CİNSEL SUÇLARDA DAVRANIŞIN CİNSEL NİTELİĞİNİN BELİRLENMESİ VE CİNSEL ARZULARIN TATMİNİ AMACIYLA İŞLENEN FİİL SORUNU

Öz

Bu çalışmada, Türk hukukunda cinsel suçlar bağlamında “cinsel davranış” kavramından ne anlaşılması ve bir davranışın cinsel niteliğinin bulunup bulunmadığının ne şekilde tespit edilmesi gerektiği hususları sorgulanmaktadır. Cinsel davranış, kişiler arası ilişkilerin bağlamından ve toplumun kültüründen önemli ölçüde etkilendiği için, tanımlanması oldukça güç bir kavramdır. Bu itibarla karşılaştırmalı hukukta kanun koyucular ya cinsel davranışı çok detaylı bir biçimde tanımlama ya da hiç tanımlamama yoluna gitmişlerdir. Türk hukukunda cinsel suçların tanımlanmaması yoluna gidilmiş, bununla birlikte bir davranışın cinsel davranış olduğunun tespiti için bazı kriterler ortaya konulmuştur. TCK m. 102’nin madde gerekçesinde, cinsel saldırı suçuna vücut verecek olan cinsel davranışların “cinsel arzuların tatmini amacına yönelik” olması gerektiği hususu ifade edilmiştir ve bu durum, failin ceza sorumluluğuna gidilebilmesi için cinsel suçlarda failin amacının araştırılmasını da gerektirmiştir. Doktrinde ve Yargıtay kararlarında böyle bir subjektif kriterin aranmasının gerekip gerekmediği veya bunun nasıl yapılacağı konusunda bir birlik bulunmamaktadır. Bu çalışmada, cinsel davranışın belirlenmesine yönelik olarak; objektif görüşler, subjektif görüşler ve karma görüşler ele alınmış ve her birinin avantaj ve dezavantajları ortaya konulmuştur. Aynı şekilde Türk doktrin ve uygulamasındaki görüşlere de yer verilmiştir. Doktrinde bu hususta bir görüş birliği olmadığı gibi, mahkeme kararlarının da tutarlı olmadığı görülmektedir. Bu durum, cinsel davranışın yorumlanmasına yönelik olarak henüz yeterli tartışmanın yapılmadığın göstermektedir. Çalışmada, cinsel davranışın belirlenmesinde objektif kriterlerin kullanılması önerilmiş ve bir cinsel davranıştan dolayı failin ceza sorumluluğuna gidilebilmesi için fiilin, failin cinsel arzularının tatmini amacına yönelmesi gerekmediği savunulmuştur. Aynı zamanda, eğer failin amaç ve saikinin bu anlamda önem taşıdığı kabul edilirse, mevcut sorunları gidermek için alternatif amaç ve saikler önerilmiştir.

Anahtar Kelimeler

• ceza hukuku
• Cinsel Davranış
• Cinsel Saldırı
• Cinsel Arzuların Tatmini
• Cinsel Suçlar

DETERMINING THE SEXUAL NATURE OF CONDUCT IN SEXUAL CRIMES AND THE PROBLEM OF ACTS COMMITTED WITH THE PURPOSE OF SEXUAL GRATIFICATION

Öz

This study examines what should be understood by the concept of “sexual behavior” in the context of sexual crimes under Turkish law and how the sexual nature of an act should be determined. Since sexual behavior is significantly influenced by the context of interpersonal relationships and the culture of the society, it is a concept that is difficult to define. In this respect, lawmakers in comparative law have either defined sexual behavior in great detail or not defined it at all. In Turkish law, sexual crimes have not been explicitly defined, but certain criteria have been established for determining whether an act constitutes sexual behavior. The reasoning of Article 102 of the Turkish Penal Code (TPC) states that sexual behavior constituting the crime of sexual assault must be “aimed at the satisfaction of sexual desires,” which has necessitated investigating the perpetrator’s intent in sexual crimes to establish criminal liability. There is no consensus in legal doctrine or Court of Appeals rulings on whether such a subjective criterion is required or how it should be applied. In this study, objective, subjective, and hybrid views on the determination of sexual behavior are discussed, with the advantages and disadvantages of each being analyzed. Views from Turkish legal doctrine and practice are also presented. There is no consensus in the doctrine on this issue, and the court decisions are not consistent. This shows that there has not yet been sufficient discussion on the interpretation of sexual behavior. The study advocates for the use of objective criteria in determining sexual behavior and argues that, for a perpetrator to be held criminally liable for sexual behavior, the act does not need to be aimed at the satisfaction of the perpetrator’s sexual desires. Furthermore, alternative intents and motives are proposed to address the current issues if the perpetrator’s intent and purpose are deemed relevant.

Anahtar Kelimeler

• Sexual Behavior
• Sexual Assault
• Sexual Gratification
• Sexual Crimes
• Criminal Law

Kaynakça

1. Artuk, Mehmet Emin, Gökcen, Ahmet, Alşahin, Mehmet Emin ve Çakır, Kerim, Ceza Hukuku Özel Hükümler, Ankara: Adalet Yayınevi, 2019.
2. K. Baker, Katharine, “Once a Rapist? Motivational Evidence and Relevancy in Rape Law,” Harvard Law Review 110, S. 3, (1997): 563-624.
3. Bantekas, Illias, “Can Touching Always Be Sexual When There Is No Sexual Intent?,” The Journal of Criminal Law 72, (2008): 251-258.
4. Bayzit, Tuğba, Cinsel Dokunulmazlığa Karşı Suçlar, Yayımlanmamış Doktora Tezi, İzmir, 2017.
5. Bezjak, Garonne, “Der Straftatbestand des § 177 StGB (Sexuelle Nötigung; Vergewaltigung) im Fokus des Gesetzgebers,” Kritische Justiz 49, S. 4, (2016): 557-571.
6. Camargo, Beatriz Corrêa ve Renzikowski, Joachim, “The Concept of an “Act of a Sexual Nature” in Criminal Law,” German Law Journal 22, (2021): 753-768.
7. Erem, Faruk, Ümanist Doktrin Açısından Türk Ceza Hukuku Özel Hükümler, Cilt IV, Ankara: Seçkin Kitabevi, 1985.
8. Goldman, Alan H., “Plain Sex,” Philosophy & Public Affairs 6 S. 3 (1977): 267-287.

9. Heintschel-Heinegg, Bernd ve Kudlich, Hans, Strafgesetzbuch: StGB, Beck’scher Online- Kommentar, 2024.
10. Hörnle, Tatjana, Münchener Kommentar zum Strafgesetzbuch: StGB, Band 3: §§ 80-184l, Berlin: C.H. Beck, 2021.
11. Jackson, Stevi, “The Social Context of Rape: Sexual Scripts and Motivation,” Women’s Studies International Quarterly, S. 1, (1978): 27-38.
12. Karabulat, Efe Can, “Cinsel Suçların Hileyle İşlenmesi: Rıza Gösterilen Kişinin Kimliğine İlişkin Sorunlar,” Dokuz Eylül Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi 26, S. 1, (2024): 587-640.
13. Kindhäuser, Urs, Neumann, Ulfrid, Paeffgen, Hans-Ullrich ve Saliger, Frank, Strafgesetzbuch: StGB, Berlin: Nomos, 2023.
14. Koca, Mahmut ve Üzülmez, İlhan, Türk Ceza Hukuku Özel Hükümler, Ankara: Adalet Yayınevi, 2020.
15. Korkusuz, Gülşah, “Cinsel Saldırı Suçu (TCK m. 102),” İstanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesi Mecmuası LXXI (1), (2013): 815-854.
16. Kılıç, Burak, Suçun Manevi Unsuru Olarak Amaç ve Saik, Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Ankara, 2020.
17. Lackner, Karl, Kühl, Kristian ve Heger, Martin, Strafgesetzbuch: StGB, Berlin: C.H. Beck, 2023.
18. Memiş Kartal, Pınar, Türk Ceza Hukuku’nda Çocukların Cinsel İstismarı, İstanbul: Der Yayınları, 2014.
19. Nagel, Thomas, “Sexual Perversion,” The Journal of Philosophy 66, S. 1, (1969): 5-17.
20. Özbek, Veli Özer, Doğan, Koray ve Bacaksız, Pınar, Türk Ceza Hukuku Özel Hükümler, Ankara: Seçkin Yayınevi, 2022.
21. Özen, Mustafa, Öğreti ve Uygulama Işığında Ceza Hukuku Özel Hükümler, Ankara: Adalet Yayınevi, 2017.
22. Palmer, Craig T., “Twelve Reasons Why Rape is Not Sexually Motivated: A Skeptical Examination,” The Journal of Sex Research 25, S. 4, (1988): 512-530.
23. Roth, Nathan, “Factors in the Motivation of Sexual Offenders,” Journal of Criminal Law, Criminology and Police Science 42, S. 5, (1952): 631-635
24. Schönke, Adolf ve Schröder, Horst, Strafgesetzbuch: StGB, Berlin: C.H. Beck, 2019.
25. Şen, Ersan, Maviş, Mert ve Şahin, Buğra, Cinsel Suçlar: Cinsel Dokunulmazlığa ve Genel Ahlaka Karşı Suçlar (Uygulama ve İçtihatta), Ankara: Seçkin Yayınevi, 2023.
26. Taner, Fahri Gökçen, Türk Ceza Hukukunda Cinsel Özgürlüğe Karşı Suçlar, Ankara: Seçkin Yayınevi, 2017.
27. Tezcan, Durmuş, Erdem, Mustafa Ruhan ve Önok, Murat, Teorik ve Pratik Ceza Özel Hukuku, Ankara: Seçkin Yayınevi, 2023.
28. Turhan, Engin, Türk ve Alman Ceza Hukukunda Çocukların Cinsel İstismarı Suçu, Ankara: Seçkin Yayınevi 2021.
29. Wrede, Birgitta, Was Ist Sexualität? Sexualität als Natur, als Kultur und als Diskursprodukt, in: Sexuelle Szenen: Inszenierungen von Geschlecht und Sexualität in modernen Gesellschaften, Ed. Christiane Schmerl, Stefanie Soine, Marlene Stein-Hilbers, Birgitta Wrede, 25-43, Wiesbaden: VS Verlag für Sozialwissenschaften Wiesbaden, 2000.
30. Yourell, Asha M./McCabe, Mania P., “The Motivations Underlying Male Rape of Women,” Australian Journal of Sex, Marriage and Family 9, S. 4, (1988), 215-224.