EN
TR
Ips typographus (L.) (Coleoptera: Curculionidae: Scolytinae) feromon tuzaklarında tespit edilen hedef olmayan başlıca böcek türleri ve önemi
Öz
Artvin doğu ladini (Picea orientalis (L.) Link.) ormanlarındaki varlığı ilk olarak 1984 yılında tespit edilen Ips typographus, günümüze kadar 2 milyon metreküpten fazla ladin ağacının kurumasına yol açmıştır. Canlı ağaçlar üzerindeki saldırıları en aza indirmek amacıyla rüzgâr devrikleri temizlenmekte, istila edilmiş ağaçlara sağlık kesimi uygulanmakta ve ergin böceklerin kitle halinde yakalanması için feromon tuzakları asılmaktadır. Asılan feromon tuzaklarına I. typographus erginleri yanında hedef olmayan yırtıcı ve saproksilik türler de yakalanmaktadır.
Bu çalışmada, Artvin ladin ormanlarında I. typographus’un kitle halinde yakalanması için kullanılan feromon tuzaklarından elde edilen hedef olmayan böcek türleri ve yakalanma yoğunlukları araştırılmıştır. Bu amaçla Taşlıca Orman İşletme Şefliği ormanlarında toplam 46 feromon tuzağı asılmıştır. Feromon tuzakları 10 gün aralıklarla kontrol edilerek, her bir tuzakta tespit edilen böcek türleri ve sayıları kaydedilmiştir. Feromon tuzaklarında I. typographus ile birlikte yoğun olarak Thanasimus formicarius (L.) (Coleoptera: Cleridae) ve Rhagium bifasciatum Fabricius (Coleoptera: Cerambycidae) türleri de tespit edilmiştir. Özellikle, I. typographus’un biyolojik mücadelesi için laboratuarda üretilerek ormana salınan T. formicarius’un tuzaklarda yakalanmasının biyolojik mücadele çalışmaları açısından önemi tartışılmıştır.
Bu çalışmada, Artvin ladin ormanlarında I. typographus’un kitle halinde yakalanması için kullanılan feromon tuzaklarından elde edilen hedef olmayan böcek türleri ve yakalanma yoğunlukları araştırılmıştır. Bu amaçla Taşlıca Orman İşletme Şefliği ormanlarında toplam 46 feromon tuzağı asılmıştır. Feromon tuzakları 10 gün aralıklarla kontrol edilerek, her bir tuzakta tespit edilen böcek türleri ve sayıları kaydedilmiştir. Feromon tuzaklarında I. typographus ile birlikte yoğun olarak Thanasimus formicarius (L.) (Coleoptera: Cleridae) ve Rhagium bifasciatum Fabricius (Coleoptera: Cerambycidae) türleri de tespit edilmiştir. Özellikle, I. typographus’un biyolojik mücadelesi için laboratuarda üretilerek ormana salınan T. formicarius’un tuzaklarda yakalanmasının biyolojik mücadele çalışmaları açısından önemi tartışılmıştır.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Aksu Y (2011) Rhizophagus grandis Gyll. (Coleoptera: Rhizophagidae)’in biyolojisi, laboratuarda üretim yöntemleri, ormanlara salınması ve mücadele sonuçları. Türkiye I. Orman Entomolojisi ve Patolojisi Sempozyumu, Bildiriler, 23–25 Kasım 2011, Antalya, 73-79.
- Alkan Ş (1985) Şavşat İşletmesi Ormanlarında Dendroctonus micans Kug. (Dev soymuk böceği). Orman Mühendisliği Dergisi 1, 59–62.
- Alkan H, Eroğlu M (2001) A contribution to the knowledge of Cerambycidae (Insecta: Coleoptera) species of the Eastern Black Sea Region in Turkey. Türk. Entemol. Derg. 25(4): 243 – 255.
- Alkan Akıncı H, Genç Ç, Akıncı H (2022) Susceptibility assessment and mapping of Ips typographus (L.) (Coleoptera: Curculionidae) in oriental spruce forests in Artvin, Turkey. Journal of Applied Entomology 2022;00:1–15. 10.1111/jen.13045.
- Alkan Akıncı H, Özcan GE, Eroğlu M (2009) Impacts of site efects on losses of oriental spruce during Dendroctonus micans (Kug.) outbreaks in Turkey. Afr J Biotechnol 8(16): 3934–3939. https:// doi.org/10.4314/ajb.v8i16.62085
- Alkan Akıncı H, Eroğlu M, Özcan GE (2014) Attack strategy and development of Dendroctonus micans (Kug.) (Coleoptera: Curculionidae) on oriental spruce in Turkey. Turkish Journal of Entomology, 38(1): 31 - 41.
- Aukema BH, Dahlsten DL, Raffa KF (2000) Exploiting Behavioral Disparities Among Predators and Prey to Selectively Remove Pests: Maximizing the Ratio of Bark Beetles to Predators Removed During Semiochemically Based Trap-Out. Environmental Entomology, 29(3): 651–660. https://doi.org/10.1603/0046-225X-29.3.651
- Aukema BH, Raffa KF (2000) Chemically mediated predatör-free space: Herbivores can synergize intraspecific communication without increasing risk of predation. Journal of Chemical Ecology, 26(8): 1923 – 1939.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Orman Endüstri Mühendisliği
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yazarlar
Yayımlanma Tarihi
28 Ekim 2022
Gönderilme Tarihi
20 Ekim 2022
Kabul Tarihi
24 Ekim 2022
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2022 Cilt: 23 Sayı: 2
APA
Alkan Akıncı, H. (2022). Ips typographus (L.) (Coleoptera: Curculionidae: Scolytinae) feromon tuzaklarında tespit edilen hedef olmayan başlıca böcek türleri ve önemi. Artvin Çoruh Üniversitesi Orman Fakültesi Dergisi, 23(2), 198-208. https://doi.org/10.17474/artvinofd.1192468
AMA
1.Alkan Akıncı H. Ips typographus (L.) (Coleoptera: Curculionidae: Scolytinae) feromon tuzaklarında tespit edilen hedef olmayan başlıca böcek türleri ve önemi. AÇÜOFD. 2022;23(2):198-208. doi:10.17474/artvinofd.1192468
Chicago
Alkan Akıncı, Hazan. 2022. “Ips typographus (L.) (Coleoptera: Curculionidae: Scolytinae) feromon tuzaklarında tespit edilen hedef olmayan başlıca böcek türleri ve önemi”. Artvin Çoruh Üniversitesi Orman Fakültesi Dergisi 23 (2): 198-208. https://doi.org/10.17474/artvinofd.1192468.
EndNote
Alkan Akıncı H (01 Ekim 2022) Ips typographus (L.) (Coleoptera: Curculionidae: Scolytinae) feromon tuzaklarında tespit edilen hedef olmayan başlıca böcek türleri ve önemi. Artvin Çoruh Üniversitesi Orman Fakültesi Dergisi 23 2 198–208.
IEEE
[1]H. Alkan Akıncı, “Ips typographus (L.) (Coleoptera: Curculionidae: Scolytinae) feromon tuzaklarında tespit edilen hedef olmayan başlıca böcek türleri ve önemi”, AÇÜOFD, c. 23, sy 2, ss. 198–208, Eki. 2022, doi: 10.17474/artvinofd.1192468.
ISNAD
Alkan Akıncı, Hazan. “Ips typographus (L.) (Coleoptera: Curculionidae: Scolytinae) feromon tuzaklarında tespit edilen hedef olmayan başlıca böcek türleri ve önemi”. Artvin Çoruh Üniversitesi Orman Fakültesi Dergisi 23/2 (01 Ekim 2022): 198-208. https://doi.org/10.17474/artvinofd.1192468.
JAMA
1.Alkan Akıncı H. Ips typographus (L.) (Coleoptera: Curculionidae: Scolytinae) feromon tuzaklarında tespit edilen hedef olmayan başlıca böcek türleri ve önemi. AÇÜOFD. 2022;23:198–208.
MLA
Alkan Akıncı, Hazan. “Ips typographus (L.) (Coleoptera: Curculionidae: Scolytinae) feromon tuzaklarında tespit edilen hedef olmayan başlıca böcek türleri ve önemi”. Artvin Çoruh Üniversitesi Orman Fakültesi Dergisi, c. 23, sy 2, Ekim 2022, ss. 198-0, doi:10.17474/artvinofd.1192468.
Vancouver
1.Hazan Alkan Akıncı. Ips typographus (L.) (Coleoptera: Curculionidae: Scolytinae) feromon tuzaklarında tespit edilen hedef olmayan başlıca böcek türleri ve önemi. AÇÜOFD. 01 Ekim 2022;23(2):198-20. doi:10.17474/artvinofd.1192468
Cited By
Doğu Ladini Meşcerelerinde Ips typographus (L.) Zararının Meşcere Özelliklerine Göre Değerlendirilmesi: Hatila Vadisi Milli Parkı Örneği
Artvin Çoruh Üniversitesi Orman Fakültesi Dergisi
https://doi.org/10.17474/artvinofd.1902325
