Görsel Sanatlar Dersi Öğretim Programında Kadın Sanatçılara Yer Verilmesine Dair Öğretmen Görüşlerinin İncelenmesi

Öz

Araştırmanın amacı kadın sanatçıların görsel sanatlar öğretim programında yer verilmesine dair öğretmen görüşlerini tespit etmektir. Bu sebeple araştırmamızda; Millî Eğitim Bakanlığı’na bağlı okullarda Görsel sanatlar derslerinde öğrencilerde güçlü kadın farkındalığı oluşturması ve kadın sanatçıların rol model alınmaları hedefleri yönünde, görsel sanatlar dersi öğretim programında yer verilmesine dair görsel sanatlar öğretmenlerinin düşüncelerine başvurularak bunların incelenmesi amaçlanmıştır. Bu çalışmada görüşme yöntemi ve nitel veri toplama yöntemi benimsenmiştir. Çalışmada veri toplama aracı olarak 5 adet yarı yapılandırılmış mülakat sorusu kullanılmıştır. Bu soruların kapsam ve görünüş geçerliliğini sağlamak için uzman görüşü alınmıştır. Araştırma verileri Erzurum ili Yakutiye, Aziziye, Palandöken ilçesindeki resmî okullarda görev yapan 15 görsel sanatlar öğretmeninden elde edilmiştir. Araştırma bulgularına göre görsel sanatlar öğretmenlerinin kadın sanatçıların görsel sanatlar dersi öğretim programlarında yer verilmesine dair yönelik görüşlerinde cinsiyet, süreli yayın takibi, mesleki hizmet yılı durumlarına göre anlamlı bir fark görülmemiştir. Öğretmenlerin kadın sanatçıların görsel sanatlar dersi öğretim programlarında yer verilmesine dair olumlu görüşe sahip olduklarına ve görsel sanatlar öğretiminde kullanımında önemli bir etken olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Kadın sanatçılar ile ilgili içeriklerin programda yer alması ve ayrı bir kazanım olarak ele alınması durumunda, sanata ve sanatçıya saygı uyandırmak, kadın erkek eşitliği konularında toplumsal farkındalık oluşturması açısından öğretmenlerin büyük bir bölümünün olumlu görüşte olduğu görülmüştür.

Anahtar Kelimeler

• sanat öğretimi
• kadın sanatçılar
• öğretmen görüşleri

An Analysis on Teacher Views on the Inclusion of Female Artists in the Visual Arts Curriculum

Abstract

Kaynakça

1. Bell, Q. (1963). The schools of design. Routledge and Kegan Paul.
2. Carline, R. (1968). Draw they must: A history of the teaching. Nd Examiningo F Art. W. & J. Mackey and Co., Ltd.
3. Creswell, J. W. (2009). Research design, qualitative, quantitative, and mixed methods approaches (3rd Edition). Sage.
4. Dilmaç, O. (2011). Türkiye ve Avrupa’da kadınların sanat eğitiminin karşılaştırmalı tarihçesi. Marmara University Atatürk Education Faculty Journal of Educational Sciences, 34(34) , 99-115. https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/1912
5. Grosenick, U. (2005). Women artists in the 20th and 21st century. Taschen.
6. Gültekin, M. & Güner Özer, M. (2020). Görsel sanatlar öğretim programı (M. Gültekin, Ed.). Cumhuruiyet dönemi ilkokul programları içinde (ss. 418-468). Pegem A.
7. Hodge, S. (2013). Gerçekten bilmeniz gereken 50 sanat fikri (E. Gözgü, Çev.). Domingo.
8. İldeş, G. (1996). Modern resimde kompozisyonlarda kadın figürü ve form ilişkisi (Tez No. 53845) [Yüksek Lisans Tezi, Marmara Üniversitesi]. Yükseköğretim Kurulu Başkanlığı Tez Merkezi.

9. Keser, İ., & Keser, N. (2011, Ocak 1). Kadın Sanatçılar Yüzyılı: 19. Yüzyıl. Yenidüzen. https://www.yeniduzen.com/kadin-sanatcilarin-yuzyili-19-yuzyil-12532h.htm
10. Krong, S. L. (1995). “Art” the integrated early childhood curriculum. Mc Graw-Hill, Inc.
11. Kumral, Ç. (2002). Feminist sanat tarihinin temelleri. Türkiye’de Sanat Dergisi, 54(6).
12. Millî Eğitim Bakanlığı (MEB). (2018). Görsel sanatlar dersi öğretim programı (ilkokul ve ortaokul 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7 ve 8. sınıflar). MEB Yayınları.
13. Şahmaran Can, G. (2016). Tanzimat'tan cumhuriyet dönemi Türkiye’sine öne çıkan kadın sanatçılar. İdil Dergisi, 5(23), 1017-1036. https://doi.org/10.7816/idil-05-23-14
14. Yıldırım, A., & Şimşek, H. (2008). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri (8. Baskı). Seçkin Yayıncılık.