Araştırma Makalesi

MARMARA ÜNİVERSİTESİ PENDİK EĞİTİM VE ARAŞTIRMA HASTANESİ’NDE TAKİP EDİLEN HIV İLE YAŞAYAN BİREYLERİN KEMİK MİNERAL YOĞUNLUKLARININ DEĞERLENDİRİLMESİ

Cilt: 39 Sayı: 2 30 Ağustos 2025
PDF İndir
EN TR

MARMARA ÜNİVERSİTESİ PENDİK EĞİTİM VE ARAŞTIRMA HASTANESİ’NDE TAKİP EDİLEN HIV İLE YAŞAYAN BİREYLERİN KEMİK MİNERAL YOĞUNLUKLARININ DEĞERLENDİRİLMESİ

Öz

Antiretroviral tedavilerin (ART) etkin şekilde kullanılmasıyla Human Immunodeficiency Virus (HIV) ile yaşayan bireylerin yaşam süreleri uzamaktadır. Hem ilerleyen yaş hem HIV hem de ART’lerin kemik sağlığı üzerine olumsuz etkileri gündeme gelmektedir. Bu çalışmada 1 Ocak 2013 ile 1 Mayıs 2024 tarihleri arasında kliniğimizde takipli HIV ile enfekte, ≥18 yaş, ≥ 50 yaş erkek, postmenapozal kadın ve <40 yaş menapoza girmiş kadınlar çalışmaya dahil edildi. Kemik mineral yoğunluğu (KMY) sonuçları, kullandıkları ART’ler ve süreleri tarandı. Verilerin normal dağılımı Shapiro-Wilk testi ile değerlendirildi. Gruplar arası ve grup içi karşılaştırmalarda Mann-Whitney U, Kruskal-Wallis, Ki-kare ve Wilcoxon “signed-rank” testleri kullanıldı. Kriterlere uyan toplam 263 HIV ile enfekte bireyin 220’sinin en az bir KMY ölçümü mevcuttu. KMY 116 (%52) kişide normal, 84 (%38) kişide osteopenik ve 20 (%9) kişide osteoporotik olarak değerlendirildi. KMY normal tespit edilenlerin tenofovir alafenamid (TAF) kullanım süresi ortalama 10 ay iken, tenofovir disoproksil fumarat (TDF) kullanım süreleri ortalama 39 ay idi. Osteopeni/osteoporoz tespit edilenlerin TAF ve TDF kullanım süreleri sırasıyla ortalama 8 ve 32 ay olarak bulundu. En az bir kez KMY ölçümü yapılmış HIV ile yaşayan bireylerin %48’inde osteopeni ya da osteoporoz tespit edildiğini saptadık. Bu durum KMY taramasında rehberlerin önerilerine uyulmasındaki önemi göz önüne çıkarmaktadır.

Anahtar Kelimeler

Etik Beyan

Çalışmamız için Marmara Üniversitesi Tıp Fakültesi Klinik Araştırmalar Etik Kurulu’nun onayı alınmıştır (09.2023.525).

Kaynakça

  1. Beaupere C, Garcia M, Larghero J, Fève B, Capeau J, Lagathu C. The HIV proteins T at and Nef promote human bone marrow mesenchymal stem cell senescence and alter osteoblastic differentiation. Aging cell 2015; 14: 534-46. doi: 10.1111/acel.12308
  2. Biver E. Osteoporosis and HIV Infection. Calcified Tissue International 2022; 110: 624-40. doi: 10.1007/s00223-022-00946-4
  3. Brown TT, Qaqish RB. Antiretroviral therapy and the prevalence of osteopenia and osteoporosis: a meta-analytic review. Aids 2006; 20: 2165-74. doi: 10.1097/QAD.0b013e32801022eb
  4. Bruera D, Luna N, David DO, Bergoglio LM, Zamudio J. Decreased bone mineral density in HIV-infected patients is independent of antiretroviral therapy. Aids 2003; 17: 1917-23. doi: 10.1097/00002030-200309050-00010
  5. Cotter EJ, Ip HSM, Powderly WG, Doran PP. Mechanism of HIV protein induced modulation of mesenchymal stem cell osteogenic differentiation. BMC Musculoskeletal Disorders 2008; 9: 1-12. doi: 10.1186/1471-2474-9-33
  6. European AIDS Clinical Society (EACS) Guidelines 2021. chrome-extension://efaidnbmnnnibpcajpcglclefindmkaj/https://www.eacsociety.org/media/final2021eacsguidelinesv11.0_oct2021.pdf
  7. Gibellini D, De Crignis E, Ponti C, Cimatti L, Borderi M, Tschon M et al. HIV‐1 triggers apoptosis in primary osteoblasts and HOBIT cells through TNFα activation. Journal of medical virology 2008; 80: 1507-14. doi: 10.1002/jmv.21266
  8. Gohda J, Ma Y, Huang Y, Zhang Y, Gu L, Han Y et al. HIV-1 replicates in human osteoclasts and enhances their differentiation in vitro. Retrovirology 2015; 12: 1-10. doi: 10.1186/s12977-015-0139-7

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Viroloji, Bulaşıcı Hastalıklar

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

30 Ağustos 2025

Gönderilme Tarihi

9 Temmuz 2025

Kabul Tarihi

6 Ağustos 2025

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2025 Cilt: 39 Sayı: 2

Kaynak Göster

APA
Erturk Sengel, B., Yılmaztürk, E. N., Buz Yaluğ, B., Tükenmez Tigen, E., Yağcı Çağlayık, D., Sili, U., & Korten, V. (2025). MARMARA ÜNİVERSİTESİ PENDİK EĞİTİM VE ARAŞTIRMA HASTANESİ’NDE TAKİP EDİLEN HIV İLE YAŞAYAN BİREYLERİN KEMİK MİNERAL YOĞUNLUKLARININ DEĞERLENDİRİLMESİ. ANKEM Dergisi, 39(2), 70-76. https://doi.org/10.54962/ankemderg.1737161
AMA
1.Erturk Sengel B, Yılmaztürk EN, Buz Yaluğ B, vd. MARMARA ÜNİVERSİTESİ PENDİK EĞİTİM VE ARAŞTIRMA HASTANESİ’NDE TAKİP EDİLEN HIV İLE YAŞAYAN BİREYLERİN KEMİK MİNERAL YOĞUNLUKLARININ DEĞERLENDİRİLMESİ. ANKEM Derg. 2025;39(2):70-76. doi:10.54962/ankemderg.1737161
Chicago
Erturk Sengel, Buket, Elif Nur Yılmaztürk, Buse Buz Yaluğ, vd. 2025. “MARMARA ÜNİVERSİTESİ PENDİK EĞİTİM VE ARAŞTIRMA HASTANESİ’NDE TAKİP EDİLEN HIV İLE YAŞAYAN BİREYLERİN KEMİK MİNERAL YOĞUNLUKLARININ DEĞERLENDİRİLMESİ”. ANKEM Dergisi 39 (2): 70-76. https://doi.org/10.54962/ankemderg.1737161.
EndNote
Erturk Sengel B, Yılmaztürk EN, Buz Yaluğ B, Tükenmez Tigen E, Yağcı Çağlayık D, Sili U, Korten V (01 Ağustos 2025) MARMARA ÜNİVERSİTESİ PENDİK EĞİTİM VE ARAŞTIRMA HASTANESİ’NDE TAKİP EDİLEN HIV İLE YAŞAYAN BİREYLERİN KEMİK MİNERAL YOĞUNLUKLARININ DEĞERLENDİRİLMESİ. ANKEM Dergisi 39 2 70–76.
IEEE
[1]B. Erturk Sengel vd., “MARMARA ÜNİVERSİTESİ PENDİK EĞİTİM VE ARAŞTIRMA HASTANESİ’NDE TAKİP EDİLEN HIV İLE YAŞAYAN BİREYLERİN KEMİK MİNERAL YOĞUNLUKLARININ DEĞERLENDİRİLMESİ”, ANKEM Derg, c. 39, sy 2, ss. 70–76, Ağu. 2025, doi: 10.54962/ankemderg.1737161.
ISNAD
Erturk Sengel, Buket - Yılmaztürk, Elif Nur - Buz Yaluğ, Buse - Tükenmez Tigen, Elif - Yağcı Çağlayık, Dilek - Sili, Uluhan - Korten, Volkan. “MARMARA ÜNİVERSİTESİ PENDİK EĞİTİM VE ARAŞTIRMA HASTANESİ’NDE TAKİP EDİLEN HIV İLE YAŞAYAN BİREYLERİN KEMİK MİNERAL YOĞUNLUKLARININ DEĞERLENDİRİLMESİ”. ANKEM Dergisi 39/2 (01 Ağustos 2025): 70-76. https://doi.org/10.54962/ankemderg.1737161.
JAMA
1.Erturk Sengel B, Yılmaztürk EN, Buz Yaluğ B, Tükenmez Tigen E, Yağcı Çağlayık D, Sili U, Korten V. MARMARA ÜNİVERSİTESİ PENDİK EĞİTİM VE ARAŞTIRMA HASTANESİ’NDE TAKİP EDİLEN HIV İLE YAŞAYAN BİREYLERİN KEMİK MİNERAL YOĞUNLUKLARININ DEĞERLENDİRİLMESİ. ANKEM Derg. 2025;39:70–76.
MLA
Erturk Sengel, Buket, vd. “MARMARA ÜNİVERSİTESİ PENDİK EĞİTİM VE ARAŞTIRMA HASTANESİ’NDE TAKİP EDİLEN HIV İLE YAŞAYAN BİREYLERİN KEMİK MİNERAL YOĞUNLUKLARININ DEĞERLENDİRİLMESİ”. ANKEM Dergisi, c. 39, sy 2, Ağustos 2025, ss. 70-76, doi:10.54962/ankemderg.1737161.
Vancouver
1.Buket Erturk Sengel, Elif Nur Yılmaztürk, Buse Buz Yaluğ, Elif Tükenmez Tigen, Dilek Yağcı Çağlayık, Uluhan Sili, Volkan Korten. MARMARA ÜNİVERSİTESİ PENDİK EĞİTİM VE ARAŞTIRMA HASTANESİ’NDE TAKİP EDİLEN HIV İLE YAŞAYAN BİREYLERİN KEMİK MİNERAL YOĞUNLUKLARININ DEĞERLENDİRİLMESİ. ANKEM Derg. 01 Ağustos 2025;39(2):70-6. doi:10.54962/ankemderg.1737161