE USÛL-VEZİN YÖNÜNDEN İNCELENMESİ" . Akademik Sanat 4 (2019 ): 228-242 <https://dergipark.org.tr/tr/pub/akademiksanat/issue/47268/569372>
Chicago Yılmaz, N . "MEFÂ ‘ÎLÜ/ MEFÂ ‘ÎLÜ/ FE ‘ÛLÜN VEZNİNDE DEVR-İ KEBÎR VE REMEL USÛLÜNDEKİ İKİ ESERİN USÛL-EZGİ VE USÛL-VEZİN YÖNÜNDEN İNCELENMESİ". Akademik Sanat 4 (2019 ): 228-242
RIS TY - JOUR T1 - MEFÂ ‘ÎLÜ/ MEFÂ ‘ÎLÜ/ FE ‘ÛLÜN VEZNİNDE DEVR-İ KEBÎR VE REMEL USÛLÜNDEKİ İKİ ESERİN USÛL-EZGİ VE USÛL-VEZİN YÖNÜNDEN İNCELENMESİ AU - Nurten Yılmaz Y1 - 2019 PY - 2019 N1 - DO - T2 - Akademik Sanat JF - Journal JO - JOR SP - 228 EP - 242 VL - 4 IS - 7 SN - 2458-8776- M3 - UR - Y2 - 2019 ER -
EndNote %0 Akademik Sanat MEFÂ ‘ÎLÜ/ MEFÂ ‘ÎLÜ/ FE ‘ÛLÜN VEZNİNDE DEVR-İ KEBÎR VE REMEL USÛLÜNDEKİ İKİ ESERİN USÛL-EZGİ VE USÛL-VEZİN YÖNÜNDEN İNCELENMESİ %A Nurten Yılmaz %T MEFÂ ‘ÎLÜ/ MEFÂ ‘ÎLÜ/ FE ‘ÛLÜN VEZNİNDE DEVR-İ KEBÎR VE REMEL USÛLÜNDEKİ İKİ ESERİN USÛL-EZGİ VE USÛL-VEZİN YÖNÜNDEN İNCELENMESİ %D 2019 %J Akademik Sanat %P 2458-8776- %V 4 %N 7 %R %U
ISNAD Yılmaz, Nurten . "MEFÂ ‘ÎLÜ/ MEFÂ ‘ÎLÜ/ FE ‘ÛLÜN VEZNİNDE DEVR-İ KEBÎR VE REMEL USÛLÜNDEKİ İKİ ESERİN USÛL-EZGİ VE USÛL-VEZİN YÖNÜNDEN İNCELENMESİ". Akademik Sanat 4 / 7 (Haziran 2019): 228-242 .
AMA Yılmaz N . MEFÂ ‘ÎLÜ/ MEFÂ ‘ÎLÜ/ FE ‘ÛLÜN VEZNİNDE DEVR-İ KEBÎR VE REMEL USÛLÜNDEKİ İKİ ESERİN USÛL-EZGİ VE USÛL-VEZİN YÖNÜNDEN İNCELENMESİ. Akademik Sanat. 2019; 4(7): 228-242.
Vancouver Yılmaz N . MEFÂ ‘ÎLÜ/ MEFÂ ‘ÎLÜ/ FE ‘ÛLÜN VEZNİNDE DEVR-İ KEBÎR VE REMEL USÛLÜNDEKİ İKİ ESERİN USÛL-EZGİ VE USÛL-VEZİN YÖNÜNDEN İNCELENMESİ. Akademik Sanat. 2019; 4(7): 228-242.
IEEE N. Yılmaz , "MEFÂ ‘ÎLÜ/ MEFÂ ‘ÎLÜ/ FE ‘ÛLÜN VEZNİNDE DEVR-İ KEBÎR VE REMEL USÛLÜNDEKİ İKİ ESERİN USÛL-EZGİ VE USÛL-VEZİN YÖNÜNDEN İNCELENMESİ", Akademik Sanat, c. 4, sayı. 7, ss. 228-242, Haz. 2019