Digitalisation and the Choice of Property Regime in Changing Family Life: The Need for a Changing Interpretation of Turkish Civil Code in the Face of the Expansion of Personal Space

Yıl 2026, Cilt: 12 Sayı: 1, 51 - 68, 13.02.2026

H. Sena Akkışla

https://doi.org/10.54699/andhd.1764641

https://izlik.org/JA45TW84BX

Öz

This study aims to examine the extent to which the property regime system in the Turkish Civil Code is sufficient, especially in terms of the concept of personal property, in the context of family structures rapidly transformed by digitalisation and individualisation. The distinction between personal property and acquired property, which is the main determinant in the liquidation of the assets acquired in the marriage union, may be normatively insufficient in the face of new types of property such as earnings from digital platforms, crypto assets, digital wallets, social media income. The fact that Art. 220 and Art. 221 of the TCC lead to different and narrow interpretations in practice necessitates a re-evaluation of the limits of personal property within the framework of the case law of the Court of Cassation. In this article, in order to eliminate these normative gaps, new conceptual approaches such as the category of mixed property are proposed and comparisons are made with Swiss and German legal systems. In addition, the tension between the annotation of family residence and personal property in the context of Article 194 of the TCC is analysed within the framework of the balance between the individual property right and the principle of protection of family order. In conclusion, the necessity of restructuring the contemporary property regime law in the face of individualised relationships and digital assets is emphasised.

Anahtar Kelimeler

Marital Property Agreement , Family Law , Acquired Property Regime , Digitalization , Contractual Freedom

Dijitalleşme ve Değişen Aile Yaşam Biçimlerinde Mal Rejimi Seçimi: Kişisel Alanın Genişlemesi Karşısında Türk Medeni Kanunu'nun Dönüşen Yorum İhtiyacı

https://izlik.org/JA45TW84BX

Öz

Bu çalışma, dijitalleşme ve bireyselleşmenin hızla dönüştürdüğü aile yapıları bağlamında, Türk Medeni Kanunu ile düzenlenen mal rejimi sisteminin, özellikle kişisel mallar kavramı üzerinden ne ölçüde yeterli kaldığını incelemeyi amaçlamaktadır. Evlilik birliğinde edinilen malvarlığının tasfiyesinde temel belirleyici olan kişisel mal ve edinilmiş mal ayrımı, günümüzde dijital platformlardan elde edilen kazançlar, kripto varlıklar, dijital cüzdanlar, sosyal medya gelirleri gibi yeni mal türleri karşısında normatif olarak yetersiz kalabilmektedir. Türk Medeni Kanunu (TMK) m. 220 ve m. 221 hükümlerinin uygulamada farklı ve dar yorumlara yol açması, Yargıtay içtihatları çerçevesinde de kişisel malın sınırlarının yeniden değerlendirilmesini zorunlu kılmaktadır. Makalede, bu normatif boşlukların giderilmesi amacıyla, karma mal kategorisi gibi yeni kavramsal yaklaşımlar önerilmiş; İsviçre ve Alman hukuk sistemleriyle karşılaştırmalar yapılmıştır. Ayrıca TMK m. 194 bağlamında aile konutu şerhi ile kişisel mülkiyet arasındaki gerilim, bireysel mülkiyet hakkı ile aile düzeninin korunması ilkesi arasındaki denge çerçevesinde ele alınmıştır. Sonuç olarak, çağdaş mal rejimi hukukunun bireyselleşen ilişkiler ve dijital malvarlığı karşısında yeniden yapılandırılması gerekliliği vurgulanmıştır.

Anahtar Kelimeler

Mal Rejimi Sözleşmesi , Aile Hukuku , Edinilmiş Mal Rejimi , Dijitalleşme , Sözleşme Özgürlüğü

Kaynakça

• ACABEY, M. Beşir: “Medeni Kanunun Tasarısının Evlilik Birliğinde Yasal Mal Rejimine İlişkin Hükümlerin Değerlendirilmesi”, (Ed.) KENDİGELEN, Abuzer: Prof. Dr. Hayri Domaniç’e 80. Yaş Günü Armağanı Cilt 2, Beta Yayıncılık, İstanbul, 2001, s. 1105-1111.
• ACAR, Faruk: “Türk Hukukunda Yasal Mal Rejimleri”, Milletlerarası Hukuk ve Milletlerarası Özel Hukuk Bülteni, 2015, Cilt 35, Sayı 1, s. 143-156 (Yasal Mal Rejimi).
• ACAR, Faruk: Aile Hukukumuzda Aile Konutu Mal Rejimleri ve Eşin Yasal Miras Payı, Seçkin Yayıncılık, İstanbul, 2021 (Miras Payı).
• ADLER, Ariel J: “New Get Laws, Prenups, and Social Media Shaming: A Grassroots Social Media Movement’s Proposals to Assist Women in Jewish Divorce”, Rutgers JL & Religion, 2024, Sayı 23, s. 1-25.
• AKINTÜRK, Turgut / ATEŞ, Derya: Türk Medeni Aile Hukuku, İkinci Cilt, Beta Yayıncılık, Ankara, 2022.
• AKKURT, S. Sami: “Edinilmiş Mallara Katılma Rejimi”, (Ed.) İKİZLER, Metin / TÜZÜNER, Özlem: Medeni Hukuk-II Aile Hukuku, Adalet Yayınevi, Ankara, 2023.
• BAŞTERZİ, Süleyman: “Mal Rejimi Sözleşmelerinin Geçerliliği ve Yargısal Denetimi”, Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, 2011, Sayı 1, s. 45-78.
• BLACK, Lynda Wray / CALWELL, Chelsea E.: “Preserving Procreative Potential with a SmART Prenuptial Agreement”, FIU L. Rev, 2021, Sayı 15, s. 215-230.
• BOELE-WOELKI, Katherina / PINTENS, W.: Principles of European Family Law Regarding Property Relations Between Spouses, Intersentia, Cambridge, 2010.
• ÇEKİN, Mesut Serdar: “Mal Rejimi Hukukunda Gerçekleştirilen Tasarrufların Miras Hukukuna Etkisi”, İstanbul Medipol Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, 2017, Cilt 4, Sayı 2, s. 189-208.
• DAGAN, Hanoch: Property: Values and Institutions, Oxford University Press, Oxford, 2011.
• DAUNER-LİEB, Barbara / HEIDEL, Thomas / RING, Gerhard: Bürgerliches Gesetzbuch: Familienrecht: Band 4, Nomos, Baden-Baden, 2021.
• DEMİR, Pınar Özlem: Yasal Mal Rejimi Çerçevesinde Eşlerin Aralarında Yapabilecekleri Sözleşmeler, Yüksek Lisans Tezi, İstanbul Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul, 2005.
• DOĞAN, Gökcen: “Mal Rejimi Sözleşmelerinde Sözleşme Serbestisi ve Sınırları”, Türk Alman Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, 2022, Cilt 4, Sayı 1, s. 243-272.
• DUNCAN, Simon / Carter, J. / PHILLIPS, Miranda / ROSENEIL, S. / STOILOVA, M.: “Why Do People Live Apart Together?”, Families, Relationships and Societies, 2013, Cilt 2, Sayı 3, s. 323-38 (Live Apart Together).
• DUNCAN, Simon / Carter, J. / PHILLIPS, Miranda / ROSENEIL, S. / STOILOVA, M.: “Practices and Perceptions of Living Apart Together”, Family Science, 2014, Cilt 5, Sayı 1, s. 1-10 (Practices and Perceptions).
• DUNCAN, Simon / PHILLIPS, Miranda: “People Who Live Apart Together (LATs)-How Different Are They?”, The Sociological Review, 2010, Cilt 58, Sayı 1, s. 112-134.
• DURAL, Mustafa / ÖĞÜZ, Tufan / GÜMÜŞ, Mustafa Alper: Aile Hukuku, 15. Baskı, Filiz Yayıncılık, İstanbul, 2023.
• DUSS, Manuel: “Anmerkungen zur Behandlung von Kryptowährungen im Güterrecht. Oder: Digitale Vermögenswerte im rechtsfreien Raum?”, FamPra.ch, 2024, Cilt 25, Sayı 3, s. 616-646.
• ERDEM, Mehmet / MAKARACI BAŞAK, Aslı: Aile Hukuku, Seçkin Yayıncılık, İstanbul, 2022.
• ERDOĞAN, Kemal: “Mal Rejimi Sözleşmelerine Karşı Saklı Payın Korunması ve İsviçre Medenî Kanunu’nda Yapılan İlgili Değişikliklerin Değerlendirilmesi”, İstanbul Hukuk Mecmuası, 2023, Cilt 81, Sayı 2, s. 377-410.
• ERTAŞ, Şeref: “Eski Medeni Kanun Zamanında Evlenen Kişilerin Mal Rejimi Tasfiyesinde Bazı Hukuki Sorunlar”, Dokuz Eylül Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, 2013, Cilt 15, s. 915-932.
• ERTOP YAVUZ, E. İdil: “Aile Konutuna İlişkin TMK m. 194/I Sınırlaması ve Aile Konutu Şerhinin Hukuki Niteliği,” Periodicum Iuris, 2025, Cilt 3, Sayı 1, s. 123-161.
• GIRAUD, Christophe / DUTREUILH, Catriona: “Living Apart Together: 40 Years of Sociodemographic Research on LAT Relationships”, Population, 2023, Cilt 78, Sayı 1, s. 51-82.
• HATEMİ, Hüseyin / KALKAN OĞUZTÜRK, B: Aile Hukuku, Vedat Yayıncılık, İstanbul, 2013.
• HAUSHEER, H. / AEBI-MULLER, Regina: Das Schweizerische Zivilgesetzbuch – Handkommentar (Art. 90–251 ZGB), Stämpfli Verlag, Bern, 2012.
• HAUSHEER, Heinz / GEISER, Thomas / AEBI-MULLER, Regina: Das Schweizerische Eherecht, Stämpfli Verlag, Bern, 2022.
• HEINRICHS, Helmut: “Der Grundsatz von Treu Und Glauben Im Bürgerlichen Recht”, JuristenZeitung, 1980, Cilt 2, Sayı 7, s. 481-489.
• HERZBERG, Philip: “Prenuptial Agreements and How They Affect Estate Planning”, Journal of Financial Planning, 2023, Cilt 36, Sayı 4, s. 48-51.
• JUNGO, Alexandra / von Arb, Laura: “Switzerland: Participation in Acquisitions”, (Ed.) BRINGGS, Margaret / HAYWARD, Andy: Research Handbook on Family Property and the Law, Edward Elgar Publishing, Cheltenham, 2024, s. 343-358.
• KAISER, Dagmar / SCHNITZER, Klaus / SCHILLING, Roger / SANDERS, Anne/ RING, Gerhard / HEIDEL, Thomas / DAUNER-LIEB, Barbara : Bürgerliches Gesetzbuch: BGB, Band 4: Familienrecht, Nomos, Baden-Baden, 2021.
• KAPUSUZ, Gökçen: Mal Rejimleri ve Miras Hukuku’nda Aile Konutu, Yüksek Lisans Tezi, Marmara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul, 2010.
• KESKİN, A. Dilşad: “Mal Rejimi Sözleşmesine Eklenen Mal Paylaşımına İlişkin Hükümlerin Değerlendirilmesi”, Türkiye Adalet Akademisi Dergisi, 2025, Sayı 63, s. 553-576.
• KİRAZ, Betül: Mal Rejimi Sözleşmeleri, Yüksek Lisans Tezi, Türk Alman Üniversitesi Lisansüstü Enstitüsü, İstanbul, 2019.
• KOÇ, Nevzat: “Eşler Arasındaki Yasal Mal Rejiminin Tasfiyesinde Kişisel Malların Gelirleri (TMK.m.219/II,b.4)”, İstanbul Medipol Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, 2015, Cilt 2, Sayı 2, s. 157-181.
• KÖROĞLU, Emre: “Edinilmiş Mallara Katılma Rejimini Sona Erdiren Sebepler ve Bu Mal Rejiminin Sona Erme Anı (TMK m. 225)”, Erciyes Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, 2016, Cilt 11, Sayı 1, s. 229-251.
• KREN KOSTKİEWİCZ, Jolanta: “§ BGB 1365”, KREN KOSTKİEWİCZ, Jolanta / WOLF, Stephan / AMSTUTZ, Marc / FANKHAUSER, Roland (Hrsg.): ZGB Kommentar Schweizerisches Zivilgesetzbuch, 3. Baskı, Orell Füssli Verlag, Zürich, 2011.
• LEVIN, Irene / TROST, Jan: “Living Apart Together”, Community, Work & Family, 1999, Cilt 2, Sayı 3, s. 279-296.
• LEVIN, Irene: “Living Apart Together: A New Family Form”, Current Sociology, 2004, Cilt 52, Sayı 2, s. 223-240.
• LIPP, Volker / SCHUMANN, Eva / VEIT, Barbara: Die Zugewinngemeinschaft-ein europäisches Modell?, Universitätsverlag Göttingen, 7. Göttinger Workshop zum Familienrecht, 2009.
• LÖHNIG, M: “German Family Law.”, (Ed.) ATKIN, B.: International Survey of Family Law Intersentia, Cambridge, 2017, s. 179-198.
• MERZBACHER, Friedrich: “Die Zugewinngemeinschaft: Eine wiederentdeckte Institution des ehelichen Güterrechts”, Archiv für die civilistische Praxis, 1958, Cilt 156, Sayı 1, s. 1-28.
• MİDYAT, Nuri Aziz: “Katkı Payı, Katılma Alacağı ve Değer Artış Payı Alacağına İlişkin Yargıtay Kararlarının Değerlendirilmesi”, (Ed.) ENGİN, Baki İlkay: Medeni Hukuk Alanındaki Güncel Yargıtay Kararlarının Değerlendirilmesi Sempozyumları Cilt:II Aile Hukuku, On İki Levha Yayıncılık, İstanbul, 2017.
• MULDER, Evert-Jan: “Living Apart Together? Discussing the Different Digital Worlds in City Government”, ESTEVEZ, Elsa / PARDO, Theresa / SCHOLL, Hans Jochen (Ed.): Smart Cities and Smart Governance: Towards the 22nd Century Sustainable City, Springer, Cham, 2021, s. 289-302.
• NISHIKIDO, Momoko / CASTRO-MARTIN, Teresa: “Living Apart Together in Contemporary Spain: Diverse Motivations across Life Stages”, Advances in Life Course Research, 2024, Sayı 61, s. 106-127.
• ÖZDAMAR, Demet / KAYIŞ, Ferhat: Yasal Mal Rejimi ve Tasfiyesi, Seçkin Yayıncılık, İzmir, 2015.
• ÖZDEMİR, Fatih: Mal Rejimi Sözleşmelerinde Sözleşme Serbestisi ve Kamu Düzeni, On İki Levha Yayıncılık, İstanbul, 2020.
• ÖZDOĞAN, Ayça: “Yargıtay Uygulamasında Mal Rejimine İlişkin Güncel Gelişmeler”, (Ed.) BÜBERCİ, Afet Gülen / TURHAN, Ayşe Melek: İstanbul Medipol Üniversitesi Hukuk Fakültesi Yasal Mal Rejimleri Sempozyumu, Legal Yayıncılık, İstanbul, 2023.
• ÖZTAN, Bilge: Aile Hukuku, Turhan Kitabevi, Ankara, 2015.
• ÖZUĞUR, Ali İhsan: Mal Rejimleri, Seçkin Yayıncılık, Ankara, 2004.
• PENALVER, Eduardo M.: “Property as Entrance”, Virginia Law Review, 2005, Cilt 91, s. 1889-1972.
• REIBETANZ, Christopher: Das Kollisionsrecht Der Faktischen Lebensgemeinschaft, Mohr Siebeck, Tübingen, 2025.
• ROMO, Lynsey K. / CZAJKOWSKI, Noah: “An Examination of Redditors’ Metaphorical Sensemaking of Prenuptial Agreements”, Journal of Family and Economic Issues, 2022, Cilt 43, Sayı 1, s. 1-14.
• SARI, Suat: Evlilik Birliğinde Yasal Mal Rejimi Olarak Edinilmiş Mallara Katılma Rejimi, Beşir Yayınevi, İstanbul, 2007.
• SEILER, Benedikt / SEILER, Daniel: “Sind Kryptowährungen wie Bitcoin (BTC), Ethereum (ETH) und Ripple (XRP) als Sachen im Sinne des ZGB zu behandeln?”, sui-generis, 2018, s. 149-163.
• SINGER, Joseph William: “Property as the Law of Democracy”, Duke Law Journal, 2014, Cilt 63, Sayı 6, s. 1287-1335.
• SINGLA, Rashmi: “How Partners Love Each Other Living Apart Together Transnationally”, In The Diversity of Love Journal: Knowledge from Research and Practice, 2024 (https://love-diversity.org/how-partners-love-each-other-living-apart-together-transnationally/, ET: 23.05.2025).
• STECK, Daniel / FANKHAUSER, Roland: “Art. 196–220 ZGB”, BUCHER, Andrea / HAFELI, Christoph / LEUBA, Audrey / STETTLER, Martin (Hrsg.): FamKomm Erwachsenenschutz, Stämpfli Verlag, Bern, 2022.
• STROHM, Charles Q. / SELTZER, Judith A. / COCHRAN, Susan D. / MAYS, Vickie M.: “‘Living Apart Together’ Relationships in the United States”, Demographic Research, 2009, Sayı 21, s. 177-197.
• SUTER, B.: “Matrimonial Property Law in Switzerland”, (Ed.) BOELE-WOELKI, Katharina / BRAAT, Bente / CURRY-SUMNER, Ian: European Family Law (Vol. IV, Property Relations Between Spouses), Intersentia, Cambridge, 2019, s. 407-438.
• ŞIPKA, Şükran: “Yasal Mal Rejimleri ve Temel İlkeleri - 20 Yıldan Nereden Nereye-”, (Ed.) GÜLEN BÜBERCİ, Afet / TURHAN, Ayşe Melek: İstanbul Medipol Üniversitesi Hukuk Fakültesi Yasal Mal Rejimleri Sempozyumu, Legal Yayıncılık, İstanbul, 2023, s. 3-11 (Temel İlkeler).
• ŞIPKA, Şükran: Edinilmiş Mallara Katılma Rejimi ve Uygulamaya İlişkin Sorunlar, On İki Levha Yayıncılık, İstanbul, 2013.
• VANDENHOLE, Wouter: “Beyond a Living Apart Together Relationship: A Children’s Rights Perspective on Child Well-Being”, Population Review, 2021, Cilt 60, Sayı 1, s. 51-74.
• Von BARY, Christiane: “Distribution of family property in Germany: family law and beyond”, (Ed.) BRIGGS, Margert / HAYWARD, Andy: Research Handbook on Family Property and the Law, Edward Elgar Publishing, Cheltenham, 2024, s. 278-291.
• WANG, Qiang: “Eine Entwicklungsgeschichte Des Chinesischen Familien-Und Erbrechts Im Lichte Der Rezeption Des Deutschen BGB”, Zeitschrift Der Savigny-Stiftung Für Rechtsgeschichte: Germanistische Abteilung, 2024, Cilt 141, Sayı 1, s. 261-332.
• WERNER, Lorenz: “Die Verfügungsbeschränkungen im Rahmen der Zugewinngemeinschaft”, JuristenZeitung, 1959, Cilt 14, Sayı 4, s. 105-109.
• WERSIG, Maria: “Zugewinngemeinschaft”, (Ed.) SCHMITT, Sabine / MULOT, Ralf / DENEF, Claudia: Fachlexikon der Sozialen Arbeit, Nomos Verlag, Baden- Baden, 2022.
• ZEYTİN, Zafer: Edinilmiş Mallara Katılma Rejimi ve Tasfiyesi, Seçkin, İstanbul, 2021.
• ZHANTAO, Wang: “Criticism of Schlüsselgewalt”, Renmin Chinese Law Review, 2022, Cilt 9, s. 205-232.