ANADOLU KÜLTÜR İKLİMİNDE AYRIKSI BİR MUCİZE; YAZI-RESİM GELENEĞİ VE İZDÜŞÜMLERİ

Modern tanımla kaligrafi, çağdaş anlamda grafik sanatları ve onun bir dalı olan tipografinin öncel bir örneği sayılabilir. Anadolu’da hem belirli bazı ustalar hem de anonim biçimde sıkça karşılaşılan yazı-resim geleneği ise, kaligrafinin oldukça özgün bir tasvir anlayışını temsil etmektedir. Yazı-resmin genel olarak halk arasında gelişim gösterdiği ve tekkelere asılan halk resimleri örnekleri olarak işlevsel bir değer taşıdığı anlaşılmaktadır. Cumhuriyet dönemi resim sanatımızın önemli bir temsilcisi olan ressam ve eğitimci Malik Aksel’in Anadolu’daki yazı-resim geleneği hakkında yaptığı araştırma ve incelemeler sonrası, bu tasvir geleneğine olan ilgi yeniden canlanmıştır. Bu araştırmaların ortaya çıkardığı sonuçlar, çok geçmeden plastik sanatlarda yansımalarını bulmuştur. Araştırma, genelde tasvir sanatları özelde ise yazı-resim geleneğinin günümüz çağdaş sanatının başlıca başvuru kaynaklarından biri olduğundan hareketle, sanatçıların yapıtlarının dinamik bir öğesi olarak bu geleneği nasıl kullandıklarını inceleme ve tespit etme amacını taşımaktadır. Çağdaş Türk resim sanatı tarihi incelendiğinde birçok sanatçının resim kompozisyonlarında yazı-resimden referanslar taşıyan plastik unsurlara yer verdiği görülmektedir.

In its modern definition, calligraphy can be considered a predecessor of contemporary graphic arts and its branch, typography. The writing-painting tradition, which is frequently encountered both by certain masters and anonymously in Anatolia, represents a very original understanding of calligraphy. It is understood that writing-painting developed among the people in general and had a functional value as examples of folk paintings hung in lodges. After the research and studies carried out by the painter and educator Malik Aksel, an important representative of our Republic period painting art, about the writing-painting tradition in Anatolia, interest in this depiction tradition was revived. The results of these researches soon found their reflections in plastic arts. Considering that the descriptive arts in general and the writing-painting tradition in particular are one of the main reference sources of today's contemporary art, the research aims to examine and determine how artists use this tradition as a dynamic element of their works. When the history of contemporary Turkish painting is examined, it is seen that many artists include plastic elements with references from text and painting in their painting compositions.