Kur’an Yolu Tefsiri’nde Kur’ân’ın Çağdaş Yorumları

Öz

Zamanın akışı, bilimin gelişmesi, toplumsal şartların değişmesi ile birlikte insanların anlam ve algı dünyalarında değişiklikler meydana gelebilmektedir. Kur’ân bütün çağlara hitap eden bir kitap olması nedeniyle geçmişten günümüze kadar müfessirler tarafından bulundukları çağın şartları çerçevesinde güncel yorumlar yapmışlardır. Yapılan yeni yorumların insanların onu daha iyi anlamalarına katkıda bulunabileceği de bir gerçektir. Bu hedef doğrultusunda geçmişte olduğu gibi son yıllarda da birçok tefsir yazılmıştır. Bunlardan biri de Diyanet İşleri Başkanlığı tarafından yayımlanmış, gelişim ve değişim çağının beraberinde getirdiği birçok soruna cevap arayan Kur’an Yolu: Türkçe Meal ve Tefsir adlı çalışmadır. Bu çalışmada, söz konusu eserden hilâlin gözlemlenmesi, estetik ameliyatı, mehir, çok eşle evlilik, mut’a nikâhı, kadınların mirastaki durumu, kadının şahitliği gibi konularda çağdaş yorum örnekleri sunarak bu yorumların Kur’ân’ı anlamaya katkıları incelenecektir.

Anahtar Kelimeler

• Tefsir
• Kur’an
• Diyanet
• Yorum
• Çağdaş.

Contemporary Interpretations of the Qur'an in the Tafsir of the Qur'an Path

Abstract

With the flow of time, the development of science, and the change in social conditions, changes may occur in people's worlds of meaning and perception. Since the Quran is a book that appeals to all ages, commentators from past to present have made up-to-date interpretations within the framework of the conditions of their age. It is also a fact that new interpretations can contribute to people's better understanding of it. In line with this goal, many commentaries have been written in recent years as well as in the past. One of these is the study titled Quran Path: Turkish Translation and Interpretation, published by the Presidency of Religious Affairs, which seeks answers to many problems brought about by the age of development and change. In this study, the contributions of these interpretations to understanding the Quran will be examined by presenting examples of contemporary interpretations from the work in question on subjects such as observing the crescent, plastic surgery, dowry, marriage with multiple spouses, mut'a marriage, women's status in inheritance, women's testimony.

Keywords

• Tafsir
• Quran
• Religious Affairs
• Commentary
• Contemporary.

Kaynakça

1. Acar, H. İbrahim. “Mehrin İslam hukuku açısından değerlendirilmesi”. İslam Hukuku Araştırmaları Dergisi 17 (2011), 367-388.
2. Aktan, Hamza. “Miras”. Türkiye Diyanet Vakfı İslâm Ansiklopedisi. 30/143-145. Ankara: TDV Yayınları, 1989. Akyüz, Jülide. “Evlenme Sözleşmesinin Önemli Bir Ögesi Olan “Mehir” Hakkında Bazı Düşünceler”. Tarih Araştırmaları Dergisi 24/37 (2005), 213-230.
3. Aldershawı, Mohammad Rachid. “ed-Devâbitu’ş-şer‘iyyetu li ‘ameliyyâti’t-tecmîl”. Şırnak Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi 8/18 (2017), 61-77.
4. Ateş, Süleyman. “İslâm’ın Kadına Getirdiği Haklar”. İslâmî Araştırmalar Dergisi 5/ 4 (Ekim 1991), 320-327.
5. Aydın, Mehmet Akif. “Mehir”, Türkiye Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi. 28/389-391. Ankara: TDV Yayınları, 2003.
6. Ayvazoğlu, Beşir. “İlmü’l-cemâl”. Türkiye Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi. 20/146-148. İstanbul: TDV Yayınları, 2000.
7. Bacnid İlham, Abdullah. Mevkifu şerîati’l-İslamiyye mine’l-ameliyyâti’l-cerrâhiyyeti’t-tecmîliyye. Cidde: y.y., 2007.
8. Baltacı, Suâd Muhammed Abdülcevvâd. el-Hiknü’t-tecmiliyye ve hukmuha’ş-şer‘î. b.y.: Câmi‘atü’l-Ezher, ts. Bardakoğlu, Ali. İslam Işığında Müslümanlığımızla Yüzleşme. İstanbul: Kuramer, 2017.

9. Bayındır, Abdülaziz. “Kadın”, Kur’an Mesajı İlmi Araştırmalar Dergisi 2/13–15, (1999), 124-139.
10. Bayram, Ali – Çöğenli, M. Sadi. Aylar ve Rü’yeti Hilâl. Erzurum: Gülen Matbaası, 1978. Caner, Abdurrahman. “Estetik Operasyonlara Yönelik Fıkhî Bir Değerlendirme”. Amasya İlahiyat Dergisi 20 (Haziran 2023), 232-263.
11. Cassâs, Ebû Bekir Ahmed b. Ali. Ahkâmü'l-Kur’ân. Thk. Muhammed es-Sadık Kamhâvi. Beyrut: Daru İhyâi’t-Türasi’l-Arabî, 1992.
12. Cezîrî, Abdurrahmân. Kitâbu’l-Fıkh ale’l-mezâhibi’l-erbaa. İstanbul: Çağrı Yayınları, 1406/1986. Cum‘ate binti Hâmid. el-Ahkâmu’l-fıkhiyyetu’l muteallikatu bi ameliyyâti’t-tecmîl. İskenderiye: Mecelletü Killiyeti’d-Dirâsâti’l-İslâmiyye, 2012.
13. Çiçek, Yakup. Sahur Vakti ve Rü’yet-i Hilâl Meselesi. İstanbul: Furkan Yayınları, 1983.
14. Dalgın, Nihat. “Kadın Ve Erkeğin Şahitliği İle İlgili Naslardaki Düzenlemelerin İslam Hukukuna Yansımaları Üzerine Değerlendirme”. Dinbilimleri Akademik Araştırma Dergisi 5/4 (Ağustos 2005), 7-38.
15. Dere, Süleyman Nuri. Nikâhta Mehir Akit İlişkisi. Adana: Çukurova Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Yüksek Lisans Tezi, 2018.
16. Din İşleri Yüksek Kurulu. Ru’yet-i Hilâl. Ankara: Diyanet İşleri Başkanlığı Yayınları, 2016.
17. Dizer, Muammer. “Ay”. Türkiye Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi. 4/183-188. İstanbul: TDV Yayınları, 1991.
18. Efe, Ahmet. “İslam Miras Hukukunda Kadın-Erkek Hisselerinin Farklı Oluşu Üzerine Bir Değerlendirme”. İslam Hukuku Araştırmaları Dergisi sy. 18 (2011), 159-160.
19. Erdoğan, Mehmet. Fıkıh ve Hukuk Terimleri Sözlüğü. İstanbul: Rağbet Yayınları, 1998.
20. Garaudy, Roger. İslam ve İnsanlığın Geleceği. çev. Cemal Aydın. İstanbul: Pınar Yayınları, 1991.
21. Gürelli, Nevzat. “Hukuk Açısından Cerrahi Müdahalenin Sınırları”. İstanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesi Mecmuası 45/1 (1981), 267-275.
22. İbn Kudâme, Ebi Muhammed Abdullâh b. Ahmed b. Mahmud. El-Muğni. Beyrut: Dâru'l-kitâbi'l-Arabî, 1392/1972.
23. İsfahânî, Râgıb. el-Müfredât fî ġarîbi’l-Ḳur’ân. Mekke: Mektebetu Mustafa en-Nazzâr el-Baz, ts.
24. Karaman, Hayreddin vd. Kur’an Yolu: Türkçe Meâl ve Tefsir. 5 Cilt. Ankara: Diyanet İşleri Başkanlığı Yayınları, 8. Basım, 2020.
25. Karaman, Hayreddin. Mukayeseli İslam Hukuku. İstanbul: Nesil Yayınları, 1996.
26. Kâsânî, Alâüddîn Ebû Bekr b. Mes‘ûd b. Ahmed. Bedâiu’s-sanâi’ fî tertîbi’ş-şerâi’ Beyrut: Dâru'l-kitâbi'l-İlmiyye, 1406/1986.
27. Köse, Saffet. “Kavvâm-İtaat İlişkisi Bağlamında Karı-Koca Münasebetlerine Bakış -Nisâ (4), 34. Çerçevesinde Bir Değerlendirme-”. Bayburt Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi 2/2 (2015), 85-121.
28. Miras, Kamil. Sahîh-i Buharî Muhtasar Tecrîd-i Sarih Tercemesi ve Şerhi. Ankara: TDV Yayınları, 1984.
29. Murad, Şhavwısh. “Saç Ekmenin Hükmü ve Kuralları”. el-Mecelletü’l-İlmiyyetü’l-Muhakkemâtu li Risâleti’ş-Şuûni’d-Dîniyyeti’t-Türkiyye 2 (2002), 110-139.
30. Nadr, Barzan Celal. Ameliyyâtü’t-takvîm ve’t-tecmîl ve ahkâmühâ fi’l-fıkhi’l-İslâmî. Karabük: Karabük Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Yüksek Lisans Tezi, 2021. Özbuğday, Şükrü. “Kadın Erkek Eşitliği Üzerine Birkaç Söz”. Diyanet İlmi Dergi 35/2 (Nisan, Mayıs, Haziran 1999), 35-40.
31. Râzî, Ebû Abdillah Muhammed b. Ömer b. Hüseyin Fahreddin. Mefâtîhu’l-ġayb. Beyrut: Dârü’l-Fikr, 1401/1981. Reşîd, Murad Râyik. Ameliyyâtu tecmîli’l-vechi’t-tahsîniyye. Nablus: Câmi‘atü’n-Necâhi’l-Vataniyye, ts. Sabûnî, Muhammed Ali. Revâiu’l-beyân tefsiru âyeti’l ahkâm mine’l-Kur'ân. Dımeşk: Mektebetü’l-Gazali, 1980.
32. Sağlam, Hadi. “İslâm Hukukunda Mehir Evlilik Sigortası mıdır?”. Universal Journal of Theology 1/1 (2016), 1- 19.
33. Seyyid Nadiye, Ebu’l-Azm. Ahkâmu Ameliyyâtu tecmîli’n-nisâ beyne’t-tahlîl ve’t-tahrîm. Kahire: y.y., 1433.
34. Şakir, Ahmed Muhammed. “Dini Günlerin Tespitinde Hesaba Güvenilir mi?”. çev. Rahmi Yaran. Diyanet İlmi Dergi 28/2 (1992), 3-13.
35. Şirin, Şükrü. İslam Aile Hukukunda Mehir. Sakarya: Sakarya Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Yüksek Lisans Tezi, 1997.
36. Yavuz, Yunus Vehbi. Kur’an’da Kadın Hak ve Özgürlüğü. Mudanya: Feyiz Yayınları, 2011.
37. Yılmaz, İbrahim. “İslam Hukukunda Kız Çocuğunun Mirastaki Payının Cinsiyet İle Temellendirilmesine Analitik Bir Bakış”. Cumhuriyet İlahiyat Dergisi 22/1 (Haziran 2018), 347-376.
38. Yücel, İrfan. “Hilâl”. Türkiye Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi, 18:1-11. İstanbul: TDV Yayınları, 1998.
39. Zemahşerî, Ebu’l-Kâsım Cârullâh Mahmûd b. Ömer b. Muhammed. el-Keşşâf ‘an hâkâiki ġavâmizi’t-tenzîl ve ‘uyûni’l-ekâvîl fî vücûhi’t-te’vîl. thk. Âdil Ahmed Abdülmevcûd - Ali Muhammed Muavviz. Riyâd: Mektebetu’l-Abîkân, 1998.
40. Zuhaylî, Vehbe. İslâm Fıkhı Ansiklopedisi. çev. Ahmet Efe vd. İstanbul: Risale Yayınevi, 1994.
41. 633 Sayılı Diyanet İşleri Başkanlığı Kuruluş ve Görevleri Hakkında Kanun 1. Madde. Erişim: 27 Şubat 2024, https://www.mevzuat.gov.tr/mevzuatmetin /1.5.633.pdf.