Uyku Bozuklukları: Sınıflama ve Tedavi

Necla Keskin; Lut Tamam

doi:10.17827/aktd.346010

EN TR

Uyku Bozuklukları: Sınıflama ve Tedavi

Öz

Farklı bir bilinçlilik durumu olarak tanımlanabilecek uyku, insan vücudunun normal ve sağlıklı işlemesi için gereklidir. İşlevsellikte bozulmaya ve yaşam kalitesinde düşmeye yol açtığı bilinen uyku sorunları başka bir bedensel ya da ruhsal hastalığın bir belirtisi olarak ortaya çıkabileceği gibi başlı başına bir hastalık olarak da görülebilir. Bu yazıda uyku bozukluklarının yeni sınıflandırma sistemleri ve güncel tedavi algoritmaları ışığında gözden geçirilmesi amaçlanmıştır.

Anahtar Kelimeler

Uyku,uyku bozuklukları

Kaynakça

1. Şenel F. Uyku ve Rüya. Bilim ve Teknik Dergisi, 2005; 1-19.
2. Aydın H. Uyku ve Bozuklukları. HBY Basım Yayın. Ankara, 2007.
3. Dement WC. The study of human sleep: a historical perspective. Thorax. 1998; 53:2-7
4. Pelin Z, Gözükırmızı E. Uykunun Ontogenetik Özellikleri.T Klin J Psychiatry. 2001; 2:67-8.
5. Aydın H, Özgen F. Uyku, Yapısı ve İşlevi. T Klin J Psychiatry. 2001; 2:79-85.
6. Öztürk O, Uluşahin A. Ruh Sağlığı ve Bozuklukları. Ankara, 2011
7. Sateia MJ. International classification of sleep disorders-third edition: highlights and modifications. Chest. 2014; 146(5):1387-94.
8. American Psychiatric Association. Diagnostic and statistical manual of mental disorders. 5th ed, (DSM 5). Washington, DC: American Psychiatric Association, 2013.
9. Sateia MJ, Buysse DJ, Krystal AD, Neubauer DN, Heald JL. Clinical Practice Guideline for the Pharmacologic Treatment of Chronic Insomnia in Adults: An American Academy of Sleep Medicine Clinical Practice Guideline. J Clin Sleep Med. 2017; 13(2):307-49. doi: 10.5664/jcsm.6470.
10. Yılmaz H, Tuncel D (ed). Uyku bozukluklarında tedavi rehberi. 2014.

11. Aydın H, Sütçügil L, Özgen F. İnsomnia. T Klin Psikiyatri. 2001; 2(2):98-102.
12. Roth T. Insomnia: Definition, Prevalence, Etiology, and Consequences. J Clin Sleep Med. 2007; 3(5 Suppl):7–10.
13. Ancoli-Israel S. The impact and prevalence of chronic insomnia and other sleep disturbances associated with chronic illness. Am J Managed Care. 2006;12:221–9.
14. Kaplan KA, McGlinchey EL, Soehner A, Gershon A, Talbot LS, Eidelman P, et al. Hypersomnia subtypes, sleep and relapse in bipolar disorder.Psychol Med. 2015; 45(8):1751-63.
15. Kaynak H, Kaynak D. Narkolepsi-Katapleksi Sendromu. T Klin J Psychiatry. 2001; 2:111-5.
16. Peacock J, Benca RM. Narcolepsy: Clinical features, co-morbidities & treatment. Indian J Med Res. 2010; 131:338-49.
17. Scammell TE. Narcolepsy. N Engl J Med. 2015; 373:2654-62.
18. Hungs M. Idiopathic hypersomnia. International Neurology, 608-609, 2016.
19. Trotti LM.Idiopathic Hypersomnia. Sleep Med Clin. 2017;12(3):331-44.
20. Billiard M, Sonka K.Idiopathic hypersomnia. Sleep Medicine Reviews. 2016; 29: 23–33
21. Kaynak D, Değirmenci N, Kaynak H. İdiyopatik Santral Sinir Sistemi Hipersomnisi. T Klin Psikiyatri. 2001; 2:108-10.
22. Young T, Peppard PE, Gottlieb DJ. Epidemiology of obstructive sleep apnea: a population health perspective. Am J Respir Crit Care Med. 2002; 165:1217- 39.
23. Kaynak H, Kaynak D. Uykuda Solunum Bozuklukları. T Klin J Psychiatry. 2001; 2:103-7.
24. Senaratna CV, Perret JL, Lodge CJ, Lowe AJ, Campbell BE, Matheson MC, et al. Prevalence of obstructive sleep apnea in the general population: A systematic review. Sleep Med Rev. 2017; 34:70-81.
25. Williams NJ, Jean-Louis G, Ceïde ME, Pandey A, Osorio R, Mittelman M, et al. Effect of Maladaptive Beliefs and Attitudes about Sleep among Community-dwelling African American Men at Risk for Obstructive Sleep Apnea. J Sleep Disord Ther. 2017;6(3). pii: 269. doi: 10.4172/2167-0277.1000269.
26. Yazla E, Bilici M. Obstrüktif Uyku Apne Sendromlu Hastalarda Psikiyatrik Bulgular Turkiye Klinikleri J Psychiatry-Special Topics. 2013; 6(3):19-24.
27. National Heart, Lung, and Blood Institute. Sleep Apnea: Is your patient at risk? National Institutes of Health, NIH Publication, 1995.
28. Matwiyoff G, Lee-Chiong T. Parasomnias: an overview. Indian J Med Res. 2010; 131:333-7.
29. Özgen F, Karadağ H, Ceyhun E. Parasomnialar. T Klin J Psychiatry. 2001; 2:117-25.
30. Bilici M, Karataş KS. Parasomni ve Dissosiyatif Bozukluk. Turkiye Klinikleri J Psychiatry-Special Topics. 2013; 6(3):25-31.
31. Ahad HA, Kumar CS, Kishore Kumar Reddy B, Krishna Mahesh CH, Kali Teja S, Sunil Kumar JV, et al. Somnambulism-Sleep Walking disease. JITPS. 2010; 1 (4):175-80.
32. Auger RR. Sleep-Related Eating Disorders. Psychiatry (Edgmont). 2006; 3(11): 64–70.
33. Boeve BF. REM Sleep Behavior Disorder: Updated Review of the Core Features, the RBD-Neurodegenerative Disease Association, Evolving Concepts, Controversies, and Future Directions. Ann N Y Acad Sci. 2010; 1184:15–54.
34. Standards of Practice Committee, Aurora RN, Zak RS, Auerbach SH, Casey KR, Chowdhuri S, Karippot A, et al. Best Practice Guide for the Treatment of Nightmare Disorder in Adults. J Clin Sleep Med. 2010; 6(4):389–401.
35. Sharpless BA. A clinician’s guide to recurrent isolated sleep paralysis. Neuropsychiatr Dis Treat. 2016; 12:1761–7.
36. Sharpless BA. Exploding head syndrome. Sleep Medicine Reviews. 2014; 18:489-93.
37. Thorpy MJ. Classification of Sleep Disorders Neurotherapeutics. 2012; 9(4):687–701.
38. Sack RL, Auckley D, Auger DD, Carskadon MA, Wright Jr KP, Vitiello MV, et al. Circadian Rhythm Sleep Disorders: Part II, Advanced Sleep Phase Disorder, Delayed Sleep Phase Disorder, Free-Running Disorder, and Irregular Sleep-Wake Rhythm. Sleep. 2007; 30(11):1484-501.
39. Sack RL, Auckley D, Auger DD, Carskadon MA, Wright Jr KP, Vitiello MV, et al. Circadian Rhythm Sleep Disorders: Part I, Basic Principles, Shift Work and Jet Lag Disorders. Sleep. 2007; 30(11):1460-83.
40. Özay Ertuğrul E, Hanoğlu L. Uykuda Hareket Bozuklukları ve Tedavisi Turkiye Klinikleri J Psychiatry-Special Topics. 2013; 6(3):53-9.
41. Kaynak DK. İnsomni Yakınması Ardında Yatan Uyku Bozuklukları; Huzursuz Bacak Sendromu ve Uykuda Periyodik Hareket Bozukluğu. Nöropsikiyatri Arşivi. 2007; 44: 95-100.
42. Winkelman JW, Armstrong MJ, Allen RP, Chaudhuri KR, Ondo W, Trenkwalder C, et al. Practice guideline summary: Treatment of restless legs syndrome in adults. Neurology. 2016; 87:2585–93.
43. Brown TM. Sleep-Related Leg Cramps: A Review and Suggestions for Future Research. Sleep Med Clin. 2015; 10(3):385-92.
44. Guaita M, Högl B. Current Treatments of Bruxism. Curr Treat Options Neurol. 2016; 18: 10.
45. Manni D. Sleep-related rhythmic movement disorder. National Institute of Neurology, 2017. (http://www.medlink.com/scripts/mpdf/print_friendly.php?title=sleep related_rhythmic_movement_disorder&action=print&channel=public_content&entryid=20138).

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Sağlık Kurumları Yönetimi

Bölüm

Derleme

Yazarlar

Necla Keskin
Sağlık Bakanlığı, Sağlık Bakanlığı,Ü. Van Eğitim ve Araştırma Hastanesi
0000-0003-3595-0746
Türkiye

Lut Tamam
Çukurova Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Balcalı Hastanesi
Türkiye

Yayımlanma Tarihi

30 Haziran 2018

Gönderilme Tarihi

23 Ekim 2017

Kabul Tarihi

22 Kasım 2017

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2018 Cilt: 27 Sayı: 2

DOI

https://doi.org/10.17827/aktd.346010

IZ

https://izlik.org/JA97YP68BW

APA

Keskin, N., & Tamam, L. (2018). Uyku Bozuklukları: Sınıflama ve Tedavi. Arşiv Kaynak Tarama Dergisi, 27(2), 241-260. https://doi.org/10.17827/aktd.346010

AMA

1.Keskin N, Tamam L. Uyku Bozuklukları: Sınıflama ve Tedavi. aktd. 2018;27(2):241-260. doi:10.17827/aktd.346010

Chicago

Keskin, Necla, ve Lut Tamam. 2018. “Uyku Bozuklukları: Sınıflama ve Tedavi”. Arşiv Kaynak Tarama Dergisi 27 (2): 241-60. https://doi.org/10.17827/aktd.346010.

EndNote

Keskin N, Tamam L (01 Haziran 2018) Uyku Bozuklukları: Sınıflama ve Tedavi. Arşiv Kaynak Tarama Dergisi 27 2 241–260.

IEEE

[1]N. Keskin ve L. Tamam, “Uyku Bozuklukları: Sınıflama ve Tedavi”, aktd, c. 27, sy 2, ss. 241–260, Haz. 2018, doi: 10.17827/aktd.346010.

ISNAD

Keskin, Necla - Tamam, Lut. “Uyku Bozuklukları: Sınıflama ve Tedavi”. Arşiv Kaynak Tarama Dergisi 27/2 (01 Haziran 2018): 241-260. https://doi.org/10.17827/aktd.346010.

JAMA

1.Keskin N, Tamam L. Uyku Bozuklukları: Sınıflama ve Tedavi. aktd. 2018;27:241–260.

MLA

Keskin, Necla, ve Lut Tamam. “Uyku Bozuklukları: Sınıflama ve Tedavi”. Arşiv Kaynak Tarama Dergisi, c. 27, sy 2, Haziran 2018, ss. 241-60, doi:10.17827/aktd.346010.

Vancouver

1.Necla Keskin, Lut Tamam. Uyku Bozuklukları: Sınıflama ve Tedavi. aktd. 01 Haziran 2018;27(2):241-60. doi:10.17827/aktd.346010

İZMİR İLİ AİLE HEKİMLİĞİ ASİSTANLARININ OBSTRÜKTİF UYKU APNE SENDROMU HAKKINDA BİLGİ DÜZEYİ VE FARKINDALIKLARININ DEĞERLENDİRİLMESİ

Turkish Journal of Family Medicine and Primary Care

https://doi.org/10.21763/tjfmpc.1403745

Identification of sleep problems during pregnancy, coping strategies, and ınfluencing factors: A cross‐sectional study

International Journal of Gynecology & Obstetrics

https://doi.org/10.1002/ijgo.70483

Polyvagal Theory and Neonatal Sleep: A Review of Autonomic Regulation and Implications for Sudden Infant Death Syndrome

International Journal of Developmental Neuroscience

https://doi.org/10.1002/jdn.70050

Evaluation of the Effects of Digital Screen Addiction on Sleep Disorder, Physical Activity Self-Efficacy, Healthy Eating Self-Efficacy, and Chronotype in Children Aged 9-18

Bingöl Üniversitesi Sağlık Dergisi

https://doi.org/10.58605/bingolsaglik.1746730

Kötü Rüya Sonrası Sola Tükürme İfadesine Yer Veren Rivâyetlerin Değerlendirilmesi

Marmara Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi

https://doi.org/10.15370/maruifd.1749618

Uyku Bozuklukları: Sınıflama ve Tedavi

Sleep Disorders: Classification and Treatment

Öz

Anahtar Kelimeler

Uyku Bozuklukları: Sınıflama ve Tedavi

Öz

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

Ayrıntılar

Birincil Dil

Konular

Bölüm

Yazarlar

Yayımlanma Tarihi

Gönderilme Tarihi

Kabul Tarihi

Yayımlandığı Sayı

DOI

IZ

Kaynak Göster

Cited By

Ergenlerde Yorgunluk Üzerine Etkili Faktörlerin Yapısal Eşitlik Modeli ile İncelenmesi

Gebelikte Uyku Sorunlarının Perinatal Süreçteki Etkileri ve Çözüm Sürecinde Hemşirelik Yaklaşımları

The Impact of Maternal Sleep Problems on Obstetric Outcomes and Care

Determination the effects of lavender oil quality of sleep and fatigue of students

Çocuk ve Adolesanlarda Uyku ile İlişkili Solunum Bozuklukları: Diş Hekiminin Rolü

COVID-19’UN POSTMENOPOZAL KADINLARDA UYKU DURUMU ÜZERİNE ETKİSİ

Investigation of the relationship between disasters and sleep problems in adolescents

Evaluation of vestibular functions in patients with obstructive sleep apnea syndrome

Relationship between Physical Activity Level and Sleep Quality in Mothers of Individuals with Special Needs

İZMİR İLİ AİLE HEKİMLİĞİ ASİSTANLARININ OBSTRÜKTİF UYKU APNE SENDROMU HAKKINDA BİLGİ DÜZEYİ VE FARKINDALIKLARININ DEĞERLENDİRİLMESİ

Identification of sleep problems during pregnancy, coping strategies, and ınfluencing factors: A cross‐sectional study

Polyvagal Theory and Neonatal Sleep: A Review of Autonomic Regulation and Implications for Sudden Infant Death Syndrome

Evaluation of the Effects of Digital Screen Addiction on Sleep Disorder, Physical Activity Self-Efficacy, Healthy Eating Self-Efficacy, and Chronotype in Children Aged 9-18

Kötü Rüya Sonrası Sola Tükürme İfadesine Yer Veren Rivâyetlerin Değerlendirilmesi