SANAYİ İŞLETMELERİNE VERİLEN TEŞVİKLERİN"TMS 20: DEVLETTEŞVİKLERİNİN MUHASEBELEŞTİRİLMESİ VE DEVLET YARDIMLARININ AÇIKLANMASI" STANDARTI IŞIĞINDAİNCELENMESİ VEMUHASEBELEŞTİRİLMESİ

Öz

Teşvikler, devletin geri kalmış bölgelerde yatırım oranını arttırıp o bölgeyi diğer gelişmiş bölgelerin seviyesine çekmekveya bazı sektörlerdeki durgunluğu hareketlendirebilmek için karşılıklı ya da karşılıksız olarak işletmelere verdiği maddi veya gayri maddi yardımlar ile işletmelerden tahsil edilecek alacaklarda indirim yapılması veya işletmeleri o yükümlülükten muaf tutmak şeklindeki yardımlardır. Ülkemizde yatırımları desteklemek için yatırımcılara çok çeşitli teşvikler sağlanmakta ve teşvik sistemi sürekli olarak güncellenmektedir. Buna bağlı olarak 2012 yılında duyurusu yapılanve kabul edilen yeni teşvik sistemi ile ilgili kanun tasarısı TBMM'ye sunulmuş ve 19 Haziran 2012 Salı günü 28328 Sayılı Resmi Gazetede yayınlanarak yasalaşmıştır. Çalışmanın amacı, Sanayi İşletmelerinin kullanmış oldukları devlet teşviklerinin, Türkiye Muhasebe Standartlarından 20 nolu "Devlet Teşviklerinin Muhasebeleştirilmesi ve Devlet Yardımlarının Açıklanması" standardı ışığında gelir yaklaşımına ve sermaye yaklaşımına göre muhasebeleştirilmesinin gösterilmesi ve farklılıkların ortaya konmasıdır.

Anahtar Kelimeler

• -

SANAYİ İŞLETMELERİNE VERİLEN TEŞVİKLERİN"TMS 20: DEVLET TEŞVİKLERİNİN MUHASEBELEŞTİRİLMESİ VE DEVLET YARDIMLARININ AÇIKLANMASI" STANDARTI IŞIĞINDA İNCELENMESİ VE MUHASEBELEŞTİRİLMESİ

Öz

Teşvikler, devletin geri kalmış bölgelerde yatırım oranını arttırıp o bölgeyi diğer gelişmiş bölgelerin seviyesine çekmekveya bazı sektörlerdeki durgunluğu hareketlendirebilmek için karşılıklı ya da karşılıksız olarak işletmelere verdiği maddi veya gayri maddi yardımlar ile işletmelerden tahsil edilecek alacaklarda indirim yapılması veya işletmeleri o yükümlülükten muaf tutmak şeklindeki yardımlardır. Ülkemizde yatırımları desteklemek için yatırımcılara çok çeşitli teşvikler sağlanmakta ve teşvik sistemi sürekli olarak güncellenmektedir. Buna bağlı olarak 2012 yılında duyurusu yapılanve kabul edilen yeni teşvik sistemi ile ilgili kanun tasarısı TBMM'ye sunulmuş ve 19 Haziran 2012 Salı günü 28328 Sayılı Resmi Gazetede yayınlanarak yasalaşmıştır. Çalışmanın amacı, Sanayi İşletmelerinin kullanmış oldukları devlet teşviklerinin, Türkiye Muhasebe Standartlarından 20 nolu "Devlet Teşviklerinin Muhasebeleştirilmesi ve Devlet Yardımlarının Açıklanması" standardı ışığında gelir yaklaşımına ve sermaye yaklaşımına göre muhasebeleştirilmesinin gösterilmesi ve farklılıkların ortaya konmasıdır.

Anahtar Kelimeler

• Yatırımların Teşvik Edilmesi, Devlet Teşvikleri, Türkiye Muhasebe Standartları (TMS) 20.

Kaynakça

1. Acinöroğlu S., “Genel Olarak Vergi TeĢviklerinin Ekonomi Üzerine Etkinliği”, Uluslararası Ġktisadi ve Ġdari Ġncelemeler Dergisi, Sayı: 2, (2009), s. 147-169.
2. Ay H.M., “Yatırım TeĢviklerinin Sabit Sermaye Yatırımları Üzerindeki Etkisi”, Selçuk Üniversitesi Karaman Ġktisadi ve Ġdari Bilimler Dergisi, Sayı:2, Cilt:5, (2005), s. 176- 183.
3. Çatal M.F., “Devlet TeĢvikleri ve Erzurum’da Tarihsel Bir Uygulama Örneği”, Atatürk Üniversitesi Ġktisadi ve Ġdari Bilimler Dergisi, Sayı:4, Cilt:24, (2010), s. 289-296.
4. Çırpan E., “Devlet Teşviklerinin Muhasebeleştirilmesinin Türkiye Muhasebe Standartları ve Muhasebe Sistemi Uygulama Genel Tebliğleri Açısından Karşılaştırılması”, Ġstanbul Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Yüksek Lisans Tezi, 2010.
5. Çiloğlu Ġ., “TeĢvik Politikalarının Yönlendirme Gücü”, Hazine Dergisi, Sayı: 13, (2000), s. 29- 48.
6. Duran B., “Avrupa Birliği ve Türkiye’de Çevre Korumaya Yönelik Teşvikler, Yardımlar ve Türkiye Muhasebe Standartlarına Göre Muhasebeleştirilmesi Örnekleri”, Afyon Kocatepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Yüksek Lisans Tezi, 2010.
7. ElitaĢ C. ve ElitaĢ B.L., “TMS TFRS Yorumlar ve Örnek Uygulamalar”, Gazi Kitabevi, Ankara, 2010.
8. Ġlhan B., “Avrupa Birliği Rekabet Politikasında Devlet Yardımları ve Türkiye’nin Uyumu”, SayıĢtay Dergisi, Sayı:76, (2010), s. 101-132.

9. KabataĢ Y., “Sosyal Güvenlik Kanunu ile Getirilen Bazı TeĢviklerin Türkiye Finansal Raporlama Standartları (TMS 20) Açısından Ġncelenmesi ve MuhasebeleĢtirilmesi”, Marmara Üniversitesi Ġ.Ġ.B.F. Dergisi, Cilt:27, Sayı:2, (2009), s. 413-428.
10. Karakurt A., “Küresel Kriz Ortamında Yatırım TeĢvikleri”, Ankara Üniversitesi SBF Dergisi, Sayı: 65-2, (2000), s. 143-163.
11. Karapınar A, Kaval H. ve Özmen R., “Türkiye Muhasebe Finansal Raporlama Standartları (TMS-TFRS) Uygulama ve Yorumları”, Gazi Kitabevi, Ankara, 2011.
12. Kocatepe H. , “Devlet Yardımlarının Firmaların Rekabet Gücü Üzerine Etkisi”, Süleyman Demirel Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Yüksek Lisans Tezi, 2007.
13. Küçükaltan K. D. ve Eskin Ġ., “Türkiye’deki Otel ĠĢletmelerine Bir Finansman Modeli Olarak TeĢvikler”, Trakya Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, Cilt:10, Sayı:2, (2008), s. 158- 172.
14. Küçükoğlu M., “Vergisel Teşviklerin Bölgesel Kalkınmadaki Rolü: Güneydoğu Anadolu Bölgesi Üzerine Uygulama”, Uludağ Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Doktora Tezi, 2005.
15. Maliye Bakanlığınca Hazırlanan Kanun Tasarısı, http://www.maliye.gov.tr/SiteAssets/Lists/ HaberlerListesi/NewForm/Maliye%20Bakanl%C4%B1%C4%9F%C4%B1nca%20Haz %C4%B1rlanan%20Kanun%20Tasar%C4%B1s%C4%B1.pdf, (EriĢim Tarihi: 23.04.2012).
16. Öner E., “Niçin Vergi TeĢvikleri?”, Atatürk Üniversitesi Ġktisadi ve Ġdari Bilimler Dergisi, Cilt:16, Sayı:3-4, (2002), s. 97-119.
17. Resmi Gazete, 16Temmuz 2009, Sayı: 27290, karar sayısı: 2009/15199, http://www.resmigazete.org/rega/2009-15199-yatirimlarda-devlet-yardimlari-hakkinda-karar-8205.htm, (EriĢim Tarihi:14.06.2012).
18. Sermaye Piyasası Kurulu, Sermaye Piyasasında Muhasebe Standartları Hakkında Tebliğ, Seri: 11, No: 25, 15.11.2003 Tarih ve 25290 Mükerrer Sayılı Resmi Gazete.
19. Sönmez F., “Devlet TeĢvik ve Yardımlarının MuhasebeleĢtirilmesi”, Muhasebe ve Finansman Dergisi, Sayı:28, (2005), s. 125-140.
20. Türkiye Muhasebe Standartları Uygulama Genel Tebliği No:2 “Tekdüzen Hesap Planı Uygulama Genel Tebliği”, http://surecmalimusavirlik.com/turkiye-muhasebestandartlari-uyg-gen-tebligi.html, (EriĢim Tarihi: 14.04.2012).
21. Tekin A., “Vergisel TeĢvikleri ve Ekonomik Etkileri”, Dumlupınar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, Sayı: 16, (2006), s. 301-316.
22. TekĢen Ö., “TMS 20 Standardındaki Devlet TeĢvikleri ile Türkiye’de Yeni TeĢvik Sisteminde Yatırıma Sağlanan Desteklerin Muhasebe ve Vergi Açısından Ġncelenmesi”, Marmara Üniversitesi Ġ.Ġ.B.F. Dergisi, Cilt:29, Sayı:2, (2010), s. 431-453.
23. Toker B., “Türkiye’de Turizm Sektörü TeĢviklerinin Değerlendirilmesi”, Celal Bayar Üniversitesi Ġ.Ġ.B.F. Yönetim ve Ekonomi Dergisi, Cilt:14, Sayı:2, (2007), s.81-92.
24. Türkiye Muhasebe Standartları Kurulu, “Devlet TeĢviklerinin MuhasebeleĢtirilmesi ve Devlet Yardımlarının Açıklanması (TMS 20) Hakkında Tebliğ”, Sıra No:3, 01.11.2005 Tarih ve 25983 Sayılı Resmi Gazete.
25. Ulusan H., “Türk Muhasebe Hukuku Çerçevesinde Devlet TeĢviklerinin MuhasebeleĢtirilmesi ve Raporlanması”, Atatürk Üniversitesi Ġktisadi ve Ġdari Bilimler Dergisi, Sayı:2, Cilt:22, (2008), s. 415-433.
26. Uygun R., “ĠĢçilik Maliyetlerini Azaltmaya Yönelik Devlet TeĢvikleri ve MuhasebeleĢtirilmesi”, http://www.muhasebetr.com/yazarlarimiz/rahmiuygun/003/, 2009, (EriĢim Tarihi: 02.04.2012).
27. Ünsaldı M., “Devlet TeĢvikleri ve Bölgesel GeliĢmiĢlik Farklılıkları Üzerine Etkileri”, Fırat Üniversitesi Doğu Anadolu Bölgesi AraĢtırma ve Uygulama Merkezi Doğu Anadolu Bölgesi AraĢtırmaları, (2006), s. 123-126.
28. Yeni TeĢvik Sistemi Sunumu, http://www.ekonomi.gov.tr/upload/459D1E1B-AD17-FF9A- 40AC03569331A85/6_Nisan_Sunum_son.pdf, (EriĢim Tarihi: 22.04.2012).
29. Yıldırım H., “Kobilerin Finansmanında Teşviklerin Yeri ve Önemi Kayseri’de Teşvik Uygulamaları”, Atatürk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Yüksek Lisans Tezi, 2010.