Yabancı Unsurlu İş Sözleşmelerine Uygulanacak Hukuk Konusunda Denge Arayışı: 04.06.2025 Tarihli 7550 Sayılı Kanun’la Yapılan Değişiklik Sonrası Değerlendirmeler

7550 sayılı Kanun’la yapılan değişiklik öncesinde, 5718 sayılı MÖHUK m. 27 seçilen hukuk ile daha sıkı ilişkili hukuk arasında bir bağlantı kuramaması nedeniyle normatif açıdan yapısal bir sorunu haizdi. MÖHUK m. 27’nin bu yapısal sorunu, uygulamada kimi zaman hukuk seçimi göz ardı edilerek daha sıkı ilişkili hukuk olarak doğrudan Türk hukukunun uygulanmasına, kimi zaman ise hukuk seçimine öncelik verilerek Türk hukukunun uyuşmazlığa hiç uygulanmamasına yol açan kararların ortaya çıkmasına neden olmuştur. Bu durum aynı zamanda alt derece mahkemeleri, Bölge Adliye Mahkemeleri (BAM) ve Yargıtay arasında farklı kararların ortaya çıkmasına yol açmış, hukuki belirsizlikleri artırmıştır. Meselenin Anayasa’ya aykırılık iddiasıyla Anayasa Mahkemesi’ne taşınması sonrasında ise, Mahkeme MÖHUK m. 27/1’i iptal etmiştir. İptal kararı sonrasında kanun koyucu, 7550 sayılı Kanun’la MÖHUK m. 27’nin birinci ve dördüncü fıkralarını değiştirmiştir. Değişiklikle, daha sıkı ilişkili hukukun, hukuk seçiminin yerine uygulanmasına olanak tanınmış; ancak bu imkân, işin yapıldığı yer hukukunun işin yapıldığı sırada uygulanmak zorunda olan hükümleriyle sınırlandırılmıştır. Düzenleme, işçinin korunması ile taraf iradesi, hukuki belirlilik ve öngörülebilirlik ilkeleri arasında bir denge arayışını yansıtmaktadır. Bununla birlikte terminoloji değişikliği, “işin yapıldığı yer” şeklinde yeni bir bağlama noktasının getirilmesi yanında daha sıkı ilişkili hukukun gerek subjektif gerek objektif bağlama kuralları ile belirlenen hukukun yerine uygulanması konusundaki karmaşık yapı yeni tartışmaları gündeme getirmiştir.

Before the amendment introduced by Law No. 7550, Article 27 of the Turkish Private International Law and Procedural Law Act (PIPL) contained a structural normative flaw, as it failed to establish a connection between the chosen law and the law more closely connected to the employment contract. In practice, the structural defect of Article 27 led to inconsistent approaches: in some cases, the choice of law was disregarded and Turkish law was directly applied as the more closely connected law, while in others, priority was given to the choice of law, resulting in Turkish law not being applied to the dispute at all. These conflicting approaches also caused divergent decisions among first instance courts, regional appellate courts and the Court of Cassation (Yargıtay), thereby increasing legal uncertainty. When the issue was brought before the Constitutional Court on the grounds of unconstitutionality, the Court annulled Article 27/1 of PIPL. Following this annulment, the legislature amended the first and fourth paragraphs of Article 27 through Law No. 7550. The amendment allows for the application of the law more closely connected to the employment contract in place of the chosen law. However, this application is limited by the rules of the law of the place where the work is performed that must be applied at the time the work is carried out. The new regulation seeks to balance employee protection with the principles of party autonomy, legal certainty, and foreseeability. Nevertheless, the shift in terminology, the introduction of a new connecting factor in the form of the “law of the place of work,” and the complex framework for applying the more closely connected law in place of law determined either subjective or objective connecting rules have given rise to new areas of debate.