IĞDIR OVASI’NIN ORTA TUNÇ ÇAĞI ve TRANSHÜMANİST YAŞAMDAKİ ROLÜ

Iğdır, 5137 rakımlı Ağrı Dağı’nın hemen kuzeyinde bulunmaktadır. Iğdır şehrinin yer aldığı ova ise ortalama 875 rakım değerine sahiptir. Iğdır Ovası Ağrı Dağı’nın kuzey ve kuzeydoğusuna doğru uzanmaktadır. Ovanın kuzeyinden ise Aras Nehri geçmektedir. Aras Nehri, Iğdır Ovası’nı parçası olduğu Ararat Ovası’ndan ayırmaktadır. Ağrı Dağı kar sularının da beslediği bu ova eldeki bulgulara göre Kalkolitik Çağ’dan itibaren iskân görmüş ve iskân günümüze kadar aralıksız devam etmiştir. Bu kesintisiz yaşam Van Gölü ile Yukarı Aras Havzalarında izine rastlanmayan Orta Tunç Çağı Aras Boyalıları Kültürü içinde geçerli olup, kültürün yayılım alanının Anadolu paydaşındaki en önemli yerleşim yeri Iğdır Ovası’nda tespit edilmiştir. Bununla birlikte kültüre ait izler farklı arkeolojik merkezlerde de görülmeye devam etmektedir. Farklı yükseltilere sahip, Ağrı Dağı, Karasu-Aras Dağları, Iğdır Ovası gibi coğrafi ünitelerin bütün bir coğrafyanın özgün parçaları olması sebebiyle bölge Eski Çağ toplumlarının özellikle Transhümanist gruplarca benimsenmesine imkân sağlamıştır. Bu çalışma Iğdır Ovası’nın Orta Tunç Çağı arkeolojik merkezleri ile bu merkezlerin var oluş sebepleri üzerine kurgulanmıştır.