DÜNYA SAĞLIK ÖRGÜTÜ’NÜN VARLIĞINA VE ETKİNLİĞİNE YÖNELTİLEN ELEŞTİRİLER: COVİD 19 PANDEMİ ÖRNEĞİ

Öz

Son dönemlerde küresel boyutta yaşanan askeri, siyasi, ekonomi ve sağlık alanlarındaki gelişmeler tüm ülkeleri olumsuz etkilemektedir. Bu gelişmelerin olumsuz etkilerini en aza indirebilme noktasında uluslararası kuruluşlara, önemli görevler düşmektedir. Fakat son yıllarda gelinen noktada birçok konuda, başta Birleşmiş Milletler ve alt organları olmak üzere uluslararası örgütler, yapısı ve işleyişinden ötürü, ülkeler tarafından pasif olmakla eleştirilmekte ve reform söylemleri gündeme gelmektedir. Bu eleştirilerden nasibini alan uluslararası kuruluşlardan biri de Dünya Sağlık Örgütüdür. Özellikle Covid 19 salgınının tüm dünyayı, olumsuz etkilemesi bütün dikkatleri Dünya Sağlık Örgütü’nün üzerine çekmiştir. Bu makalede Dünya Sağlık Örgütü’nün işleyişi, etkinliği ve yapısına atıfta bulunularak, Dünya Sağlık Örgütü’nün daha önceki salgınlarda göstermiş olduğu mücadele özetlenmeye çalışılmıştır. Makalenin devamında tüm dünyayı etkisi altına alan Covid-19 salgın sürecinde, Dünya Sağlık Örgütü’nün göstermiş olduğu çaba ve bu çabaya, ülkelerin göstermiş olduğu tepkiler anlatılmaya çalışılmıştır. Makalenin sonunda ise yaşanan tüm bu gelişmeler ışığında DSÖ’nün geleceğine yönelik reform söylemleri ifade edilmeye çalışılmıştır.

Anahtar Kelimeler

• Dünya Sağlık Örgütü
• Covid-19
• Pandemi

Criticism on the Existence and Effect Veness of the World Health Organization: The Case of the Covid 19 Pandemic

Öz

Recent global developments in the fields of military, politics, economy and health affect all countries negatively. International organizations have important duties to minimize the negative effects of these developments. However, at the point reached in recent years, international organizations, especially the United Nations and its sub-organizations, are criticized by countries for being passive due to their structure and functioning, and reform discourses are on the agenda. One of the international organizations that has been affected by these criticisms is the World Health Organization. In particular, the negative impact of the Covid 19 epidemic on the whole world has drawn all the attention to the World Health Organization. In this article, by referring to the functioning, effectiveness and structure of the World Health Organization, the struggle of the World Health Organization in previous epidemics has been tried to be summarized. In the continuation of the article, the efforts of the World Health Organization and the reactions of the countries to this effort during the Covid-19 epidemic process, which affected the whole world, were tried to be explained. At the end of the article, in the light of all these developments, reform discourses about the future of WHO have been tried to be explained.

Anahtar Kelimeler

• World Health Organization
• Covid-19
• Pandemic

Kaynakça

1. BBC. (2020), Koronavirüs: Türkiye hangi ülkeye ne kadar yardım gönderdi?, https://www.bbc.com/turkce/haberler-turkiye-52459231, Erişim Tarihi: 01.06.2020.
2. BBC. (2020), Coronavirus: US to halt funding to WHO, says Trump, https://www.bbc.com/news/world-us-canada-52289056, Erişim Tarihi: 01.06.2020.
3. Beigbeder, Y. (1998), The World Health Organization. Netherlands: Martinus Nijhoff Publishers.
4. Burci, G. L. ve Vignes, C. H. (2004), World Health Organization. The Hague: Kluwer Law International.
5. Doğramacı, İ. (1997), Dünya Sağlık Örgütü ve Türkiye İlişkileri. Ankara.
6. DW. (2020), Germany’s Angela Merkel backs WHO after Donald Trump cuts funding over coronavirus, https://www.dw.com/en/germanys-angela-merkel-backs-who-after-donald-trump-cuts-funding-over-coronavirus/a-53156070, Erişim Tarihi: 10.06.2020.
7. Gostin, L. O. (2014), Global health law. Cambridge, Massachusetts: Harvard University Press.
8. Lee, K. (2009), The World Health Organization (WHO). London: Routledge.

9. NTV. (2020), DSÖ: ABD'nin kararı, Afrika'da sıtma ve AIDS ile mücadeleyi etkileyecek, https://www.ntv.com.tr/saglik/dso-abdnin-karari-afrikada-sitma-ve-aids-ile-mucadeleyi-etkileyecek,Wp4ZrsplXkOiVJAPpg5J4w, Erişim Tarihi: 10.11.2021
10. Samancı, U. (2016), Dünya Sağlık Örgütü Ve Normatif İşlevi, Dokuz Eylul University Journal of Graduate School of Social Sciences, 18(1), 55-89.
11. The Guardian (2020), China coronavirus cases may have been four times official figure, says study, https://www.theguardian.com/world/2020/apr/23/china-coronavirus-cases-might-have-been-four-times-official-figure-says-study, Erişim tarihi: 28 Nisan 2020.
12. Trump, D. (2020). This is the letter sent to Dr. Tedros of the World Health Organization. It is self-explanatory!, @realDonaldTrump: https://twitter.com/realDonaldTrump/status/ 126577580718395393, Erişim Tarihi: 01.06.2020.
13. Uğurluoğlu, Ö., ve Çelik, Y. (2005), Sağlık Sistemleri Performans Ölçümü, Önemi Ve Dünya Sağlık Örgütü Yaklaşımı, Hacettepe Sağlık İdaresi Dergisi, 8(1), 3-29.
14. Yücel, H. (2020), Dünya Sağlık Örgütü'nün Koronavirüs Yönetimi. Ankara: Seta Yayınları.
15. WHO. (2020), World Health Organization Member States, https://www.who.int/countries/en/, Erişim Tarihi: 01.06.2020.
16. WHO. (1955), Rules of Precedure of the World Health Assembly.