Ağır Metal Toksisitesinin İnsan Sağlığına Etkileri
Öz
Ağır metaller; düşük derişimlerde bile toksik etki gösterebilen elementlerdir. Genellikle kontaminasyon ve potansiyel toksisite ya da eko- toksisite ile ilişkilendirilen metaller ya da yarı metaller (metalloidler) olarak isimlendirilirler. Ağır metaller organizmaya ağız, solunum ve deri yolu ile alınır ve çoğu özel bir destek olmadan vücudun boşaltım yolları ile (böbrek, karaciğer, barsak, akciğer, deri) atılamazlar. Bu nedenle ağır metallerin büyük bir bölümü, biyolojik organizmalarda birikirler. Birikim sonucu, canlıların bünyesinde yoğunlaşan bu metaller, etkili dozlara ulaştıklarında, ciddi hastalıklara (tiroit, nörolojik, otizm ve kısırlık gibi) hatta ölümlere neden olabilirler. Bu derlemede, insan sağlığını etkileyen bazı ağır metalleri ve bu metallerin özellikleri hakkında bilgi verilmektedir.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Aslam B, Javed I, Khan HF, Rahman Z. Uptake of heavy metal residues from sewage sludge in the goat and cattle during summer season. Pak Vet J. 2011;31:75-7.
- Duffus JH. Heavy metals: a meaningless term (IUPAC Technical report). Pure Appl Chem. 2002;74:793-807.
- Ağcasulu Ö. Sakarya nehri Çeltikçe çayı'nda yaşayan capoeta tinca'nın dokularında ağır metal birikiminin incelenmesi (Yüksek lisans tezi). Ankara, Gazi Üniversitesi, 2007.
- Kahvecioğlu Ö, Kartal G, Güven A, Timur S. Metallerin çevresel etkileri-i. Metalurji Dergisi. 2009;136:47-53.
- Jarup, L. Hazards of heavy metal contamination. Br Med Bull. 2003;68:167-82.
- Bliefert C. Umweltchemie. Auflage, Wiley-UCH. 2004.
- Farooq M, Anwar F, Rashid U, Appraisal of heavy metal contents in different vegetables grown in the vicinity of an industrial area. Pak J Bot. 2008;40:2099-106.
- Jianlong W, Can C. Biosorption of heavy metals by saccharomyces cerevisiae. Biotechnol Adv. 2006;24:427-51.
- Bakar C, Baba A. Metaller ve insan sağlığı: yirminci yüzyıldan bugüne ve geleceğe miras kalan çevre sağlığı sorunu. 1. Tıbbi Jeoloji Çalıştayı. 2009;162-85.
- Heavy metal toxicity symptoms. http://www.voltahealth.com/Heavy-Metal-Test-Kit-by-Nissen- Medica-(2-tests). erişim14.01.2016.
