Sevgili Neden Servi Boyludur?
Öz
Divan şiiri, sevgili üzerine bina edilmiştir. Bu yüzden sevgilinin her uzvu en ideal olan varlıklara benzetilmiştir. Sevgilinin boyu da bu yüzden ideal fizikî özelliklere sahip olan serviye teşbih edilmiştir. Fakat bu benzetmenin sadece fiziksel yönden olmadığı da bir gerçektir. Divan şairi, hiçbir benzetmeyi tek bir yönü ile kullanmaz. Mutlaka daha derin ve girift ilişkiler arar. Bu ilişkiler uzun gözlemler sonucunda tespit edilir ve sevgilinin bir uzvunu tasvirde kullanılır. İşte servi de bilinen düzgün fiziği yanında pek çok farklı yönleri ile sevgilinin boyu olmayı hak etmiştir. Bu çalışmamızda servinin neden tercih edildiğini maddeler halinde tespit edip bu maddeleri beyitlerle destekleyeceğiz. Örnek beyitleri Lâle Devri kasidelerinden alarak bir dönemin bu mefhumu nasıl kullandığını da göstermeye çalışacağız.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Akyüz, Kenan ve diğerleri, Fuzûlî Divânı, Akçağ, Ankara, 2000.
- Bayram, Yavuz, “Servi”, Türk Dünyası Edebiyat Kavramları ve Terimleri Ansiklopedik Sözlüğü, c. 5, Atatürk Kültür Merkezi Başkanlığı Yayınları, Ankara, 2006.
- Çavuşoğlu, Mehmet, Necati Bey Divanının Tahlili, Kitabevi Yayınları, İstanbul, 2001.
- Hakverdioğlu, Metin, Damat İbrahim Paşa İçin Yazılan Lâle Devri Kasideleri, Sage Matbaacılık, Ankara, 2012.
- Kaplan, Yunus, “Divan Şiirinde Ölüm Karşısında Âşıkların İstekleri”, Turkish Studies-International Periodical for the Languages, Literature and History of Turkish or Turkic, c. 5, sayı: 3, 2010.
- Levend, Agah Sırrı, Divân Edebiyatı-Kelimeler ve Remizler-Mazmunlar ve Mefhumlar, Enderun Kitabevi, İstanbul, 1984.
- Macit, Muhsin, Nedîm Divânı, Akçağ, Ankara, 1997.
- Özerden, Gülümser, Divan Şiirinde Servi (15-16. yüzyıllar), Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Adana, 2015.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
-
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yazarlar
Metin Hakverdioğlu
*
AMASYA ÜNİVERSİTESİ
Türkiye
Yayımlanma Tarihi
27 Aralık 2016
Gönderilme Tarihi
15 Ağustos 2016
Kabul Tarihi
-
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2016 Sayı: 7
Cited By
Shadowing Death in Language: Euphemisms on Death in Safâyî's Tezkire
Akademik Dil ve Edebiyat Dergisi
https://doi.org/10.34083/akaded.1147108