Occupational Health and Safety Awareness in Forestry Education: A Field Study for Forestry Department Students

Öz

This research was conducted to determine the occupational health and safety (OHS) approaches and awareness levels of candidates who will work in the forestry sector, which is defined as high risk in terms of working conditions. The population of the study consisted of students enrolled in Forestry and Forest Products programmes at three different universities (Bartın, Çanakkale Onsekiz Mart, and Muğla Sıtkı Koçman) located in different regions of Turkey. Data were collected using a questionnaire, and the SPSS 21 programme was used for data entry and analysis. In addition to descriptive statistics, independent samples t-tests, one-way analysis of variance, and chi-square tests were used and interpreted in the study. It was found that students with work experience had higher occupational health and safety awareness and knowledge scores than those without experience (p<0.001). Most students considered occupational health and safety training to be necessary (%89.6), and it was determined that work experience and expert support played a critical role in translating theoretical awareness into practical safe behaviour. It was understood that support training on occupational health and safety is important for developing the safe behaviours of students receiving forestry education.

Anahtar Kelimeler

• Occupational Health And Safety
• Forestry Training
• Risk Perception
• Awareness
• Safety Culture

Ormancılık Eğitiminde İş Sağlığı ve Güvenliği Farkındalığı: Ormancılık Bölümü Öğrencilerine Yönelik Bir Alan Araştırması

Öz

Bu araştırma çalışma koşulları açısından yüksek riskli olarak tanımlanan ormancılık sektöründe çalışacak olan adayların, iş sağlığı ve güvenliği (İSG) yaklaşımlarının ve farkındalık seviyelerinin tespit edilmesi amacıyla gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın evrenini Türkiye’deki farklı bölgelerde yer alan üç farklı üniversitenin (Bartın, Çanakkale Onsekiz Mart ve Muğla Sıtkı Koçman) Ormancılık ve Orman Ürünleri programlarında öğrenim gören öğrencileri oluşturmaktadır. Veriler anket yöntemi ile elde edilmiş, veri girişi ve analizinde SPSS 21 programı kullanılmıştır. Çalışmada tanımlayıcı istatistiklerin yanında, tek yönlü varyans analizi, bağımsız örneklem t testi ve ki-kare testleri kullanılmış ve yorumlanmıştır. Bir iş tecrübesine sahip olan öğrencilerin iş sağlığı ve güvenliği farkındalık ve bilgi puanlarının, tecrübesi olmayanlara göre yüksek olduğu bulunmuştur (p<0.001). Öğrencilerin büyük çoğunluğunun iş sağlığı ve güvenliği eğitimlerinin gerekli oluğunu düşündükleri (%89.6) ve ayrıca teorik farkındalığın pratik güvenli davranışa dönüşmesinde iş tecrübesi ve uzman desteğinin kritik rol oynadığı saptanmıştır. Ormancılık eğitimi gören öğrencilerin güvenli davranışlarının geliştirilmesine için iş sağlığı ve güvenliğine yönelik destek eğitimlerinin önemli olduğu anlaşılmıştır.

Anahtar Kelimeler

• İş Sağlığı ve Güvenliği
• Ormancılık Eğitimi
• Risk Algısı
• Farkındalık
• Güvenlik Kültürü

Kaynakça

1. Aslan, B., & Şimşek, S. (2021). Ormancılık sektöründe risk analizi ve değerlendirilmesi. TAS Dergisi, 1 (3), 1–16. www.tasjournal.com/index.php/tas/article/view/24
2. Atli, A., & Canpolat, M. (2023). Üniversite öğrencilerinin bölüm tercihlerini etkileyen faktörlerin kariyer yelkenlisi modeli açısından değerlendirilmesi. Kariyer Psikolojik Danışmanlığı Dergisi, 6(1), 1-18. https://doi.org/10.58501/kpdd.1280440
3. Bardakçı, S. (2019). Öğrencilerin üniversite ve bölüm tercihlerini etkileyen faktörlerin incelenmesi: Sivas Cumhuriyet Üniversitesi Sağlık Hizmetleri MYO Örneği. Cumhuriyet Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, 20(2), 356-373. https://doi.org/10.37880/cumuiibf.615244
4. Bira, S., Zanabazar, A., Purev, B., Otgonbayar, A.E., & Gansukh, B.A. (2025). Examining the linking between the occupational health and safety practices, employee awareness and performance. European Journal of Business and Management Research, 10(3), 1–6. https://doi.org/10.24018/ejbmr.2025.10.3.5270
5. Börekçi, N.E. (2025). İş Sağlığı ve güvenliği farkındalığının çalışan motivasyonuna etkisi: Ardahan Örneği. Çalışma ve Toplum, 87(4), 1671-1702. https://doi.org/10.54752/ct.1660700
6. Büyükaydın, A. (2019). Harita Meslek Lisesi, Ön Lisans Harita Teknikerliği ve Lisans Harita Mühendisliği öğrencilerinin iş sağlığı ve güvenliği algısının karşılaştırılması (Yüksek Lisans Tezi). Üsküdar Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, İstanbul.
7. Cho, M.J., Choi, Y.S., & Lee, E. (2023). Identifying risk factors and evaluating occupational safety in South Korean Forestry Sector. Forests, 14(4), 851. https://doi.org/10.3390/f14040851
8. Çırakoğlu Kelleci, S., Akalp, H.G., Saklangıç, U., & Taşcı, H. (2022). Meslek yüksekokulu öğrencilerinin temel İSG eğitimlerinin İSG algısı oluşturulmasına etkisi: bir üniversite örneği. Ergonomi, 5(3), 178–185. https://doi.org/10.33439/ergonomi.1152854

9. Çil, M., & Gedik, T. (2024). Orman Fakültesi öğrencilerinin iş sağlığı ve güvenliği konusunda farkındalıklarının analizi (Düzce Üniversitesi). Artvin Çoruh Üniversitesi Orman Fakültesi Dergisi, 25(2), 178-183. https://doi.org/10.17474/artvinofd.1538192
10. Çüçen, A. (2022). Mimarlık Bölümü öğrencilerinin iş sağlığı ve güvenliğine yönelik farkındalık düzeylerinin değerlendirilmesi. Bingöl Üniversitesi Teknik Bilimler Dergisi, 3(2), 86-97. https://izlik.org/JA89GN74HS
11. Demirci, M. (2017). Üniversite öğrencilerinin bölüm tercihlerinin ve tercih sonuçlarının istatistiki analizler ile incelenmesi. Akademik İzdüşüm Dergisi, 2(1), 23-40. https://izlik.org/JA74DL37MP
12. ERM. (2009). European Agency for Safety and Health at Work. Preventing Risks to Young Workers: Policy, Programmes and Workplace Practices. ISBN 978-92-9191-226-1.
13. Erol, S. (2015). İş sağlığı ve güvenliği konusunda işveren, çalışan ve devletin rolü. ASSAM Uluslararası Hakemli Dergi, 2(4), 86-103. https://izlik.org/JA37JP64NG
14. FAO. (2023) ILO UN. Occupational Safety and Health in the Future of Forestry Work; Forestry Working Paper No. 37; FAO: Rome, Italy, 2023. https://doi.org/10.4060/cc6723en
15. ILO. (2024). İş Kazaları ve Meslek Hastalıklarının İncelenmesi İş Müfettişleri için Pratik Bir Rehber. ISBN: 978-92-2-040868-1. https://www.ilo.org/sites/default/files/202504/ILO%20TTR%20Rapor%20V1.pdf
16. Kalıntaş, D.Ç. (2022). İş sağlığı ve güvenliğinde eğitimin önemi: üniversite öğrencilerinin iş sağlığı ve güvenliği farkındalığı üzerine bir çalışma (Yüksek Lisans Tezi). Çankaya Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Ankara.
17. Knecht H., Balanay, G.A.J., Langley, R., Marcom, T.R., & Richards, L.S. (2024). Systematic review of biological, chemical, ergonomic, physical, and psychosocial hazards ımpacting occupational health of United States forestry workers. Journal of Forestry, 122 (2), 159–170. https://doi.org/10.1093/jofore/fvad052
18. Konijn, A.M., Lay, A.M., Boot, C.R.L., & Smith, P.M. (2018). The effect of active and passive occupational health and safety (OHS) training on OHS awareness and empowerment to participate in injury prevention among workers in Ontario and British Columbia (Canada). Safety Science, 108, 286–291. https://doi.org/10.1016/j.ssci.2017.12.026
19. Kizirgil, G. (2018). Teknik bilimler meslek yüksekokulu öğrencilerinin iş güvenliği algılarının değerlendirilmesi: Fırat Üniversitesi Örneği (Yüksek Lisans Tezi). Fırat Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Elazığ.
20. Lindholm, M., Väyrynen, S., & Reiman, A. (2019). Findings and views on occupational safety and health teaching at universities. WORK: A Journal of Prevention, Assessment & Rehabilitation, 64(4), 685-695. https://doi.org/10.3233/WOR-193030
21. Mahan, H., & Balkan, B. (2023). Meslek yüksekokulu öğrencilerinin iş sağlığı ve güvenliği bilgi düzeylerinin araştırılması. Kırklareli Üniversitesi Sosyal Bilimler Meslek Yüksekokulu Dergisi, 4(2), 23–46. https://doi.org/10.51969/klusbmyo.1379828
22. Menemencioğlu, K. (2012). Tarım ve orman işçiliğinde çalışma yeri koşulları ve karşılaşılan sorunlar. Türk Bilimsel Derlemeler Dergisi. 5 (2), 72-76, ISSN: 1308-0040, E-ISSN: 2146-0132. https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/417754
23. Nkomo, H., Niranjan, I., & Reddy, P. (2018). Effectiveness of health and safety training in reducing occupational injuries among harvesting forestry contractors in Kwazulu-Natal. Workplace Health & Safety, 66(10), 499-507. https://doi.org/10.1177/2165079918774367
24. Olcay, Z.F., Temur, S., & Sakallı, A.E. (2021). A Research on the knowledge level and safety culture of students taking occupational health and safety course. Cypriot Journal of Educational Science. 16(1), 187-200. https://doi.org/10.18844/cjes.v16i1.5519
25. Özcan, H. (2025). Önlisans öğrencilerinin iş sağlığı ve güvenliği konusuna ilişkin bilgi düzeylerinin tespiti üzerine bir çalışma: Antalya Belek Üniversitesi örneği. OHS Academy, 8(1), 1–35. https://doi.org/10.38213/ohsacademy.1621499
26. Reşitoğlu, B., Bağdatoğlu, Ö.T., Bahar, L., Erden, S., Apaydın, S., & Pekoğlu, E. (2018). İş sağlığı ve güvenliği eğitiminin sağlık hizmetlerindeki öğrencilerin bilgi ve tutumlarına etkisi. Uluslararası Bilimsel Araştırmalar Dergisi (IBAD), 3(2), 459-473. https://doi.org/10.21733/ibad.399773
27. Sarıcan, S.Y., Fırlarer, A., & Eyidoğan, F. (2023). Investigation of the efficiency of occupational health and safety education of agriculture department students in vocational high schools. Selcuk Journal of Agriculture and Food Sciences, 37(1), 1-11. https://izlik.org/JA43LR56MA
28. Sarıkaya, T., & Khorshıd, L. (2009). Üniversite öğrencilerinin meslek seçimini etkileyen etmenlerin incelenmesi: Üniversite öğrencilerinin meslek seçimi. Türk Eğitim Bilimleri Dergisi, 7(2), 393- 423. https://izlik.org/JA88DG44MW
29. Savcı, C., Şerbetçi, G., & Kılıç, Ü. (2018). Sağlık disiplini öğrencilerinin iş sağlığı ve güvenliği konusunda eğitim alma ve iş kazasına maruz kalma durumu. Sağlık ve Hemşirelik Yönetimi Dergisi, 5 (1), 36-47. https://doi.org/10.5222/SHYD.2018.036
30. Schulte, P.A., Stephenson, C.M., Okun, A.H., Palassis, J., & Biddle, E. (2005). Integrating occupational safety and health information into vocational and technical education and other workforce preparation programs. American Journal of Public Health, 95(3), 404–411. https://doi.org/10.2105/AJPH.2004.047241
31. Şener, S., Fandaklı, S., Yağımlı, M., & Aslan, T. (2023). Eğitim sektöründe iş sağlığı ve güvenliği. The Journal of International Scientific Researches, 8(1), 83-94. https://doi.org/10.23834/isrjournal.1202692
32. Şimşek, F. (2022). İş sağlığı ve güvenliği dersini alan ve almayan öğrencilerin iş güvenliği kültürü algısının incelenmesi: Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi Çanakkale Teknik Bilimler Meslek Yüksekokulu ve Yenice Meslek Yüksekokulu'nda uygulama (Yüksek Lisans Tezi). Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Çanakkale.
33. Türkmen, H.H., & Doğan, S. (2019). Niğde Ömer Halisdemir Üniversitesi örneğinde öğrencilerin üniversite tercih nedenlerinin tespitine yönelik bir araştırma. Mehmet Akif Ersoy University Journal of Social Sciences Institute, 11(30), 848-866. https://doi.org/10.20875/makusobed.631424
34. Türkoğlu, T., Gavcar, E., & Büyüksakallı, H. (2013). Meslek yüksekokul öğrencilerinin program tercihlerinde farkındalık düzeylerinin belirlenmesine yönelik bir araştırma. EJOVOC (Electronic Journal of Vocational Colleges), 3(4), 98-106. https://izlik.org/JA49TW72FN