A research on visitor management of Boraboy Lake Nature Park

Öz

It is important to establish a balance between resource adequacy and recreation needs for nature parks used recreational purposes within the framework of sustainability. To make the most of the unique attractiveness of the natural environment and to minimize the impact on the resource values of recreational areas and the quality of the experience of users, it is necessary to include visitor management strategies and actions in development plans. In this study, visitor management strategies and actions were evaluated based on data collection, observation, and evaluation of Boraboy Lake Natural Park and Its’ development plan. As a result, it was determined that Boraboy Lake Natural Park included some of the approaches classified as 'hard' and 'soft' approaches from the visitor management tools within the framework of the development plan. Contradictions arising from the lack of a complete understanding of the concept of visitor management discussed and some suggestions have been made.

Anahtar Kelimeler

• Nature park
• Protected area
• Visitor management
• Development plan

Boraboy Gölü Tabiat Parkı’nın ziyaretçi yönetimi üzerine bir araştırma

Öz

Rekreasyonel amaçlı kullanılan tabiat parklarının, sürdürülebilirlik çerçevesinde korunabilmesi için kaynak yeterliliği ile rekreasyon ihtiyaçları arasındaki dengeyi kurabilmek önemlidir. Doğal çevrenin kendine özgü çekiciliklerinden en iyi şekilde yararlanmak ve rekreasyon alanlarının kaynak değerleri ve kullanıcıların deneyim kalitesi üzerindeki etkileri en aza indirmek için ziyaretçi yönetimi strateji ve eylemlerine gelişme planlarında özellikle yer vermek gereklidir. Bu çalışmada, ziyaretçi yönetimi strateji ve eylemleri Boraboy Gölü Tabiat Parkı ve parkın gelişme planı üzerinde veri toplama, gözlem ve değerlendirmeye dayalı bir araştırma yapılmıştır. Değerlendirme sonucunda, Boraboy Gölü Tabiat Parkı’nın gelişme planı çerçevesinde ziyaretçi yönetim araçlarından ‘sert’ ve ‘yumuşak’ olarak sınıflandırılan yaklaşımlardan bazılarını kapsadığı tespit edilmiştir. Ziyaretçi yönetimi konseptinin tam olarak anlaşılmadığından kaynaklı çelişkiler ortaya konmuş olup öneriler geliştirilmiştir.

Anahtar Kelimeler

• tabiat parkı
• korunan alan
• ziyaretçi yönetimi
• gelişme planı

Kaynakça

1. Anonim (2017) Boraboy Gölü Tabiat Parkı Gelişim Planı. T.C. Orman ve Su İşleri Bakanlığı Doğa Koruma ve Milli Parklar Genel Müdürlüğü, Amasya.
2. Anonim (2018) Türkiye Ormanlarında Odun Dışı Ürünler. T.C. Orman ve Su İşleri Bakanlığı Orman Genel Müdürlüğü, Amasya.
3. Anonim (2023) T.C. Tarım ve Orman Bakanlığı Doğa Koruma ve Milli Parklar Genel Müdürlüğü .
4. Atmış E, Günşen HB, Yıldız D (2020) Tabiat parklarının korunan alan statülerinin değerlendirilmesi: Batı Karadeniz örneği. Turkish Journal of Forestry, 21(2):148-158.
5. Beket S (2018) Doğa koruma alanlarının peyzaj mimarlığı açısından incelenmesi: Boraboy Gölü Tabiat Parkı örneği. Tekirdağ Namık Kemal Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Yüksek Lisans Tezi, Tekirdağ.
6. Bingül Bulut MB, Aydoğan TG (2021) Rekreasyon Kullanımının Sürdürülebilir Yönetimi. Peyzaj Araştırmaları Demirel Ö, Düzgüneş E (Eds). Livre de Lyon, Lyon.
7. Cooper C, Fletcher J, Gilbert D, Wanhill S (1998) Tourism: Principles and Practices. Longman, Harlow, London, England.
8. Çoban G, Göktuğ TH (2019) Küre Dağları ve Ilgaz Dağı Milli Parklarında ziyaretçi yönetim araçlarının değerlendirilmesi. Bartın Orman Fakültesi Dergisi, 21(3):700-712.

9. Düzgüneş E (2015) Milli park planlamalarında ziyaretçi yönetimine ilişkin yeni bir model önerisi: Altındere Vadisi Milli Parkı (Maçka/Trabzon) örneği. Karadeniz Teknik Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Doktora Tezi, Trabzon.
10. Doğu AF, Çiçek İ, Gürgen G (1994) Borabay Gölü (Amasya). Ankara Üniversitesi TÜCAUM Dergisi, (3):242-254.
11. Ekotaban (2023) T.C. Tarım ve Orman Bakanlığı Doğa Koruma ve Milli Parklar Genel Müdürlüğü Doğa Turizmi Web Uygulaması. https://ekotaban.tarimorman.gov.tr/. Erişim Tarihi:15.09.2023.
12. Gül A, Özgüner H (2005) Ülkemizdeki korunan doğal alanlarda yönetim zonlarının oluşturulması. Poster Bildiri Kitabı. Korunan Doğal Alanlar Sempozyumu, Isparta, Türkiye.
13. Graefe AR, Kuss FR, Vaske JJ (1990) Visitor impact management: the planning framework, Vol. II. Washington, DC: National Parks and Conservation Association.
14. Grant M (1994) Visitor management. Insights, A41-46.
15. Hof M, Lime DW (1997) Visitor Experience and Resource Protection Framework in the National Park System: Rationale, Current Status, and Future Direction. In McCool, & Cole (Eds.), Proceedings-Limits of Acceptable Change and Related Planning Processes: Progress and Future Directions, USDA Forest Service General Technical Report INT-371 (pp. 26–29). Ogden, UT:U.S. Department of Agriculture, Forest Service, Intermountain Research Station.
16. The Interagency Visitor Use Management Council (2016) IVUMF (Interagency Visitor Use Management Framework). http://visitorusemanagement.nps.gov. Erişim Tarihi:10.09.2023.
17. Kuo IL (2002) The effectiveness of enviromental interpretitation at resource sensitive tourism destinations. International Journal of Tourism Research, 4(2):87-101.
18. Kurdoğlu BÇ, Kurt Konakoğlu SS (2018) Amasya kent örneğinde rekreasyon alanları bilgi sistemi oluşturulmasına yönelik bir çalışma. AÇÜ Orman Fak. Dergisi, 19(1):66-79.
19. Kurt Konakoğlu SS (2018) Katılımcı turizm planlaması yaklaşımı ile Amasya kent örneğinde mekânsal ve senaryo analizi. Karadeniz Teknik Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Doktora Tezi, Trabzon.
20. Kurt Konakoğlu SS (2020) Determination of the Nature Tourism Potential of Amasya Boraboy Lake Nature Park Using the On-Site Observation Technique. Full Text Book. 4th International Congress of Academic Research, Online, p. 526-536.
21. Kurt Konakoğlu SS, Kurdoğlu BÇ (2020) Doğa temelli turizm koridorlarının oluşturulmasına yönelik bir öneri: Amasya kent örneği. Turizm Akademik Dergisi, 7 (1):83-95.
22. OGM (2014) Yabanıl Meyveli Türler Eylem Planı 2014-2018. T.C. Orman ve Su İşleri Bakanlığı Orman Genel Müdürlüğü, Amasya.
23. Stankey GH, McCool SF, Stokes GL (1984) Limits of acceptable change: A new framework for managing the Bob Marshall Wilderness complex. Western Wildlands, 10(3):33–37.
24. Stankey GH, Cole DN, Lucas R, Peterson ME, Frissell SS (1985) The limits of acceptable change (LAC) system for wilderness planning. Ogden, UT: US Department of Agriculture, Forest Service, Intermountain Forest and Range Experiment Station
25. Şenol E (1999) Boraboy’da (Amasya-Taşova) arazi kullanımı. Ondokuz Mayıs Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Yüksek Lisans Tezi, Samsun.
26. Tuncel M, Doğaner S (1989) Amasya’da turizm, coğrafi imkânlar, sorunlar, öneriler. AKDTYK Coğrafya Araştırmaları Dergisi, 1(1):47-68.
27. YHKB (2018) Yeşilırmak Havzası Kalkınma Birliği Yeşilırmak Havzası Rehberi. T.C. Kültür ve Turizm Bakanlığı, Amasya.
28. Zengin B, Öztürk E, Salha H (2014) Amasya ilinin alternatif turizm potansiyelinin değerlendirilmesi. Namık Kemal Üniversitesi Sosyal Bilimler Metinleri, 6:1-22.