Kök Hücre; Tanımı ve Genel Özellikleri, Kullanım Alanları, Tarihi, Yüzey Belirteçleri

Murat Avcı

doi:10.17827/aktd.1063647

EN TR

Stem cells; Definition and General Properties, Usage Areas, History, Surface Markers

Abstract

Stem cells, which have a history of more than a century, continue to be the subject of research for the treatment of many diseases today. Stem cells, which are also the focus of attention in regenerative medicine; It has long-term divisibility, self-renewal and differentiation properties. There are two different types of division in stem cells: symmetrical and asymmetrical cell division. Stem cells are cells that can divide for a long time, unlike normal cells, because they can complete their telomeres. The diversity of surface markers used for the detection of stem cells and the existence of common markers are valid for tissue-specific cancer stem cells. The purpose of this compilation study; the aim is to gather information about the definition and general characteristics of stem cells, their areas of use, history and surface markers under the main headings and make them available to researchers.

Keywords

Stem cell , Stem cell general properties , Stem cell usage areas , Stem cell history , Stem cell surface markers

Kök Hücre; Tanımı ve Genel Özellikleri, Kullanım Alanları, Tarihi, Yüzey Belirteçleri

Öz

Yüzyılı aşkın geçmişi olan kök hücreler, günümüzde birçok hastalığın tedavisi için araştırma konusu olmaya devam etmektedir. Rejeneratif tıbbın da ilgi odağı olan kök hücreler; uzun süre bölünebilme, kendini yenileme ve farklılaşma özelliklerine sahiptir. Kök hücrelerde simetrik ve asimetrik hücre bölünmesi olmak üzere iki farklı bölünme şekli görülmektedir. Kök hücreler telomerlerini tamamlayabildiği için normal hücrelerden farklı olarak uzun süre bölünebilen hücrelerdir. Kök hücrelerin tespiti için kullanılan yüzey belirteçlerin çeşitliliği ve ortak belirteçlerin varlığı, dokuya özgü kanser kök hücreler içinde geçerlidir. Bu derleme çalışmasındaki amaç; kök hücrelerin tanımı ve genel özellikleri, kullanım alanları, tarihi ve yüzey belirteçleri hakkındaki bilgileri ana başlıklar altında bir araya getirmek ve araştırmacıların kullanımına sunmaktır.

Anahtar Kelimeler

Kök hücre , Kök hücre genel özellikleri , Kök hücre kullanım alanları , Kök hücre tarihçesi , Kök hücre yüzey belirteçleri

Kaynakça

1. Erden S. Kök Hücreleri ve Klinik Uygulamaları. J New Results Eng Nat Sci. 2014;3:1-8.
2. İskender B, Canatan H. İndüklenmiş pluripotent kök hücreler ve hücre tedavisi. J Clin Exp Investig. 2013;4:550-561.
3. Karakaya A. Kök Hücre Çalışmaları ve Etik (Yüksek Lisans Tezi). İstanbul, Fatih Sultan Mehmet Vakıf Üniversitesi, 2013.
4. Karpuz B, Küçükboyaci N. Kök Hücre Uygulamalarında Bitkisel Kaynaklı Uyaranların Potansiyel Rolü. FABAD J Pharm Sci. 2019;44:10.
5. Sağsöz H, Ketani̇ MA. Kök Hücreler. Dicle Üniversitesi Vet Fakültesi Derg. 2008;1:29-33.
6. Şahi̇n F, Saydam G, Omay SB. Kök Hücre Plastisitesi ve Klinik Pratikte Kök Hücre Tedavisi. Türk Hematol-Onkol Derg. 2005;15:48-56.
7. Matur İ, Solmaz S. Kök Hücre Üretiminde Güncel Yaklaşımlar. Arşiv Kaynak Tarama Derg. 2011;20:168-186.
8. Takahashi K, Yamanaka S. Induction of pluripotent stem cells from mouse embryonic and adult fibroblast cultures by defined factors. Cell. 2006;126:663-676.
9. Karaşahi̇n T. Embriyonik Kök Hücreler. Erciyes Üniversitesi Vet Fakültesi Derg. 2012;9:65-71.
10. Oyar P. Dental Kök Hücre Kaynakları ve Kemik Doku Rejenerasyonunda Kullanılma Potansiyelleri. Atatürk Üniversitesi Diş Hekim Fakültesi Derg. 2016;26:96-101.

11. Ökçesiz A, Bucurgat ÜÜ. Sitotoksisite çalışmalarında kök hücre. Ank Üniversitesi Eczacı Fakültesi Derg. 2017;41:1-14.
12. Ural AU. Kök Hücreler. Türk Ortop Ve Travmatoloji Birliği Derneği Derg. 2006;5:140-145.
13. Ateş U. Kök hücreyi tanıyalım. İstanbul Bilim Üniversitesi Florence Nightingale Transplant Derg. 2016;1:19-28.
14. Bozcuk AN, Atlı K. Telomerler ve Hücresel Yaşlanma. Turk J Geriatr. 2002;5:111-114.
15. Çal T. Kök Hücrelerde Olası DNA Hasarı ve Onarımının İn Vitro Değerlendirilmesi (Yüksek Lisans Tezi). Ankara, Hacettepe Üniversitesi, 2016.
16. Ören H. Stem Cells. Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi Derg. 2019;33:271-280.
17. Greb T, Lohmann JU. Plant Stem Cells. Curr Biol. 2016;26:R816-R821.
18. Kolios G, Moodley Y. Introduction to Stem Cells and Regenerative Medicine. Respiration. 2013;85:3-10.
19. De D, Karmakar P, Bhattacharya D. Stem Cell Aging and Regenerative Medicine. Adv Exp Med Biol. 2021;1326:11-37.
20. Trounson A, Kolaja K, Petersen T, Weber K, McVean M, Funk KA. Stem Cell Research. Int J Toxicol. 2015;34:349-351.
21. Sargın D. Kök Hücre ve Kök Hücre Tedavisi. XXX. Ulusal Hematoloji Kongresi. VII. Mezuniyet Sonrası Eğitim Kursu. 2003; 49-61.
22. Tekeli̇ S, Naghavi̇ EA, Gökçe B, et al. Kök hücreler; mezenkimal kök hücreler ve güncel klinik uygulamaları. İstanbul Bilim Üniversitesi Florence Nightingale Transplant Derg. 2016;1:72-83.
23. Yanbakan S. Hücresel tedavi ürünlerinin klinik kullanım alanları. J Clin Exp Investig. 2015;6:202-208.
24. Beksaç B, İlter N. Kök Hücrelerin Dermatolojide Kullanımı. Dermatoz. 2018;9:1-10.
25. Li Y, Yan B, Wang H, et al. Hair regrowth in alopecia areata patients following Stem Cell Educator therapy. BMC Med. 2015;13.
26. Bulut O, Belge A. Kök Hücreler ve Veteriner Hekimlikte Kullanım Alanları. Harran Üniversitesi Vet Fakültesi Derg. 2020;9:86-89.
27. Çağlayan A, Elbe H. Her Yönüyle Dental Kök Hücreler. Muğ Sıtkı Koçman Üniversitesi Tıp Derg. 2020;7:60-64.
28. Gözen A, Ünsal SŞ, Gökalp MA. Ortopedide Mezenkimal Kök Hücre Uygulamaları. Van Tıp Derg. 2015;22:131-137.
29. Han Y, Li X, Zhang Y, Han Y, Chang F, Ding J. Mesenchymal Stem Cells for Regenerative Medicine. Cells. 2019;8.
30. Han F, Bi J, Qiao L, Arancio O. Stem Cell Therapy for Alzheimer’s Disease. Adv Exp Med Biol. 2020;1266:39-55.
31. Yamazaki K, Kawabori M, Seki T, Houkin K. Clinical Trials of Stem Cell Treatment for Spinal Cord Injury. Int J Mol Sci. 2020;21:3994.
32. Liu G, David BT, Trawczynski M, Fessler RG. Advances in Pluripotent Stem Cells: History, Mechanisms, Technologies, and Applications. Stem Cell Rev Rep. 2020;16:3-32.
33. Kömürcü M, Özkan H. Mezenkimal Kök Hücre Ve Ortopedide Kullanımı. Türk Ortop Ve Travmatoloji Birliği Derneği Derg. 2006;5:10.
34. Kumar DR, Hanlin E, Glurich I, Mazza JJ, Yale SH. Virchow’s Contribution to the Understanding of Thrombosis and Cellular Biology. Clin Med Res. 2010;8:168-172.
35. Ramalho-Santos M, Willenbring H. On the Origin of the Term “Stem Cell.” Cell Stem Cell. 2007;1:35-38.
36. Beköz HS. Periferik Hematopoietik Kök Hücre Transplantasyonu Yapılan Hastalarımızın Deskriptif Olarak Değerlendirilmesi Survial Analizi ve Etkileyen Faktörler (Yan Dal Uzmanlık Tezi). Antalya, Akdeniz Üniversitesi, 2005.
37. Cavaillon JM. The historical milestones in the understanding of leukocyte biology initiated by Elie Metchnikoff. J Leukoc Biol. 2011;90:413-424.
38. Goodman JW, Hodgson GS. Evidence for stem cells in the peripheral blood of mice. Blood. 1962;19:702-714.
39. Gurdon JB. Adult frogs derived from the nuclei of single somatic cells. Dev Biol. 1962;4:256-273.
40. Malçok S, Aktaş RG. Mitolojide Kök Hücrenin İzleri. Maltepe Tıp Derg. 2016;8:40-43.
41. Tanyeli̇ A, Aykut G, Demi̇rel AO, Akçaoğlu T. Hematopoietik Kök Hücre Nakli ve Tarihçesi. Arşiv Kaynak Tarama Derg. 2014;23:1-7.
42. Friedenstein AJ, Gorskaja JF, Kulagina NN. Fibroblast precursors in normal and irradiated mouse hematopoietic organs. Exp Hematol. 1976;4:267-274.
43. Thomas ED. Marrow Transplantation for the Treatment of Chronic Myelogenous Leukemia. Ann Intern Med. 1986;104:155.
44. NobelPrize. Available from: https://www.nobelprize.org/prizes/medicine/1990/summary/ .Accessed: 30 May 2021.
45. Campbell KH, McWhir J, Ritchie WA, Wilmut I. Sheep cloned by nuclear transfer from a cultured cell line. Nature. 1996;380:64-66.
46. Reubinoff BE, Pera MF, Fong CY, Trounson A, Bongso A. Embryonic stem cell lines from human blastocysts: somatic differentiation in vitro. Nat Biotechnol. 2000;18:399-404.
47. NobelPrize. Available from: https://www.nobelprize.org/prizes/medicine/2007/summary/ .Accessed: 30 May 2021.
48. Zhou Q, Brown J, Kanarek A, Rajagopal J, Melton DA. In vivo reprogramming of adult pancreatic exocrine cells to beta-cells. Nature. 2008;455:627-632.
49. NobelPrize. Available from: https://www.nobelprize.org/prizes/medicine/2012/summary/ .Accessed: 30 May 2021.
50. Zhu S, Russ HA, Wang X, et al. Human pancreatic beta-like cells converted from fibroblasts. Nat Commun. 2016;7.
51. Özkan S, Koyuturk M. Mesenchymal Stem Cell Therapy and New Approaches in Covid-19 Patients. Cerrahpasa Med J. 2020;44:57-64.
52. Pazhanisamy S. Stem Cell Markers. Mater Methods. 2013;3:200
53. Albeni̇z I, Türker-Şener L, Baş A, Kaleli̇Oğlu İb, Nurten R. Isolation of hematopoietic stem cells and the effect of CD38 expression during the early erythroid progenitor cell development process. Oncol Lett. 2012;3:55-60.
54. Zhao W, Ji X, Zhang F, Li L, Ma L. Embryonic Stem Cell Markers. Molecules. 2012;17:6196-6236.
55. Chanda D, Kumar S, Ponnazhagan S. Therapeutic potential of adult bone marrow-derived mesenchymal stem cells in diseases of the skeleton. J Cell Biochem. 2010;111:249-257.
56. Morcos MNF, Schoedel KB, Hoppe A, et al. SCA-1 Expression Level Identifies Quiescent Hematopoietic Stem and Progenitor Cells. Stem Cell Rep. 2017;8:1472-1478.
57. Vodyanik MA, Thomson JA, Slukvin II. Leukosialin (CD43) defines hematopoietic progenitors in human embryonic stem cell differentiation cultures. Blood. 2006;108:2095-2105.
58. Wiesmann A, Phillips RL, Mojica M, et al. Expression of CD27 on Murine Hematopoietic Stem and Progenitor Cells. Immunity. 2000;12:193-199.
59. Kim WT, Ryu CJ. Cancer stem cell surface markers on normal stem cells. BMB Rep. 2017;50:285-298.
60. Deshmukh A, Deshpande K, Arfuso F, Newsholme P, Dharmarajan A. Cancer stem cell metabolism: a potential target for cancer therapy. Mol Cancer. 2016;15:69.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Sağlık Kurumları Yönetimi

Bölüm

Derleme

Yazarlar

Murat Avcı ^*
0000-0001-5047-5563
Türkiye

Yayımlanma Tarihi

30 Haziran 2022

Gönderilme Tarihi

26 Ocak 2022

Kabul Tarihi

11 Nisan 2022

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2022 Cilt: 31 Sayı: 2

DOI

https://doi.org/10.17827/aktd.1063647

IZ

https://izlik.org/JA48WL94WH

AMA

1.Avcı M. Kök Hücre; Tanımı ve Genel Özellikleri, Kullanım Alanları, Tarihi, Yüzey Belirteçleri. aktd. 2022;31(2):87-93. doi:10.17827/aktd.1063647

Cited By

Stem Cell Studies of Professor Doctor Sureyya Tahsin Aygun

OSMANGAZİ JOURNAL OF MEDICINE

https://doi.org/10.20515/otd.1495919

Biology of stem cell paradox: a double-edged sword-implications for cancer therapy

Cancer Cell International

https://doi.org/10.1186/s12935-025-03981-x

Stem cells; Definition and General Properties, Usage Areas, History, Surface Markers

Abstract

Keywords

Kök Hücre; Tanımı ve Genel Özellikleri, Kullanım Alanları, Tarihi, Yüzey Belirteçleri

Öz

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

Ayrıntılar

Birincil Dil

Konular

Bölüm

Yazarlar

Yayımlanma Tarihi

Gönderilme Tarihi

Kabul Tarihi

Yayımlandığı Sayı

DOI

IZ

Kaynak Göster

Cited By

Stem Cell Studies of Professor Doctor Sureyya Tahsin Aygun

Biology of stem cell paradox: a double-edged sword-implications for cancer therapy