NAHÇIVAN’IN ORTA TUNÇ ÇAĞI KÜLTÜRÜ’NÜN URMİYE HAVZASI VE DOĞU ANADOLU İLE İLİŞKİLERİ
Öz
Arkeolojik araştırmalar, Orta Tunç Çağı’nda oluşan Boyalı Çanak çömlek Kültürü’nün Nahçıvan’a, Azerbaycan’ın diğer bölgelerine, özellikle de Zengezur ve Mil-Karabağ’a yayıldığını göstermektedir. Araştırmalar, Doğu Anadolu, Ermenistan, Gürcistan ve Mil-Karabağ’daki ova yerleşimlerinde yaşamın mevsimsel olduğunu ve bu merkezlerde herhangi bir kültürel tabakanın birikmediğini göstermektedir. Nahçıvan ve Urmiye Havzası’nda ise ovalarda yerleşik yaşam devam etmiş, zengin otlaklara ve su kaynaklarına sahip dağ eteklerinde ise göçebe sığır yetiştiriciliği gelişmiştir. Ovalardaki Orta Tunç Çağı yerleşimlerinin güçlü savunma duvarlarıyla çevrili olması ve yüksek dağlık alanlarda kale tipi yerleşimlerin inşa edilmesi, bu bölgelerde yaşayan kabilelerin büyük bir askeri potansiyele sahip olduğunu göstermektedir. Araştırmalara dayanarak Orta Tunç Çağı’nın kale, şehir, köy ve mevsimsel yerleşimlerinin en görkemli merkezlerin Nahçıvan’da keşfedildiğini söyle biliriz. Nahçıvan, Urmiye Havzası ve Doğu Anadolu’da Boyalı Çanak Çömlek Kültürü MÖ III binyılın ortalarından II binyılın sonlarına kadar süreklilik göstermiş, monokrom boyalı çanak çömleklerin yerini alan polikrom boyalı çanak çömleklerin yalnızca bu bölgede bulunmuştur. Araştırmaların sonuçlarına göre, Orta Tunç Çağı Boyalı Çanak Çömlek Kültürü’nün Nahçıvan, Urmiye havzası ve Doğu Anadolu’ya yerleşen kabileler tarafından yaratıldığı söylenebilir. Araştırmanın sonuçları, Orta Tunç Çağı boyalı çanak çömlek Kültürü’nün Trialeti ve Sevan Havzası’ndan yayıldığı yönündeki fikirlerin doğru olmadığını göstermektedir.
Anahtar Kelimeler
Destekleyen Kurum
Nahçıvan Devlet Universitesi
Proje Numarası
NDU 2026
Etik Beyan
Bu makale hiç bir dergide yayınlanmamışdır
Teşekkür
Makalenin yazılmasında yardımçı olan tüm şahıslara teşekkür ederim
RELATIONSHIP OF MIDDLE BRONZE AGE CULTURE OF NAKHCHİVAN WITH URMIA BASIN AND EASTERN ANATOLIA
Öz
Archaeological research shows that the Painted Pottery Culture, formed in the Middle Bronze Age, spread to Nakhchivan, other regions of Azerbaijan, especially Zengezur and Mil-Karabakh region. Research shows that life in the lowland settlements of Eastern Anatolia, Armenia, Georgia and Mil-Karabakh is seasonal and that no cultural stratum has accumulated in these centers. In the Nakhchivan and Urmiye basins, settled life continued in the plains, and in the foothills with rich pastures and water resources, nomadic cattle breeding developed. The fact that the Middle Bronze Age settlements in the plains were surrounded by strong defensive walls and the construction of fortress-type settlements in the highlands shows that the tribes living in these regions have a great military potential. Based on the research, we can say that the most magnificent centers of fortress-types, cities, villages and seasonal settlements of the Middle Bronze Age were discovered in Nakhchivan. The Painted Pottery Culture in Nakhchivan, Urmiye Basin and Eastern Anatolia showed continuity from the middle of the 3rd millennium BC to the end of the 2nd millennium BC. Polychrome painted pottery, which replaced the monochrome painted pottery, was found only in this region. According to the research results, it can be said that Middle Bronze Age Painted Pottery Culture was created by the tribes settled in Nakhchivan, Urmia basin and Eastern Anatolia. The results of the research show that the idea that Middle Bronze Age painted pottery culture spread from Trialeti and Sevan Basin is completely wrong.
Anahtar Kelimeler
Destekleyen Kurum
Nakhchivan State University
Proje Numarası
NDU 2026
Etik Beyan
This article has not been published in any journal.
Teşekkür
I would like to thank everyone who helped in writing this article.