Araştırma Makalesi

Cumhurbaşkanlığı Kararnameleri; Hukuki Niteliği, Rejimleri, Denetimi ve Mukayeseli Hukukta Yeri(

Cilt: 5 Sayı: 2 31 Aralık 2019
Berat Duman
PDF İndir
EN TR

Cumhurbaşkanlığı Kararnameleri; Hukuki Niteliği, Rejimleri, Denetimi ve Mukayeseli Hukukta Yeri(

Öz

21 Ocak 2017 tarihli Anayasa değişiklikleri ile Cumhurbaşkanına, herhangi bir yetki kanununa veyahut bir kanuna dayanmaksızın meşruiyetini doğrudan anayasadan alan Cumhurbaşkanlığı kararnameleri ile devleti ve yürütmeyi şekillendirecek yasama niteliğinde asli düzenlemeler yapma yetkisi verilmiştir. 1982 Anayasasının 104/17’de düzenlenen şekliyle yeni bir müessese olan Cumhurbaşkanlığı kararnameleri, parlamenter sistemin yürütmenin düzenleyici işlemler bakımından kabullerinden ziyade Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sistemine göre ve anayasa koyucunun iradesine göre yorumlanarak değerlendirilmelidir. Bu bakımdan, kararname kavramı ve türleri, hukuki nitelikleri, karar ve kararname farkı ile kararnamelerin denetimi bu çalışmada ele alınmaktadır. Özellikle asli kararnamelerin Cumhurbaşkanına mahfuz bir alanda düzenleme yapma yetkisi tanıyıp tanımadığı hususlarına değinilerek dünyadaki başlıca başkanlık sistemi uygulayan ülkelerdeki kararname sistemi ile Cumhurbaşkanlığı kararnamelerinin mukayesesi, bu çalışmanın ana konusunu oluşturmaktadır.

Anahtar Kelimeler

Cumhurbaşkanlığı Kararnameleri, Cumhurbaşkanlığı Kararı, Mahfuz Yetki, 2017 Değişiklikleri, Yasama Niteliğinde Yürütme İşlemi, Cumhurbaşkanlığı İşlemleri

Kaynakça

  1. Abdurrahman Eren, “Anaysa Mahkemesinin KHK’lara İlişkin İçtihatları Doğrultusunda Cumhurbaşkanlığı Kararnamelerinin Değerlendirilmesi”, Anayasa Yargısı Dergisi, 2019, 36(1).
  2. Ali Ulusoy, “Aralık 2016 Anayasa Teklifi Neler Getiriyor, Neler Götürüyor”, http://www.anayasa.gen.tr/ulusoy-anayasa-degisikligi.pdf.
  3. Bahtiyar Akyılmaz/Murat Sezginer/Cemil Kaya, Türk İdare Hukuku, Yenilenmiş 9. Baskı, Ankara, Savaş Yayınevi, 2018.
  4. Bülent Tanör/Necmi Yüzbaşıoğlu, 1982 Anayasasına Göre Türk Anayasa Hukuku, 17. Baskı, İstanbul, Beta Yayınları, 2018.
  5. Cem Eroğul, “Parlamenter Demokrasilerde Cumhurbaşkanı”, Mülkiyeliler Birliği Dergisi, Haziran 1993, C.17, S.156.
  6. Cemre Akyılmaz, “2017 Anayasa Değişikliğine Göre Cumhurbaşkanlığı Kararnameleri”, Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, Y.2019, C.XXIII, S.1.
  7. Christopher J. Deering/Forrest Maltzman, “The Politics of Executive Orders: Legislative Constraints on Presidential Power”, Political Research Quarterly, 1999, C.52, S.4.
  8. Çağrı D. Çolak, Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi Yetkisinin Amerikan Sistemi Üzerinden Karşılaştırmalı Analizi, Strategic Public Management Journal, December 2017, Vol.3, Special Issue.
  9. Emre Akbulut, Türk İdare Hukukunda Kanuni İdare İlkesi, İstanbul, Beta Yayınevi, 2013.
  10. Ercan Eyüboğlu, “Fransa: Parlamenter Bir VI. Cumhuriyet’e Doğru”, içinde (Yarı) Başkanlık Sistemi ve Türkiye: Ülkeler, Deneyimler ve Karşılaştırmalı Analiz, der. İ. Kamalak, 2. Baskı, İstanbul, Kalkedon, 2014.

Kaynak Göster

APA
Duman, B. (2019). Cumhurbaşkanlığı Kararnameleri; Hukuki Niteliği, Rejimleri, Denetimi ve Mukayeseli Hukukta Yeri(. Anadolu Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, 5(2), 537-592. https://izlik.org/JA44UZ56YA
AMA
1.Duman B. Cumhurbaşkanlığı Kararnameleri; Hukuki Niteliği, Rejimleri, Denetimi ve Mukayeseli Hukukta Yeri(. AndHD. 2019;5(2):537-592. https://izlik.org/JA44UZ56YA
Chicago
Duman, Berat. 2019. “Cumhurbaşkanlığı Kararnameleri; Hukuki Niteliği, Rejimleri, Denetimi ve Mukayeseli Hukukta Yeri(”. Anadolu Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi 5 (2): 537-92. https://izlik.org/JA44UZ56YA.
EndNote
Duman B (01 Aralık 2019) Cumhurbaşkanlığı Kararnameleri; Hukuki Niteliği, Rejimleri, Denetimi ve Mukayeseli Hukukta Yeri(. Anadolu Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi 5 2 537–592.
IEEE
[1]B. Duman, “Cumhurbaşkanlığı Kararnameleri; Hukuki Niteliği, Rejimleri, Denetimi ve Mukayeseli Hukukta Yeri(”, AndHD, c. 5, sy 2, ss. 537–592, Ara. 2019, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA44UZ56YA
ISNAD
Duman, Berat. “Cumhurbaşkanlığı Kararnameleri; Hukuki Niteliği, Rejimleri, Denetimi ve Mukayeseli Hukukta Yeri(”. Anadolu Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi 5/2 (01 Aralık 2019): 537-592. https://izlik.org/JA44UZ56YA.
JAMA
1.Duman B. Cumhurbaşkanlığı Kararnameleri; Hukuki Niteliği, Rejimleri, Denetimi ve Mukayeseli Hukukta Yeri(. AndHD. 2019;5:537–592.
MLA
Duman, Berat. “Cumhurbaşkanlığı Kararnameleri; Hukuki Niteliği, Rejimleri, Denetimi ve Mukayeseli Hukukta Yeri(”. Anadolu Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, c. 5, sy 2, Aralık 2019, ss. 537-92, https://izlik.org/JA44UZ56YA.
Vancouver
1.Berat Duman. Cumhurbaşkanlığı Kararnameleri; Hukuki Niteliği, Rejimleri, Denetimi ve Mukayeseli Hukukta Yeri(. AndHD [Internet]. 01 Aralık 2019;5(2):537-92. Erişim adresi: https://izlik.org/JA44UZ56YA