EN
TR
İnsan Dil Kanseri Hücrelerinde Sisplatin ve Resveratrol Sinerjistik Kombinasyonu ile Parthanatos Sinyal Yolağının Aktivasyonu
Öz
Dil kanseri, dünya genelinde yaygın ve tedavi başarısı sınırlı bir oral kanser türüdür. Cerrahi, radyoterapi ve kemoterapi gibi mevcut tedavilere rağmen, yüksek invazyon ve metastaz oranları ile kemoterapötik ilaçlara karşı gelişen direnç, hastaların yaşam kalitesini ve sağkalımını olumsuz etkilemektedir. Özellikle sisplatin gibi temel kemoterapötik ajanlara karşı gelişen direnç, tedavi önündeki en büyük engellerden biridir. Bu direncin üstesinden gelmek için farklı etki mekanizmalarına sahip anti-kanser ajanlarının kombinasyon halinde kullanılması kritik bir stratejidir; zira tek ilaç tedavileri sıklıkla dirençli mutasyonlara ve tümör nüksetmesine yol açabilmektedir. Sisplatin, DNA hasarı ve apoptoz indüksiyonu yoluyla etki gösteren güçlü bir kemoterapötiktir, ancak yan etkileri ve direnç gelişimi kullanımını kısıtlar. Resveratrol ise üzüm gibi bitkilerde bulunan, antikanser ve antioksidan özelliklere sahip doğal bir mikrobesindir. Çeşitli kanser türlerinde anti-proliferatif ve pro-apoptotik aktivite gösterdiği, ayrıca çoklu ilaç direncine sahip tümör hücrelerine karşı da etkili olduğu kanıtlanmıştır. Bu çalışmada, sisplatin ve resveratrol kombinasyonunun OSC-19 insan dil kanseri hücre hattı üzerindeki sinerjistik sitotoksik etkileri ve bu etkilerin moleküler düzeyde parthanatos hücre ölümü yolağı ile olan ilişkisi kapsamlı bir şekilde araştırılmıştır.
Hücre canlılığı üzerindeki etkiler MTT testi ile değerlendirilmiş; elde edilen veriler kombinasyon tedavisinin, tekli ilaç uygulamalarına kıyasla hücre proliferasyonunu anlamlı düzeyde inhibe ettiğini ve güçlü bir sinerjistik sitotoksik yanıt oluşturduğunu ortaya koymuştur. Moleküler mekanizmayı aydınlatmak amacıyla, parthanatos yolağının kilit bileşenleri olan PARP-1 ve AIF genlerinin mRNA ekspresyon düzeyleri gerçek zamanlı polimeraz zincir reaksiyonu (RT-PCR) yöntemi ile analiz edilmiştir. Bulgular, kombinasyon tedavisinin PARP-1 aktivasyonunu belirgin şekilde tetiklediğini ve buna bağlı olarak AIF ekspresyonunu yukarı regüle ederek parthanatos yolağını aktive ettiğini göstermiştir. Parthanatos, klasik apoptozdan farklı olarak PARP-1 hiperaktivasyonu ve AIF'in mitokondriden çekirdeğe translokasyonu ile karakterize edilen, kaspaz bağımsız bir hücre ölümü formudur. Bu çalışma, sisplatin ve resveratrol kombinasyonunun dil kanseri hücrelerinde parthanatosu indükleyerek kemoterapi direncini kırmada ve tedavi etkinliğini artırmada yeni ve etkili bir terapötik yaklaşım olabileceğini bilimsel verilerle ortaya koymaktadır.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Baguley, B. C. (2002). Novel strategies for overcoming multidrug resistance in cancer. BioDrugs, 16(2), 97–103.
- Balachander, K., Vijayashree Priyadharsini, J., & Paramasivam, A. (2022). Advances in oral cancer early diagnosis and treatment strategies with liquid biopsy-based approaches. Oral Oncology, 134, 106108.
- Bayat Mokhtari, R., Homayouni, T. S., Baluch, N., Morgatskaya, E., Kumar, S., Das, B., & Yeger, H. (2017). Combination therapy in combating cancer. Oncotarget, 8(23), 38022–38043.
- Bray, F., Laversanne, M., Sung, H., Ferlay, J., Siegel, R. L., Soerjomataram, I., & Jemal, A. (2024). Global cancer statistics 2022: GLOBOCAN estimates of incidence and mortality worldwide for 36 cancers in 185 countries. CA: A Cancer Journal for Clinicians, 74(3), 229–263.
- Chou, T. C. (2010). Drug combination studies and their synergy quantification using the Chou–Talalay method. Cancer Research, 70(2), 440–446.
- Dasari, S., & Tchounwou, P. B. (2014). Cisplatin in cancer therapy: Molecular mechanisms of action. European Journal of Pharmacology, 740, 364–378.
- Elshaer, M., Chen, Y., Wang, X. J., & Tang, X. (2018). Resveratrol: An overview of its anti-cancer mechanisms. Life Sciences, 207, 340–349.
- Fatokun, A. A., Dawson, V. L., & Dawson, T. M. (2014). Parthanatos: Mitochondrial-linked mechanisms and therapeutic opportunities. British Journal of Pharmacology, 171(8), 2000–2016.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Uygulama Bilimi ve Değerlendirme, Sağlık Hizmetleri ve Sistemleri (Diğer)
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yazarlar
Yayımlanma Tarihi
27 Şubat 2026
Gönderilme Tarihi
6 Şubat 2026
Kabul Tarihi
23 Şubat 2026
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2026 Cilt: 12 Sayı: 1
APA
Taghavi Pourianazar, N. (2026). İnsan Dil Kanseri Hücrelerinde Sisplatin ve Resveratrol Sinerjistik Kombinasyonu ile Parthanatos Sinyal Yolağının Aktivasyonu. Aydın Sağlık Dergisi, 12(1), 27-40. https://izlik.org/JA43WK23WZ
AMA
1.Taghavi Pourianazar N. İnsan Dil Kanseri Hücrelerinde Sisplatin ve Resveratrol Sinerjistik Kombinasyonu ile Parthanatos Sinyal Yolağının Aktivasyonu. Aydın Sağlık. 2026;12(1):27-40. https://izlik.org/JA43WK23WZ
Chicago
Taghavi Pourianazar, Negar. 2026. “İnsan Dil Kanseri Hücrelerinde Sisplatin ve Resveratrol Sinerjistik Kombinasyonu ile Parthanatos Sinyal Yolağının Aktivasyonu”. Aydın Sağlık Dergisi 12 (1): 27-40. https://izlik.org/JA43WK23WZ.
EndNote
Taghavi Pourianazar N (01 Şubat 2026) İnsan Dil Kanseri Hücrelerinde Sisplatin ve Resveratrol Sinerjistik Kombinasyonu ile Parthanatos Sinyal Yolağının Aktivasyonu. Aydın Sağlık Dergisi 12 1 27–40.
IEEE
[1]N. Taghavi Pourianazar, “İnsan Dil Kanseri Hücrelerinde Sisplatin ve Resveratrol Sinerjistik Kombinasyonu ile Parthanatos Sinyal Yolağının Aktivasyonu”, Aydın Sağlık, c. 12, sy 1, ss. 27–40, Şub. 2026, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA43WK23WZ
ISNAD
Taghavi Pourianazar, Negar. “İnsan Dil Kanseri Hücrelerinde Sisplatin ve Resveratrol Sinerjistik Kombinasyonu ile Parthanatos Sinyal Yolağının Aktivasyonu”. Aydın Sağlık Dergisi 12/1 (01 Şubat 2026): 27-40. https://izlik.org/JA43WK23WZ.
JAMA
1.Taghavi Pourianazar N. İnsan Dil Kanseri Hücrelerinde Sisplatin ve Resveratrol Sinerjistik Kombinasyonu ile Parthanatos Sinyal Yolağının Aktivasyonu. Aydın Sağlık. 2026;12:27–40.
MLA
Taghavi Pourianazar, Negar. “İnsan Dil Kanseri Hücrelerinde Sisplatin ve Resveratrol Sinerjistik Kombinasyonu ile Parthanatos Sinyal Yolağının Aktivasyonu”. Aydın Sağlık Dergisi, c. 12, sy 1, Şubat 2026, ss. 27-40, https://izlik.org/JA43WK23WZ.
Vancouver
1.Negar Taghavi Pourianazar. İnsan Dil Kanseri Hücrelerinde Sisplatin ve Resveratrol Sinerjistik Kombinasyonu ile Parthanatos Sinyal Yolağının Aktivasyonu. Aydın Sağlık [Internet]. 01 Şubat 2026;12(1):27-40. Erişim adresi: https://izlik.org/JA43WK23WZ
