Türkçe Eğitimi Alanındaki Eleştirel Düşünme Konulu Lisansüstü Araştırmaların Mevcut Durumu
Öz
Bu çalışmada, eleştirel düşünmenin Türkçe eğitimi bilim alanı lisansüstü tezlerindeki güncel durumunun belirlenmesi amaçlanmıştır. Araştırmada örneklem alınmamış tüm evren üzerinde çalışılmıştır. Türkçe eğitimi alanında yapılmış olan lisansüstü tezlerden eleştirel düşünmeyi konu alan yüksek lisans ve doktora tezleri incelenmiştir. İlgili tezlere ulaşmak için Ulusal Tez Merkezi veri tabanı kullanılmıştır. Bu lisansüstü tezlerin 2007-2024 yılları arasında gerçekleştirildiği görülmüştür. Bu bağlamda araştırmada Türkçe eğitimi alanındaki eleştirel düşünme konusunu ele alan 22’si yüksek lisans ve 13’ü de doktora tezi olmak üzere toplam 35 lisansüstü tez incelenmiştir. İncelemede veriler doküman analizi yoluyla toplanmış, betimsel analiz yoluyla da çözümlenmiştir. Yapılan kodlamalar sonucu ulaşılan sonuçlar yüzde ve frekans biçiminde tablolaştırılarak çalışma içerisinde gösterilmiştir. Sonuç olarak Türkçe eğitiminde son yıllarda eleştirel düşünme konusuna bir yönelim görülmesine rağmen eleştirel düşünmeye ilişkin birçok konunun hâlen araştırılmayı beklediği belirlenmiştir. Alana katkı sağlamak ve alandaki sorunların çözümü için Türkçe eğitiminde eleştirel düşünme konulu daha fazla çalışmaya gereksinim duyulduğu sonucuna ulaşılmıştır.
Anahtar Kelimeler
Türkçe eğitimi, eleştirel düşünme, lisansüstü tez, yüksek lisans tezi, doktora tezi
Kaynakça
- Akınoğlu, O. (2001). Eleştirel düşünme becerilerini temel alan fen bilgisi öğretiminin öğrenme ürünlerine etkisi. [Yayımlanmamış doktora tezi]. Ankara: Hacettepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.
- Akyol, G. (2021). Okul öncesi öğretmenlerinin eleştirel düşünme becerilerine yönelik öz yeterlilik ölçeği: geçerlilik ve güvenirlik çalışması. [Yayımlanmamış yüksek lisans tezi]. İstanbul: İstanbul Aydın Üniversitesi Lisansüstü Eğitim Enstitüsü.
- Aybek, B. (2006). Konu ve beceri temelli eleştirel düşünme öğretiminin öğretmen adaylarının eleştirel düşünme eğilimi ve düzeyine etkisi. [Yayımlanmamış doktora tezi]. Adana: Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.
- Bademci, V. (2019). Geçerlik: Nedir? Ne değildir?. Eğitim ve Toplum Araştırmaları Dergisi, 6 (2), 373-385.
- Batur, Z., & Özcan, H. Z. (2020). Eleştirel düşünme üzerine yazılan lisansüstü tezlerinin bibliyometrik analizi. Uluslararası Türkçe Edebiyat Kültür Eğitim Dergisi, 9 (2), 834-854.
- Bilici, S. (2021). Dijital öykülemenin lise öğrencilerinin akademik başarılarına, eleştirel düşünme eğilimlerine, işbirlikli düzenleme ve hikâye kurgulama becerilerine etkisi. [Yayımlanmamış doktora tezi]. Erzurum: Atatürk Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü.
- Bowen, G. A. (2009). Document analysis as a qualitative research method. Qualitative Research Journal, 9 (2), 27-40. https://doi.org/10.3316/QRJ0902027
- Brookfield, S. D. (2012). Critical theory and transformative learning. In: E.W. Taylor & P. Cranton (Eds.). The handbook of transformative learning: theory, research and practice. Jossey-Bass.
- Cingöz, O. (2019). Din kültürü ve ahlak bilgisi öğretmenlerinin eleştirel düşünme eğitimine ilişkin görüşleri. [Yayımlanmamış doktora tezi]. Kayseri: Erciyes Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.
- Cohen, L., Manion, L., & Morrison, K. (2007). Research methods in education. Routledge.