Havalı Tabanca: Hedefte Ne Var?

Öz

Havalı tabanca, fiziksel kapasitelerin yanı sıra teknik altyapı ve yüksek zihinsel odaklanma ve karmaşık beceriler gerektiren bir spor branşıdır. Dolayısıyla bu araştırmanın amacı, havalı tabanca sporu yapan çocukların havalı tabanca kavramına yönelik algılarını metaforlar ve çizimler yardımıyla ortaya çıkarmaktır. Araştırmaya 2020-2021 sezonunda Türkiye gençler milli takım şampiyonası seçmelerine katılmış, havalı tabanca branşında lisans sahibi toplam 71 sporcu katılmıştır. Araştırmada nitel araştırma yöntemlerinden fenomenoloji (olgu bilim) deseni kullanılmıştır. Verilerin elde edilmesinde, her bir sporcuya kişisel bilgi formu uygulanmış ve sporculardan “havalı tabanca …… gibidir/benzer; çünkü ...…” cümlesini tamamlamaları ve havalı tabanca kavramına yönelik düşüncelerini yansıtan bir resim çizmeleri istenmiştir. Veri toplama aracı bizzat araştırmacılar tarafından uygulanmıştır. Ayrıca tüm katılımcılar gönüllülük esasına dayanarak çalışmada yer almıştır. Veriler içerik analizi tekniğiyle çözümlenmiştir. Verilerin analizinde sırasıyla adlandırma, eleme, kategori geliştirme, geçerlik ve güvenirliğin sağlanması, elde edilen metaforların frekanslarının hesaplanması, yorumlanması ve yapılan çizimlerinin incelenmesi aşamaları takip edilmiştir. Sporcuların bakış açıları incelendiğinde büyük bir çoğunluğunun yapmış oldukları spor branşını benimsemiş oldukları sonucuna ulaşılmıştır. Farklı branşlarda yapılan benzer çalışmalar çoğaldıkça sporcuların spora olan bakış açılarının daha net anlaşılması ve performansa yansıyan zihinsel süreçlerin daha doğru bir bakış açısıyla değerlendirilmesinin mümkün olabileceği düşünülmektedir.

Anahtar Kelimeler

• Havalı tabanca
• Spor
• Metafor
• Algı
• Çizim

Air Pistol Shooting: What’s On Target?

Abstract

Air pistol shooting is a sports branch that requires physical capacities as well as technical infrastructure and high mental focus and complex skills. The aim of this study is to reveal the perceptions of children who play air pistol shooting sports towards the concept of air pistols with the help of metaphors and drawings. A total of 71 athletes who have license in this branch, participated of the selection for the Turkish youth national team championship in the 2020-2021 season. Phenomenology design, one of the qualitative research methods, was used in the research. In obtaining the data, a personal information form was applied to each athlete and "air pistol shooting ...... it is like this; because ...." and were asked to draw a picture reflecting their thoughts on the concept of air pistol shooting. The data collection tool was implemented by researchers. In addition, all participants took part in the study on a voluntary basis. In the analysis of the data, the stages of naming, screening, category development, ensuring validity and reliability, calculating, interpreting and examining the frequencies of the resulting metaphors were followed. As a result, when the points of view of athletes are examined, it is seen that the vast majority of them have adopted the sports branch they have made. As similar studies in different branches increase, it is thought that it may be possible to understand the perspectives of athletes on sports more clearly and to evaluate the mental processes reflected in performance from a more accurate point of view.

Keywords

• Air pistol shooting
• Sport
• Metaphor
• Perception
• Drawing

Kaynakça

1. Altıntaş, A., & Akalan, C. (2008). Zihinsel antrenman ve yüksek performans. Spormetre Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi, 6(1), 39-43.
2. Arpa, D. K. (2014). Ortaöğretimdeki erkek sporcuların karate ve taekwondo branşına yönelme nedenleri ve beklentileri (İstanbul ili / Üsküdar ilçe örneği). (Yüksek lisans tezi). https://tez.yok.gov.tr sayfasından erişilmiştir.
3. Arslan, M, M. & Bayrakçı, M. (2006). Metaforik düşünme ve öğrenme yaklaşımının eğitim öğretim açısından incelenmesi. Milli Eğitim, 35(171), 100–108.
4. Beedie, C. J., Terry, P. C., & Lane, A. M. (2000). The profile of mood states and athletic performance: Two meta-analyses. Journal of Applied Sport Psychology, 12(1), 49-68.
5. Bette, K. H. (1999). Systemtheorie und sport. Frankfurt: Suhrkamp.
6. Buonamano, R., Cei, A., & Mussino, A. (1995). Participation motivation in Italian youth sport. The Sport Psychologist, 9(3), 265-281.
7. Burger, J. M. (2013). Desire for control: Personality, social and clinical perspectives. Berlin: Springer Science & Business Media.
8. Çaredar, N., Pekel, A. Ö., & Cengizel, Ç. Ö., (2021). Basketbol spor okullarına devam eden 7-12 yaş sporcuların basketbol kavramına yönelik algıları ve çizimleri. 4th International Conference on Sport for All, Ankara, Türkiye.

9. Ceylan, G., & Kozak, M. (2021). Perceptions of active zumba members regarding the concept of" zumba": A metaphor analysis study: Aktif zumbaya katılan üyelerin “zumba” kavramına ilişkin algıları: Bir metafor analizi çalışması. Journal of Human Sciences, 18(2), 233-242.
10. Craft, L. L., Magyar, T. M., Becker, B. J., & Feltz, D. L. (2003). The relationship between the Competitive State Anxiety Inventory-2 and sport performance: A meta-analysis. Journal of Sport and Exercise Psychology, 25(1), 44-65.
11. Creswell, J. W. (2013). Educational research: Planning, conducting, and evaluating. Ontario: W. Ross MacDonald School Resource Services Library.
12. Doğutepe Dinçer, E., & Karakaş, S. (2008). Nöropsikolojik dikkat testleri arasındaki ilişkilerin modellenmesi. Klinik Psikofarmakoloji Bulteni, 18(1).
13. Dutke, S. (1994). Mentale modelle beim erinnern sprachlich beschriebener räumlicher anordnungen: Zeitliche aspekte der modellkonstruktion und-nutzung. Zeitschrift für Experimentelle und Angewandte Psychologie, 41(4), 523-548.
14. Ekiz, D. (2009). Bilimsel araştırma yöntemleri: Yaklaşım, yöntem ve teknikler. Ankara: Anı.
15. Erdoğan, N., & Kocaekşi, S. (2015). Elit sporcuların sahip olması gereken psikolojik özellikler. Türkiye Klinikleri Spor Bilimleri Dergisi, 7(2), 57-64.
16. Gill, D. L., & Deeter, T. E. (1988). Development of the sport orientation questionnaire. Research Quarterly for Exercise and Sport, 59(3), 191-202.
17. Gould, D., & Carson, S. (2008). Life skills development through sport: Current status and future directions. International Review of Sport and Exercise Psychology, 1(1), 58-78.
18. Gravestock, H. M. (2010). Embodying understanding: drawing as research in sport and exercise. Qualitative Research in Sport and Exercise, 2(2), 196-208.
19. Greenberg, L. S. (2004). Emotion–focused therapy. Clinical Psychology & Psychotherapy: An International Journal of Theory & Practice, 11(1), 3-16.
20. Hanin, Y. L. (2010). Coping with anxiety in sport. Coping in Sport: Theory, Methods, and Related Constructs, 159, 175.
21. Hanton, S., Neil, R., & Mellalieu, S. D. (2008). Recent developments in competitive anxiety direction and competition stress research. International Review of Sport and Exercise Psychology, 1(1), 45-57.
22. Jokela, M., & Hanin, Y. L. (1999). Does the individual zones of optimal functioning model discriminate between successful and less successful athletes? A meta-analysis. Journal of Sports Sciences, 17(11), 873-887.
23. Karaca F. (2010). 10 soruda Oryantiring. Ankara: T.C. Başbakanlık Gençlik ve Spor Genel Müdürlüğü Türkiye Oryantiring Federasyonu Yayınları.
24. Kepoğlu, A., Musa, M., & Divrik, G. (2021). Evaluation of the metaphoric perceptions of the faculty of sports sciences students regarding the concept of physical education. Asian Journal of Education and Training, 7(1), 60-69.
25. Koç, M., Murathan, F., Yetiş, Ü., & Murathan, T. İ. (2015). 7. sınıf öğrencilerinin spor kavramına ilişkin algıları. Akademik Sosyal Araştırmalar Dergisi, 3(9), 294-303.
26. Kolt, G. S., Kirkby, R. J., Bar-Eli, M., Blumenstein, B., Chadha, N. K., Liu, J., & Kerr, G. (1999). A cross-cultural investigation of reasons for participation in gymnastics. International Journal of Sport Psychology, 30(3), 381-398.
27. Lane, A. M., Beedie, C. J., Jones, M. V., Uphill, M., & Devonport, T. J. (2012). The BASES expert statement on emotion regulation in sport. Journal of Sports Sciences, 30(11), 1189-1195.
28. Miles, M. B., & Huberman, A. M. (1994). Qualitative data analysis: An expanded sourcebook. California: Sage.
29. Moll, T., Jordet, G., & Pepping, G. J. (2010). Emotional contagion in soccer penalty shootouts: Celebration of individual success is associated with ultimate team success. Journal of Sports Sciences, 28(9), 983-992.
30. Morgan, G. (2016). Commentary: Beyond morgan’s eight metaphors. Human Relations, 69(4), 1029-1042.
31. Nikitina, L., & Furuoka, F. (2008). " A language teacher is like...": Examining malaysian students' perceptions of language teachers through metaphor analysis. Online Submission, 5(2), 192-205.
32. Pallasmaa, J. (2014). Essay:-The lived metaphor. Architecture and Urbanism, 526, 10.
33. Patton, M. Q. (2014). Nitel araştırma ve değerlendirme yöntemleri. (M. Bütün & S. B. Demir, Çev.), Ankara: Pegem Akademi.
34. Pekel, H. A., Pekel, A. Ö., & Soy, E., (2021). Ok ve yayın hikayesi : Çocukların gözünden. 7. Çukurova Uluslararası Bilimsel Araştırmalar Kongresi, Adana, Türkiye.
35. Ramazanoğlu, F., Karahüseyinoğlu, M. F., Demirel, E. T., Ramazanoğlu, M. O., & Altungül, O. (2005). Sporun toplumsal boyutlarının değerlendirilmesi. Fırat Üniversitesi Doğu Araştırmaları Dergisi, 3(3), 153-157.
36. Saban, A. (2008). Okula ilişkin metaforlar. Kuram ve Uygulamada Eğitim Yönetimi, 55(55), 459-496.
37. Şaban, A., Koçbeker, B. N., & Saban, A. (2006). Öğretmen adaylarının öğretmen kavramına ilişkin algılarının metafor analizi yoluyla incelenmesi. Kuram ve Uygulamada Eğitim Bilimleri, 6(2), 461–522.
38. Sadık, F., & Sarı, M. (2012). Çocuk ve demokrasi: İlköğretim öğrencilerinin demokrasi algılarının metaforlar aracılığıyla incelenmesi. Uluslararası Cumhuriyet Eğitim Dergisi, 1(1), 48-62.
39. Seippel, Ø. (2006). The meanings of sport: fun, health, beauty or community?. Sport in Society, 9(1), 51-70.
40. Seligman, M. E., & Csikszentmihalyi, M. (2014). Positive psychology: An introduction. In Flow and the foundations of positive psychology (pp. 279-298). Dordrecht: Springer.
41. Şirin, E. F., Bektaş, F., Karaman, G., & Aytan Korucu, G. (2012). Rafting participants’ metaphoric perceptions concerning the concept of rafting. Niğde Üniversitesi Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi, 6(2), 207–215.
42. Suveren Erdoğan, C. & Öz, E. (2019). Beceri öğrenimi. M. Günay (Ed.), ÖABT Öğretmenlik alan bilgisi beden eğitimi öğretmenliği konu anlatımlı soru bankası içinde (s. 525-556). Ankara: Gazi.
43. Vosniadou, S., & Ortony, A. (1989). Similarity and analogical reasoning. Cambridge: Cambridge University Press.
44. Wagstaff, C., Fletcher, D., & Hanton, S. (2012). Positive organizational psychology in sport: An ethnography of organizational functioning in a national sport organization. Journal of Applied Sport Psychology, 24(1), 26-47.
45. Wang, J., & Wiese-Bjornstal, D. M. (1997). The relationship of school type and gender to motives for sport participation among youth in the People's Republic of China. International Journal of Sport Psychology, 28(1), 13-24.
46. White, S. A., & Duda, J. L. (1994). The relationship of gender, level of sport involvement, and participation motivation to task and ego orientation. International Journal of Sport Psychology, 25(1), 4-18.
47. Yazarer, İ., Taşmektepligil, M. Y., Ağaoğlu, Y. S., & Ağaoğlu, S. A. (2004). Yaz spor okullarında basketbol çalışmalarına katılan grupların iki aylık gelişmelerinin fiziksel yönden değerlendirilmesi. SPORMETRE Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi, 2(4), 163-170.
48. Yılmaz, G. K., & Güven, B. (2015). Öğretmen adaylarının uzaktan eğitime yönelik algılarının metaforlar yoluyla belirlenmesi. Turkish Journal of Computer and Mathematics Education (TURCOMAT), 6(2), 299-322.
49. Zaichkowsky, L. D., & Larson, G. A. (1995). Physical, motor, and fitness development in children and adolescents. Journal of Education, 177(2), 55-79.