HARPUT SAĞIR MÜFTÜ KONAĞI ONARIMI HAKKINDA BİR DEĞERLENDİRME

Orta Çağ da doğu ile batı, kuzey ile güney kervan ve ticaret yollarının kesiştiği uğrak bir yer olan Harput her dönemde önemini korumuştur. Harput’ta mimari yapılaşmanın önemli bir unsuru olan geleneksel sivil konut mimarisi XX. yüzyılın başlarına kadar kesintisiz bir şekilde gelişme göstermiştir. Harput’taki geleneksel konutlar tek ve iki katlı, düz toprak damlı, kerpiç kullanılarak bitişik ya da ayrık nizamda inşa edilmiştir. Harput kent mahalle yapılanmasında halkın ekonomik, kültürel, sosyal durumu, dini yapısından ziyade arazinin topoğrafik yapısı ön plana çıkmıştır. 1900 yılının ilk çeyreğinden sonra Aslan Dağı eteklerindeki kurulu Harput’taki mimari gelişim güneydeki Elazığ yerleşim alanına inerek mimari form, fonksiyon, yapım malzemesi ve yapım tekniğinde yapısal değişikliğe uğrayarak inşa edilmiştir. 1950 yılından sonra Harput önce ilçeye sonra hızla gelişen ve değişen Elazığ şehrinin bir mahallesine dönüşmüştür. Harput’taki mimari yapılaşmanın tamamen durması, değişen sosyal hayat şartları halkın betonarme evleri, geleneksel evler tercih etmesi sonucu geleneksel evler terk edilerek birer birer yıkılmıştır. Tarihi Harput’tun Koruma İmar Planı’nın 2010 yılına kadar hazırlanmayışı, tespit ve tescil yapılmaması olumsuz süreci hızlandırmıştır. Çalışma kapsamında değerlendirdiğimiz Harput Sağır Müftü Konağı, mimari özellikleri bakımından iki katlı iç sofalı, ikiyüzlü, ikiden fazla odalı, şahnişinli plan içerisinde yer almaktadır. XIX. yüzyıl ortalarında inşa edildiği düşünülen konak, 2000 yılına kadar kullanılmıştır. 2007 yılına kadar ticari işletme olarak kullanılan yapının üst katı, düz dam örtü sistemi ve iç bölümlerinde bazı ciddi yapısal strüktürel sorunlar olmuştur. Tescilli olan konak Elazığ Belediyesi tarafından kamulaştırılmış ve onarımı 2010 yılında tamamlanmıştır.