Yeni Moda: Türkiye’de Bekârlığa Veda Partisi Kutlamaları

Öz

Evlilik öncesi geçiş törenleri arasında yer alan bekârlığa veda partileri, Batı toplumlarında görülen kutlamalardır. XIX. yüzyılda Avrupa ve Amerika kıtalarında ortaya çıkan ve günümüzde geleneksel nişan/kına törenlerinin yerini almaya başlayan partiler, zaman içerisinde Türkiye’de de yayılmaya, kutlanmaya başlanmıştır. Söz konusu partiler düğün törenlerinin bir parçası olup daha çok gelin ile nedimeleri, damat ile akranları arasında düzenlenmektedir. Bu eğlencelerin öne çıkan özellikleri bireysel hazza, sınırsız eğlenceye, lüks tüketime ve modaya dayanmasıdır. Bekârlığa veda partisi evlenmeden önce eğlenmek, sosyalleşmek, toplumsal baskılardan kurtulmak, hoşça vakit geçirmek amacıyla kutlanmaktadır. Bu partiler, sunduğu eğlence aktivitelerinin yanı sıra süsleme, fotoğrafçılık, giyim-tasarım, yiyecek-içecek, aksesuar gibi pek çok organizasyon sektörünün ortaya çıkmasına yardımcı olmuştur. Bir yandan çağdaş, lüks eğlence sektörünü besleyen bekârlığa veda partileri, yeni iş kolları ve istihdam alanları yaratırken diğer yandan da moda haline gelerek geleneksel toplumların eğlence tarzlarını değiştirmeye başlamıştır. Bu çalışmada nitel araştırma yöntemlerinden veri analizi tercih edilmiştir, yapılan görüşmelerden ve dijital ortamdan alınan verilerden hareketle bekârlığa veda partileri incelenmiştir. Günümüzde moda haline gelen ve süratle yayılan bu partilerin geleneksel eğlence tarzlarında, özellikle de kına gecelerinde nasıl ve ne şekilde değişikliğe neden olacağı açıklanmıştır. Yapmış olduğumuz çalışma bekârlığa veda partilerinin sadece geleneksel eğlence tarzını değiştirmekle kalmayıp müzikten giyim-kuşama, yiyecek ve içeceklerden oynanan oyunlara, geleneksel mekândan farklı konsept tasarımına kadar pek çok dönüşüme neden olduğu saptanmıştır. Ayrıca TikTok, İnstagram, Facebook, gibi gösterime dayalı dijital platformların etkisiyle bekârlığa veda partilerinin, geleneksel kına gecelerinin yerini almaya başladığı sonucuna ulaşılmıştır.

Anahtar Kelimeler

• Folklor
• gelenek
• modernlik
• kına geceleri
• bekârlığa veda partileri

New Fashion: Bachelor Party Celebrations in Turkey

Öz

Bachelor parties, which are among the rites of passage before marriage, are celebrations seen in Western societies. Parties, which emerged in Europe and the Americas in the nineteenth century and started to replace traditional engagement/henna ceremonies today, have started to spread and be celebrated in Turkey over time. These parties are part of wedding ceremonies and are mostly organized among the bride and her bridesmaids, the groom and his peers. The prominent features of these parties are based on individual pleasure, unlimited entertainment, luxury consumption and fashion. Bachelorette parties are organized to have fun, socialize, get rid of social pressures and have a good time before marriage. In addition to the entertainment activities they offer, these parties have helped the emergence of many organization sectors such as decoration, photography, clothing-design, food and beverage, and accessories. On the one hand, bachelorette parties, which feed the contemporary, luxury entertainment sector, create new business lines and employment areas, on the other hand, they have become fashionable and started to change the entertainment styles of traditional societies. In this study, data analysis, one of the qualitative research methods, was preferred, and bachelor parties were analyzed based on interviews and data from digital media. It is explained how and how these parties, which have become fashionable today and spread rapidly, will cause changes in traditional entertainment styles, especially in henna nights. The study we have conducted has determined that bachelor parties not only change the traditional entertainment style, but also cause many transformations from music to clothing and dress, from food and drinks to games played, from traditional venues to different concept design. In addition, it has been concluded that bachelorette parties have started to replace traditional henna nights, ceremonies and entertainment with the effect of digital platforms such as TikTok, Instagram, Facebook.

Anahtar Kelimeler

• Folklore,
• tradition
• modernity
• henna
• bachelorette parties.

Kaynakça

1. Alpdoğan, F. F. (2022). Modern çağın bir diğer boyutu posttruth durum’da “hakikatin tüketimi” bağlamında zygmunt bauman ve Jean Baudrillard’ın tüketime dair eleştirileri. Mukaddime, 13(2), 541-565.
2. Artun, E. (2015). Türk halkbilimi. Adana: Karahan Kitabevi.
3. Aslıhak, T. (2010). “Kütahya ili evlenme adetleri”, Kütahya Halk Kültürü Araştırmaları. Kütahya: Kütahya Valiliği Yayınları.
4. Boratav, P. N. (2015). 100 soruda Türk folkloru. Ankara: BilgeSu yayınları.
5. Çobanoğlu, Ö. (2016). Halkbilimi kuramları ve araştırma yöntemleri tarihine giriş. Ankara: Akçağ Yayınları.
6. Güneş, S. (2002). Amasya folkloru. Amasya: Amasya Valiliği yayınları
7. Kılıçkıran, M. N. (1975). Kilis’te nefse (lohusa) hamamı. TFA, 16(316), 7473.
8. Kop, K. K. (1982). Anadolu’nun Doğu ve Güneydoğusu. Ankara: Türk Kültürü Araştırma Enstitüsü.

9. Kurt, B. (2012). Malatya ili Doğanşehir ilçesi halk kültürü araştırması. Adana: Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi.
10. Morley, D. & Robins, K. (2001). Kimlik mekânları- küresel medya, elektronik ortamlar ve kültürel sınırlar, (Çev.: E. Zeybekoğlu). İstanbul: Ayrıntı Yayınları.
11. Örnek, S. V. (2016). Türk halkbilimi. Ankara: BilgeSu yayınları.
12. Özbay, (E. (2007). Türkmenistan’dan Anadolu’ya örf, adet ve halk inançları. İstanbul: IQ Kültür Sanat Yayıncılık.
13. Özdemir, N. (2005). Cumhuriyet dönemi Türk eğlence kültürü. Ankara: Akçağ Yayınları.
14. Sezen, L. (2013). Erzurum folkloru, Erzurum: Atatürk Üniversitesi Yayınları.
15. Solmaz, F. (2019). Derme dergisi ve Malatya’da folklorik unsurlar. SOBİDER, 6 (42), 390-408.
16. Tyne, D. (2018), Edible men playing with food at bachelorette parties. Western Folklore, 77 (3/4), 221-248.
17. Yılar, Ö. (2011). Erzurum’da erkeklerin bekârlığa veda partisi “kısır gecesi”. Atatürk Üniversitesi Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü Dergisi(45), 137-158.
18. Yıldırım, D. (1998). Türk bitiği. Ankara: Akçağ Yayınları.
19. Sözlü Kaynaklar
20. Çalışma sırasında müracaat ettiğimiz kişiler hakkındaki bilgiler şu sıraya bağlı olarak verilmiştir:
21. a. Ad- Soyadı, b. Doğum Tarihi, c. Doğum yeri, ç. Meslek, d. Öğrenim durumu, e. Yaşadığı yer.
22. KK-1: H. A., 1995, Ankara, Memur, Ankara. (11.10.2019)
23. KK-2: E. G., 1998, Malatya, Doktora Öğrencisi, İstanbul. (17.10.2019)
24. KK-3: N. Ö., 1989, Ankara, Girişimci, Lise, Ankara. (06.11.2019)
25. KK-4: S. Y., 1987, Ankara, Aşçı, Sakarya. (08.09.2019)
26. KK-5: E. A., 1990, Malatya, Öğretmen, Gaziantep. (03.11.2019)
27. KK-6: İ. A., 1993, Antalya, Memur, Şanlıurfa. (24.10.2019)
28. KK-7: K. K., 1994, Malatya, Memur, Ankara. (02.07.2019)
29. KK-8: İ. D., 2002, İstanbul, Öğrenci, İstanbul. (21.08.2019)
30. Elektronik Kaynaklar
31. URL-1:https://www.milliyet.com.tr/pembenar/bekarliga-veda-partisi-nedir-nasil-yapilir-bekarliga-veda- partisi-icin-organizasyon-fikirleri-6334027(Erişim Tarihi: 01.02.2021).
32. URL-2: https://www.livashop.com/liva-bekarliga-veda-ozel-pasta (Erişim Tarihi: 18.07.2023).