1628 YILINDA İSTANBUL’DAKİ İNGİLİZ ELÇİLİĞİNİN DEVİR TESLİMİNE DAİR NOT

Öz

Bir araştırma notu niteliğindeki bu kısa çalışma, Osmanlı-İngiliz diplomatik ilişkileri özelinde teknik bir detayı açığa kavuşturmaya çalışmaktadır. İlgili yazında, İstanbul’daki İngiltere mukim elçiliğinin 1628 yılında el değiştirme tarihine dair karışıklık olduğu tespit edilmiştir. Bu sebeple mevcut çalışma İngiliz ve Osmanlı arşiv evrakına odaklanarak, sabık elçi Sir Thomas Roe yeni elçi Sir Peter Wyche’e görevini devrederken ne zaman sultanın huzuruna çıktıklarını saptayacaktır. Buna göre Peter Wyche 1628 Nisan ayı ortasında İstanbul’a gelmiş; Thomas Roe Haziran ortasında veda icazeti için Üsküdar’da sultanın elini öpüp Osmanlı başkentinden ayrılmış; ve Peter Wyche ise 23 Temmuz’da Topkapı Sarayı’nda sultanın huzuruna çıkmıştır. Bu hususta kaynakların dikkat çektiği önemli noktalar, eski ve yeni elçilerin görev devrinde birlikte sultan huzuruna çıkma ihtiyacı hissetmesidir. Osmanlı teşrifatı açısından önemli olan ise, Osmanlı idarecilerinin görevine yeni başlayacak olan elçiye alelade bir seremoni değil de Topkapı Sarayı’nda ziyafet eşliğinde gerçekleşen mutat protokolü uygulamak için ısrarcı olmalarıdır.

Anahtar Kelimeler

• Sir Thomas Roe
• Sir Peter Wyche
• Sultan IV. Murad
• Osmanlı-İngiliz Münasebetleri
• Diplomasi Tarihi
• Teşrifat

A NOTE ON THE TRANSFER OF ENGLISH EMBASSY IN ISTANBUL IN 1628

Öz

This note aims at bringing clarity to a technical detail with regard to Ottoman-English diplomatic relations. The related literature manifests confusion relating to the transfer of office between English ambassadors in Istanbul in 1628. Therefore, the present study identifies the audience days of the departing ambassador Sir Thomas Roe and his successor Sir Peter Wyche with the Ottoman sultan by drawing on both English and Ottoman archival material. Accordingly, Peter Wyche arrived in Istanbul in mid-April 1628; Thomas Roe took audience with the sultan in Scutari (Asian shore) on 11 June, i.e., three days before his departure from the imperial capital; and Peter Wyche, in his turn, met the sultan in the Topkapı Palace on 23 July. The examination of the sources suggests that the departing and the incoming ambassadors originally felt obliged to meet the sultan together, even though they failed to do so in the end. Furthermore, the Ottoman administration insisted on applying the accustomed reception ceremony with a banquet in the Topkapı Palace in welcoming Sir Peter Wyche, rather than letting him have a less prestigious audience in Scutari.

Anahtar Kelimeler

• Sir Thomas Roe
• Sir Peter Wyche
• Sultan Murad IV
• Ottoman-English Relations
• Diplomatic History
• Protocol

Kaynakça

1. HECİN, B. & CEVRİOĞLU, M. H. (2023). 1628 Yılında İstanbul’daki İngiliz Elçiliğinin Devir Teslimine Dair Not. ANKARAD, 4(8), 165-173.