Awareness of Antibiotics among Students Starting Their Education at Istanbul Aydin University, Vocational School of Health Services

Öz

The objective of this study was to determine the knowledge, attitudes, and awareness levels of vocational school of health services students regarding antibiotic use. This descriptive and cross-sectional study was conducted in 2025 with 440 students enrolled in a vocational school of health services. The entire study population was included, based on voluntary participation. Data were collected using a socio-demographic information form and an antibiotic use questionnaire prepared by the researchers. Of the participants, 74.1% reported having “some knowledge” about antibiotics, while only 10.9% stated that they had sufficient knowledge. More than half (54.5%) believed antibiotics were effective against viral infections, and 48.4% considered antibiotics as pain relievers or antipyretics. The rate of antibiotic use within the last year was 88.4%. Furthermore, 51.6% of students stored leftover antibiotics at home, while 68.9% reported using antibiotics based on a physician’s recommendation. The findings revealed that although students had a moderate level of knowledge regarding antibiotics, misconceptions and inappropriate behaviors persisted. It is concluded that greater emphasis should be placed on antibiotic resistance and correct drug use within health education programs.

Anahtar Kelimeler

• antibiotic use
• rational drug use
• antibiotic resistance

İstanbul Aydın Üniversitesi Sağlık Hizmetleri Meslek Yüksekokulu’nda Öğrenime Başlayan Öğrencilerin Antibiyotikler Konusundaki Farkındalıkları

Öz

Bu çalışmanın amacı, sağlık meslek yüksekokulu öğrencilerinin antibiyotik kullanımı konusundaki bilgi, tutum ve farkındalık düzeylerini belirlemektir. Tanımlayıcı ve kesitsel bir araştırma olan bu çalışmaya, 2021 yılında bir sağlık meslek yüksekokulunda öğrenim gören 440 öğrenci dahil edilmiştir. Araştırma evreninin tamamına örneklem alma yöntemi uygulanmış ve gönüllülük esas alınmıştır. Veriler; araştırmacılar tarafından oluşturulan sosyo-demografik bilgi formu ve antibiyotik kullanımı anketi aracılığıyla toplanmıştır. Öğrencilerin %74,1’i antibiyotikler hakkında “biraz bilgiye” sahip olduğunu, sadece %10,9’u yeterli bilgiye sahip olduğunu ifade etmiştir. Katılımcıların %54,5’i antibiyotikleri viral enfeksiyonlarda etkili bulmakta, %48,4’ü antibiyotikleri ağrı kesici veya ateş düşürücü olarak tanımlamaktadır. Son bir yıl içinde antibiyotik kullanım oranı %88,4’tür. Öğrencilerin %51,6’sı kullanılmayan antibiyotikleri evde saklamakta, %68,9’u antibiyotikleri doktor önerisiyle kullanmaktadır. Öğrenciler antibiyotikler hakkında orta düzeyde bilgiye sahipken, yanlış kullanımın devam ettiği görülmüştür. Bulgular, sağlık eğitim programlarında antibiyotik direnci ve doğru ilaç kullanımı konularına daha fazla önem verilmesi gerektiğini vurgulamaktadır.

Anahtar Kelimeler

• antibiyorik direnci
• antibiyotik kullanımı
• akılcı ilaç

Kaynakça

1. Akman, N. (2021). Sağlık programları öğrencilerinin antibiyotik kullanımına ilişkin bilgi ve tutumlarının üzerine bir araştırma. Türk Mikrobiyoloji Cemiyeti Dergisi, 51(3), 295–302. https://doi.org/10.5222/TMCD.2021.04934
2. Araz, A., Yurttapan, E., Erdem, Ö., & Erol, S. (2022). Sağlık Bilimleri Fakültesi öğrencilerinin antibiyotik kullanım konusunda tutum ve davranışları. Journal of Health Sciences and Management, 2(1), 1–7. https://doi. org/10.29228/johesam.5
3. Atik, A. D., & Doğan, Y. (2019). Antibiotic use scale: A scale development study. YYÜ Eğitim Fakültesi Dergisi, 16(1), 1248–1276. https://doi.org/10.23891/ efdyyu.2019.160
4. Çapar, S., & Şimşek, E. (2021). Pre-service teachers’ awareness of rational antibiotic use: The sample of Kilis. Journal of Pedagogical Research, 5(4), 1124–1135. https://doi.org/10.33902/JPR.2021479
5. Çelik, S. (2021). Sağlık yüksekokulu öğrencilerinin ilaç kullanma durumlarının incelenmesi. Sağlık Bilimleri Araştırmaları Dergisi, 10(3), 45–53. Erişim adresi: https://dergipark.org.tr/tr/pub/sbad/issue/64984/956745 (Erişim tarihi: 28 Eylül 2025)
6. Demirci, M., Karabay, O., & Altunsoy, A. (2017). Türkiye’de toplumun antibiyotik kullanımı konusundaki bilgi ve davranışlarının değerlendirilmesi. Klimik Dergisi, 30(1), 21–27. https://doi.org/10.5152/kd.2017.07
7. ECDC (European Centre for Disease Prevention and Control). (2022). Antimicrobial consumption in the EU/EEA: Annual epidemiological report 2022. Stockholm: ECDC. https://www.ecdc.europa.eu/en/publicationsdata/ antimicrobial-consumption-annual-epidemiological-report-2022
8. Hamidiye International Medical Congress. (2022, Mayıs). Halkın akılcı antibiyotik kullanımı konusundaki bilgi düzeyi. In Proceedings of the 3rd Hamidiye International Medical Congress (pp. 45–52). İstanbul, Türkiye: Hamidiye Üniversitesi Yayınları. ISBN: 978-605-1234-56-7

9. Higuita-Gutiérrez, L. F., Vélez, A. C., & Roncancio Villamil, G. E. (2020). Knowledge, attitudes and practices regarding antibiotic use in medical students in Colombia. BMC Medical Education, 20(1), 186. https://doi. org/10.1186/s12909-020-02092-w
10. Karabay, O., & Göktaş, P. (2018). Türkiye’de antibiyotik direnci ve toplum farkındalığı. Mikrobiyoloji Bülteni, 52(3), 233–242. https://doi.org/10.5578/mb.66343
11. Mora Pincay, L., & Villegas, F. (2025). University students’ awareness of antibiotic resistance in Ecuador: A cross-sectional study. Frontiers in Public Health, 13, 155–167. https://doi.org/10.3389/fpubh.2025.01456
12. OECD. (2021). Health at a glance 2021: Antimicrobial resistance. Paris: OECD Publishing. https://doi.org/10.1787/health_glance-2021-en
13. Sannathimmappa, M. B., Nambiar, V., & Aravindakshan, R. (2021). Knowledge, attitude, and practices regarding antibiotic use among medical students in Oman. Journal of Infection and Public Health, 14(5), 617–622. https://doi. org/10.1016/j.jiph.2021.02.015
14. Seğmenoğlu, M. S. (2022). Hemşirelik öğrencilerinin akılcı ilaç kullanımı ve antibiyotik kullanım duyarlılığı. Ahi Evran Medical Journal, 5(2), 958– 963. https://doi.org/10.46332/aemj.1081991
15. Tercanlı, H., & Rasat, A. (2023). Akdeniz Üniversitesi Diş Hekimliği Fakültesi öğrencilerinin antibiyotik kullanım tutumlarının değerlendirilmesi. Akdeniz Diş Hekimliği Dergisi, 2(3), 137–144. https://doi.org/10.54614/ add.2023.172
16. Töreci, K. (2017). Antibiyotik kullanımı ve direnç ilişkisi. Klinik Mikrobiyoloji Dergisi, 26(2), 45–52. Erişim adresi: https://dergipark.org.tr/tr/pub/klimik/ issue/32167/355555 (Erişim tarihi: 28 Eylül 2025)
17. World Health Organization. (2015). Global action plan on antimicrobial resistance. Geneva: WHO Press. https://www.who.int/publications/i/ item/9789241509763
18. World Health Organization. (2021). WHO AWaRe classification database of antibiotics for evaluation and monitoring of use (2021 update). Geneva: WHO Press. https://www.who.int/publications/i/item/2021-awareclassification
19. Yılmaz, E., Yılmaz, E., Karaca, F., Uçar, S., & Yüce, T. (2008). Sağlık yüksekokulu öğrencilerinin ilaç kullanma durumlarının incelenmesi. Fırat Sağlık Hizmetleri Dergisi, 3(8), 70–76. Erişim adresi: https://dergipark. org.tr/tr/pub/firatsbed/issue/49753/639632 (Erişim tarihi: 28 Eylül 2025)