Federal Almanya Cumhuriyeti’nin 11 Eylül Terör Saldırıları Sonrasındaki Dış Politikasının, Koalisyon Hükûmetleri (1998-2005) ve Hükûmet Çalışmaları Bağlamında Analizi

Öz

Küresel ilişkilere yön veren, uluslararası ölçekte etkisini gösteren gelişmeler, ülkelerin çalışmalarını/stratejilerini farklılaştırmaktadır. Özellikle ikili ilişkilerin öneminin artması, dış politikaya yön veren etkenleri incelemeyi gerektirmiştir. Bu açıdan 11 Eylül Terör Saldırıları da etkisini bu yönde göstermiştir. Devletler aldıkları kararlar ile Amerika Birleşik Devletleri’ni (ABD) desteklemişlerdir. ABD’nin stratejilerinin baskın geldiği konular diğer devletleri de etkilemiştir; özellikle Almanya’yı daha çok etkilemiştir. Hava sahası kullanımına verilen izinlerin, Irak Savaşı’nda sağlanması bu durumun bir açıklamasıdır. Ayrıca birtakım stratejilerde de değişim ve dönüşüm çalışmaları olmuş; Almanya- NATO ilişkileri Soğuk Savaş sonrasında artmıştır. Ancak 11 Eylül Terör Saldırıları’ndan sonra bu ilişkiler azalmış artık Amerika-Transatlantik ilişkiler başlamıştır. Bu dönemde aynı şekilde Almanya, Amerika’ya güçlü olduğunu kanıtlama ve Avrupa Birliği Federasyonu’nda yetkinlik sağlayıcı konulara odaklanmıştır. Özellikle de Schröder/Fischer koalisyon hükûmeti tezlerine bağlı analizler önemlidir. Ancak Schröder ile Fischer görüşlerinin her daim birbirini tamamlayıcı olmaması, çatışmaların hem bu boyutta, hem de koalisyonda yaşanmasına neden olmuştur. Bu bağlamda Almanya’nın yeni stratejilere yöneldiği görülmekte, realist politiklardan neorealizme yönelmiştir. Bu açıdan askeri/güvenlik konularıyla sınırlı tutulamayan; ekonomik, sosyal gibi etkenlere bağlı olarak da stratejiler geliştiren çalışmalarının olması önemlidir. En belirgin örnek Doğu genişlemesine yönelik atılan alınan kararlardır. Makalede bu yönde alınan kararlar, yaşanan görüş aykırılıkları gibi konular çerçevesinde gelişmelere yönelik tutumlar, politikalar incelenmiştir.

Anahtar Kelimeler

• Federal Almanya Cumhuriyeti
• 11 Eylül Terör Saldırıları
• Koalisyon Hükûmetleri
• Dış Politika Anlayışı.

Analysis of the Foreign Policy of the Federal Republic of Germany After the September 11 Terrorist Attacks in the Context of Coalition Governments (1998-2005) and Government Work

Öz

Developments that shape global relations and have an impact on an international scale differentiate the work/strategies of countries. In particular, the increasing importance of bilateral relations has necessitated examining the factors that shape foreign policy. In this respect, the September 11 Terrorist Attacks also showed their effect in this direction. Countries supported United States of America (USA) with the decisions they made. The issues in which USA’s strategies dominate have also affected other countries; It had a particularly strong impact on Germany. One explanation for this situation is that the permissions given to use airspace were granted during the Iraq War. Additionally, there have been changes and transformation efforts in some strategies; Germany-NATO relations increased after the Cold War. However, after the September 11 Terrorist Attacks, these relations decreased and America-Transatlantic relations began. During this period, Germany also focused on proving its strength to USA and providing competence in the European Union Federation. Especially the analyzes based on the Schröder/Fischer coalition government theses are important. However, the fact that the views of Schröder and Fischer were not always complementary to each other caused conflicts to occur both in this dimension and in the coalition. In this context, it is seen that Germany is turning to new strategies, and from realist policies to neorealism. In this respect, it cannot be limited to military/security issues; It is important to have studies that develop strategies depending on factors such as economic and social. The most obvious example is the decisions taken regarding Eastern expansion. In this article, attitudes and policies towards developments are examined within the framework of issues such as decisions taken in this direction and disagreements.

Anahtar Kelimeler

• Federal Republic of Germany
• September 11 Terrorist Attacks
• Coalition Governments
• Foreign Policy Approach.

Kaynakça

1. Yayımlanmş Eserler
2. Arı, T. (2008). Uluslararası ilişkiler ve dış politika. Marmara Kitap Merkezi.
3. Azizov, Y. (2018). Hukûki ve siyasal boyutlarıyla Avrupa Birliği-Rusya ilişkileri çerçevesinde doğu ortaklığı (Yüksek Lisans tezi, Ankara Üniversitesi).
4. Brauninger, T., & Debus, M. (2005). Intraparty factions and coalition bargaining in Germany. İçinde D. Giannetti & K. Benoit (Eds.), Intra-party politics and coalition governments (ss. 1-33). Routledge.
5. Büyükbay, C. (2017). Almanya’nın AB içerisindeki liderlik rolü: Uluslararası krizler bağlamında dış politikada süreklilik ve değişim. Ege Stratejik Araştırmalar Dergisi, 8(1), 19-38.
6. Çelikkanat, E. (2007). 11 Eylül sonrası ABD-İran ilişkileri ve siyasi boyutta Türkiye’ye etkileri. Güvenlik Stratejileri Dergisi, 3(6), 123-152.
7. Cesur, Ö. (2014). Avrupa Birliği’nde derinleşme ve genişleme bağlamında esnek bütünleşme ve Türkiye-Avrupa Birliği bütünleşmesi. Ankara Üniversitesi Avrupa Toplulukları Araştırma ve Uygulama Merkezi.
8. Debus, M. (2009). Analysing party politics in Germany with new approaches for estimating policy preferences of political actors. German Politics, 18(3), 281-300. https://doi.org/10.1080/09644000903055773

9. Gross, E. (2009). The Europeanization of national foreign policy. Palgrave Macmillan.
10. Hekimler, O. (2007). Birleşme sonrasında federal Almanya’nın yeni Avrupa vizyonu (Yüksek Lisans tezi, İstanbul Üniversitesi).
11. Hyde-Price, A. (2007). European security in the twenty-first century: The challenge of multipolarity. Routletge.
12. Kappel, R. (2014). Global power shifts and Germany’s new foreign policy agenda. Strategic Analysis, 38(3), 341-352. https://doi.org/10.1080/09700161.2014.895237
13. Mutlu, Ç., & Akbaş, Z. (2014). 11 eylül saldırıları üzerinden uluslararası terörün turizme etkisi: Türkiye örneği. Düzce Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 6(2), 1-14.
14. Örnek, S. (2012). Onbir eylül olayları ve Afganistan operasyonu. Yalova Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, (1), 107-134.
15. Özdoğan, M. (2019). Realizm ve neorealizm bağlamında soğuk savaş sonrası güvenlik anlayışının değerlendirilmesi. Güvenlik Bilimleri Dergisi, 8(1), 1-24. https://doi.org/10.28956/gbd.562934
16. Öztürk, S. (2015). 11 eylül saldırıları ve Afganistan müdahâlesi (Yüksek Lisans tezi, Selçuk Üniversites).
17. Proksch, S. O., & Slapin, J. (2006). Institutions and coalition formation: The German election of 2005. West European Politics, 29(3), 540-559. https://doi.org/10.1080/01402380600619884
18. Reynolds, D. (1994). The origins of the cold war in Europe: International perspectives. Yale University Press.
19. Sunay, R. (2006). AB bütünleşmesinin biçimi üzerine farklı yaklaşımlar: Federal yaklaşım (I). Selçuk Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, 14(2), 185-222. https://doi.org/10.15337/SUHFD.2017.157
20. Ünlü, S. (2009). 11 eylül olaylarının uluslararası sivil havacılık güvenliğine etkileri (Yüksek Lisans tezi, Selçuk Üniversitesi).
21. Yılmaz, T. (2002). “Soğuk Savaş” sonrası birleşik Almanya dış politikası (1990-1995) (Doktora tezi, İstanbul Üniversitesi).
22. İnternet Kaynakları
23. Fischer, J. (2000). From confederation to federation-thoughts on the finality o European integration. European Commission. https://ec.europa.eu/dorie/fileDownload.do?docId=192161&cardId=192161
24. Uluslararası Hak İhlâlleri İzleme Merkezi. (2011). Tarihten bugüne ülke ihlâl karneleri İstanbul. Uluslararası Hak İhlâlleri İzleme Merkezi. https://www.uhim.org/Uploads/GenelDosya/%C2%B4tarihten-bugune-ulke-ihlal-karneleri%C2%B4-raporu-6957-d.pdf