Antalya Orman Bölge Müdürlüğü’nde yayılış gösteren kızılçam meşcereleri için uyumlu gövde profili denklem sistemlerinin geliştirilmesi

Öz

Bu çalışmada, Antalya Orman Bölge Müdürlüğü’nde yayılış gösteren Kızılçam (Pinus brutia Ten.) ağaçları için Demaerschalk (1972), Demaerschalk (1973), Bruce ve ark. (1968), Max ve Burkhart (1976), Parresol ve ark. (1987), Jiang ve ark. (2005) ve Cao ve ark., (1980) denklemleri kullanılarak uyumlu gövde çapı ve gövde hacim modelleri geliştirilmiş ve bu denklemlerin başarı durumları karşılaştırılmıştır. Modeller arasında gövde çapı tahminlerinde en başarılı model Jiang ve ark. (2005) tarafından geliştirilen model olurken, gövde hacim tahminleri için en başarılı model ise Demaerschalk (1972) tarafından geliştirilen model olmuştur. Jiang ve ark. (2005) tarafından geliştirilen gövde çapı modelinin belirtme katsayısı 0.977 iken Demaerschalk (1972) tarafından geliştirilen gövde hacim modelinin belirtme katsayısı ise 0.969’dur. Bu çalışmada Demaerschalk (1972) modelini esas alarak geliştirilen ağaç hacim modeli, Uğurlu ve Özer (1979) ve Çatal (2009) tarafından geliştirilen çift girişli ağaç hacim denklemine oranla daha başarılı, Alemdağ (1962) ve Sun ve ark. (1978) tarafından geliştirilen hacim denklemlerine oranla daha kötü hacim tahminleri elde edilmiştir. Elde edilen sonuçlar uygun bulunan modellerin, verilerin sağlandığı Antalya ili için kullanılabilir nitelikte olduğunu göstermiştir.

Anahtar Kelimeler

• Kızılçam,Uyumlu Gövde Profili Modelleri,Ağaç Hacmi,Doğrusal Olmayan Regresyon Analizi

Development of compatible taper and volume equatons for calabrian pine in Antalya Regional Directorate

Öz

The compatible taper and volume equations were developed by using Demaerschalk, (1972), Demaerschalk, (1973), Bruce et al. (1968), Max and Burkhart (1976), Parresol et al. (1987), Jiang et al. (2005) and Cao et al. (1980) equations for Calabrian Pine (Pinus brutia Ten.) trees located in Antalya Forest District Directorate, and these models’ fitting results were compared. The proposed models generally performed better for tree diameter and tree volume. Results show that the Jiang et al. (2005) taper equation was superior to the other equations in predicting diameter, while the Demaerschalk (1972) taper model provided the best predictions for tree volume than the other models. The coefficient of the determination of the stem profile equation is 0.977, while the coefficient of the determination of the stem volume equation is 0.969. In this study, the volume equation based on Demaerschalk (1972)’s equation produced better predictive volume predictions than Uğurlu and Özer (1979) and Çatal (2009)’s double entry volume equation and tables. The results obtained have shown that the models formulated can be used to predict stem taper and stem volume of Calabrian Pine trees in Antalya where the data were gathered.

Anahtar Kelimeler

• Calabrian pine,Compatible stem taper models,Tree volume,Nonlinear regression analysis

Kaynakça

1. Alemdağ Ş (1962) Türkiye’deki Kızılçam Ormanlarının Gelişimi, Hasılat ve Amenajman Esasları. Ormancılık Araştırma Enstitüsü, Teknik Bülten No: 11, Ankara, s.160
2. Anonim (2012) Türkiye Orman Varlığı. Orman Genel Müdürlüğü, Orman İdaresi ve Planlama Dairesi Başkanlığı, Ankara
3. Atalay F (2014) Mudurnu-Sırçalı Orman İşletme Şefliğinde Yayılış Gösteren Anadolu Karaçamı [Pinus nigra Arnold. subsp. pallasiana (Lamb.) Holmboe] Meşcereleri için Gövde Profil Denklem Sistemlerinin Geliştirilmesi. Yüksek Lisans Tezi, Çankırı Karatekin Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, Çankırı
4. Bal C (2012) Karaçam İçin Gövde Çapı ve Gövde Hacmi Denklemlerinin Geliştirimesinde Tepe Tacı Değişkenlerinin Kullanılması. SDÜ Fen Bilimleri Enstitüsü Yüksek lisans tezi, 61s
5. Brooks JR, Jiang L, Özçelik R (2008) Compatible stem volume and taper equations for Brutian Pine, Caedar oflebanon, and Cilicica Fir in Turkey. Forest Ecology and Management 256:147-151
6. Bruce D, Curtis R, Vanndevering C (1968) Development of system of taper and volume tables for res alder. Forest Science 14: 339-350
7. Cao QV, Burkhart HE, Max TA (1980) Evaluating of Two Methods for Cubic-Volume Prediction of Loblolly Pine to Any Merchantable Limit. Forest Science 2(1):71-80
8. Çatal Y (2009) Batı Akdeniz Bölgesi Kızılçam (Pinus brutia Ten.) meşcerelerinde Artım ve Büyüme. Doktora Tezi, Süleyman Demirel Üniversitesi, Orman Fakültesi, Isparta

9. Demaerschalk JP (1972) Converting volume equations to compatible taper equations. Forest Science 18:241-245
10. Demaerschalk JP (1973) Integrated systems for the estimation of tree taper and volume. Canadian Journal of Forest Research 3:90-94
11. Ercanlı İ, Kahriman A (2013) Trabzon ve Giresun Orman Bölge Müdürlükleri sınırları içerisinde yer alan Doğu Ladini (Picea orientalis (L.) Link) ve Sarıçam (Pinus sylvestris L.) karışık meşcereleri için gövde çapı ve gövde hacim denklemlerinin karışık etkili modelleme yaklaşımı ile geliştirilmesi. Ormancılıkta Sektörel Planlamanın 50. Yılı Uluslararası Sempozyumu Bildiriler Kitabı, 613-621
12. Ercanlı İ, Kurt AK, Bolat F (2014) Adana-Feke Kızılçam (Pinus Brutia Ten.) Meşcereleri İçin Gövde Çapı ve Gövde Hacim Denklemlerinin Karışık Etkili Modelleme ile Geliştirilmesinde Bazı Varyans Yapılarının Karşılaştırılması. I. Ulusal Akdeniz Orman Ve Çevre Sempozyumu, 22-24 Ekim, Isparta
13. Hojer A (1903) Growth of Scots pine and Norway spruce. Stockholm, Bilaga till. Loven, F.A. om vara barrskorar
14. Jiang L, Brooks JR, Wang J (2005) Compatible taper and volume equations for yellow-poplar in West Virginia. For Ecol Manage 213: 399-409
15. Kalıpsız A (1984) Dendrometri, İstanbul Üniversitesi Orman Fakültesi Yayınları, No:3194/354, İstanbul. 406 s
16. Kapucu F (2004) Orman Amenajmanı, KTÜ Matbaası, KTÜ Yayın No:215, Orman Fakültesi Yayın No:33, Trabzon, 515s
17. Karaer K (2015) Eğirdir Yöresi Kızılçam (Pinus brutia Ten.) ve Karaçam (Pinus nigra Arnold.) Meşcereleri İçin Gövde Çapı Modellerinin Geliştirilmesi. Yüksek Lisans Tezi, SDÜ Fen Bilimleri Enstitüsü, 71s
18. Kozak A, Munro DO, Smith JHG (1969) Taper functions and their application in forest inventory. Forest Chronicle 45: 278-283
19. Kumaş G (2016) Antalya Orman Bölge Müdürlüğünde Yayılış Gösteren Kızılçam Meşcereleri İçin Uyumlu Gövde Profili Denklem Sistemlerinin Geliştirilmesi, Yüksek Lisans Tezi, Artvin Çoruh Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, Artvin
20. Kurt AK (2014) Tarsus Orman İşletme Müdürlüğü sınırları içerisinde yayılış gösteren anadolu karaçamı [Pinus nigra Arnold. Subsp. Pallasiana (Lamb.) Holmboe] meşcereleri için uyumlu gövde çapı ve gövde hacim denklemlerinin karışık etkili modelleme yaklaşımı ile geliştirilmesi. Yüksek Lisans Tezi, Çankırı Karatekin Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, Çankırı
21. Larson PR (1963) Stem form development of forest trees. For. Sci. Monogr. 5
22. Max TA, Burkhart HE (1976) Segmented Polynomial Regression Applied to Taper Equations. Forest Science 22(3):283-289
23. Meydan-Aktürk (2006) Doğu ladini (Picea orientalis (L.) Link) için trigonometrik gövde profili denkleminin oluşturulması. Yüksek Lisans Tezi, Karadeniz Teknik Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Trabzon
24. Özçelik R (2010) Sarıçam için uyumlu gövde çapı ve gövde hacim modeli. III. Ulusal Karadeniz Ormancılık Kongresi Artvin, Bildiriler Kitabı, 358-366
25. Özçelik R, Alkan H (2011) Okaliptüs Ağaçlandırmaları için Uyumlu Gövde Çapı ve Gövde Hacim Modellerinin Geliştirilmesi. I. Ulusal Akdeniz Orman ve Çevre Sempozyumu Kahramanmaraş, Bildiriler Kitabı, 720-730
26. Özçelik R, Brooks JR, Jiang L (2011) Modeling stem profile of Lebanon cedar, Brutian pine,and Cilicica fir in Southern Turkey using nonlinear mixed-effects models. European Journal of Forest Research 130:613-621
27. Özçelik R, Brooks JR (2012) Compatible volume and taper models for economicaly ımportant tree species of Turkey. Annals of Forest Science 69:105-118
28. Özçelik R, Yavuz H, Karatepe Y, Gürlevik N, Kiriş R (2012) Burdur Yöresi Kızılçam Meşcereleri için Gövde Çapı ve Gövde Hacim Denklemlerinin Geliştirilmesi. SDÜ Orman Fakültesi Dergisi, 85-91
29. Özçelik R, Bal C (2013) Effects of adding crown variables in stem taper and volume predictions for black pine. Turkish Journal of Agriculture and Forestry 37: 231-242
30. Parresol BR, Hotvedt JE, Cao QV (1987) A Volume and Taper Prediction System for Bald Cypress. Can J For Res 17:250-259
31. Sakıcı O (2002) Kastamonu Yöresi Uludağ Göknarı Meşcerelerinde Gövde Profili, Hacim, Hacim Oran Sistemlerinin Geliştirilmesi. Yüksek Lisans Tezi, KTÜ Fen Bilimleri Enstitüsü, Trabzon
32. Sakıcı OE, Mısır N, Yavuz H, Mısır M (2008) Stem taper functions for Abies nordmanniana subsp. bornmulleriana in Turkey. Scandinavian Journal of Forest Reearch 23: 522-533
33. SAS Institute Inc. (2004) SAS/ETS 9.1 User’s Guide. Cary, NC, SAS Institute Inc
34. Sun O, Eren ME, Orpak M (1978) Temel Ağaç Türlerimizde Tek Ağaç ve Birim Alandaki Odun Çeşidi Oranlarının Saptanması. TÜBİTAK-TOVAG, Ormancılık Araştırma Grubu Yayını, No:288
35. Şahin D (2012) Karaçam meşcereleri için uyumlu gövde çapı ve gövde hacmi denklem sistemlerinin geliştirilmesi. Yüksek Lisans Tezi, SDÜ Fen Bilimleri Enstitüsü, 64s
36. Uğurlu S, Özer E, (1979) Aynalı Relaskop Fh/d Değerlerinden Elde Edilen ya da Çift Girişli Hacim tablolarına Göre Elde Edilen Hacimlerin Seksiyondan Hesaplanan Hacimlerle Karşılaştırması. Ormancılık Araştırma Enstitüsü, Teknik Bülten No 99. Ankara
37. Yavuz H (1995) Taşköprü Orman İşletmesinde Sarıçam ve Karaçam İçin Uyumlu Gövde Çapı, Gövde Hacmi ve Hacim Oran Denklem Sistemlerinin Geliştirilmesi. KTU Orman Mühendisliği Bölümü, Orman Amenajmanı Anabilim Dalı, Basılmamış Doçentlik Tezi, 101s
38. Yavuz H, Saraçoğlu N (1999) Kızılağaç için Uyumlu ve Uyumsuz Gövde Çapı Modelleri. Turkish Journal of Agriculture and Forestry 23(5):1275-1282