Kadına Yönelik Şiddet ve Kadın Cinayetlerinin Medyada Yansıması

Öz

Ataerkil toplumlarda sık görülen ve cinsiyet eşitsizliğine dayanan kadına yönelik şiddetin önlenemediği ya da tekrarlayan şiddet vakalarının engellenemediği durumlarda kadın cinayetleri ortaya çıkabilmektedir. Güncel literatür ve raporlar incelendiğinde kadın cinayetlerinin gün geçtikçe arttığı ve medyada yer bulduğu görülmektedir. Sosyal medya güçlü bir haber kaynağıdır. George Gerbner’in yetiştirme teorisine göre sosyal medyanın etkisi küçük ve dolaylıdır ancak zamanla birikir ve anlamlı hale gelir. Medya kadın cinayetlerini geniş kitlelere kısa zamanda ulaştırabilmektedir. Kadın cinayetlerinin haber yapımında ve sunumunda kullanılan dil, başlık ve görsel kullanımı, insanların duyarsızlaşmasına neden olabilmektedir. Bu duyarsızlaşma sonucu zamanla şiddet içerikli görüntü ve video izleme bireyde haz alma seviyesine dönüşebilmektedir. Dolayısıyla kadın cinayet olgularının artışında sosyal medyanın kullandığı özensiz dil ve magazinsel haber yapımı payının olduğunu düşündürmektedir. Çalışmanın amacı, kadın cinayetlerinin medyada yansımasını yetiştirme kuramı çerçevesinde literatür taraması yöntemi ile incelemektir.

Anahtar Kelimeler

• kadın
• şiddet
• cinayet
• medya

THE REFLECTION OF VIOLENCE AGAINST WOMEN AND FEMICIDE ON THE MEDIA

Öz

Murders of women are occurring in patriarchal societies where violence against women based on gender inequality cannot be prevented or repetitive violence cannot be prevented. When the current literature and reports are examined, it is seen that femicide increases day by day and finds its place in the media. Social media is a powerful news source. According to George Gerbner's upbringing theory, the impact of social media is small and indirect, but it accumulates and becomes meaningful over time. The media can reach large masses of femicides in a short time. The use of language, headlines and visuals used in news making and presentation of femicides can cause desensitization of people. As a result of this desensitization, it has been acquired over time to include content with content content with violent images and video content. This suggests the share of sloppy language used by social media and magazine news production in the increase of female gin cases. The purpose of the study is to examine the reflection of femicides in the media by the literature review method within the framework of the upbringing theory.

Anahtar Kelimeler

• Female
• Violence
• Murder
• Media

Kaynakça

1. Ailenin Korunması ve Kadına Karşı Şiddetin Önlenmesine Dair Kanun. Kanun No. 6284, Kabul Tarihi: 8.3.2012.
2. Akkaş, İ., & Uyanık, Z. (2016). Kadına yönelik şiddet. Nevşehir Hacı Bektaş Veli Üniversitesi SBE Dergisi, 6(1), 32-42.
3. Akmeşe, Z., & Deniz, K. (2015). Kadına yönelik cinsiyetçi söylemin internet haber portallarında yer alma biçimleri. Uşak Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 8(1), 311-326.
4. Altun, A., Bek, M.G., & Altun, E.E. (2011). Aile içi şiddet haberlerinin üretim süreci ve medya profesyonelleri. Nuran Yıldız, 9.
5. Arslan, M. (2017). İktidar ve medyatik şiddet: Özgecan Aslan ve Şefika Etik cinayetleri analizi. Marmara İletişim Dergisi, (27), 135-160.
6. Baudrillard, J. (2014). Simulakrlar ve Simülasyon. (Çev. O. Adanır). Ankara: Doğu-Batı Yayınları.
7. Binark, M., & Bek, M.G. (2007). Eleştirel Medya Okuryazarlığı, Kuramsal Yaklaşımlar ve Uygulamalar. İstanbul: Kalkedon.
8. Birleşmiş Milletler Uyuşturucu ve Suç Ofisi (UNODC) Küresel Cinayet Raporu. (2019). https://teyit.org/bm-verilerindeki-cinayet-oranlarina-bakilarak-kadina-siddet-abartiliyor-denebilir-mi/ (Son Erişim: 20.07.2020)

9. Can, S., & Koz, K.A. (2018). Medya ve Kadın. https://www.researchgate.net/publication/328737634_MEDYA_VE_KADIN (Son Erişim: 20.07.2020)
10. Dağcı, S., & Ören, B. (2019). Cinsiyet eşitsizliği, kadına yönelik şiddet ve sağlık çalışanlarının yaklaşımı. Zeynep Kamil Tıp Bülteni, 50(4).
11. Doğan, İ. (2012). Sosyoloji Kavramlar ve Sorunlar. Ankara: Pegem Akademi.
12. Echeburúa, E., Fernández-Montalvo, J., de Corral, P., & López-Goñi, J.J. (2009). Assessing risk markers in intimate partner femicide and severe violence: A new assessment instrument. Journal of Interpersonal Violence, 24(6), 925-939.
13. Erden, G., & Akdur, S. (2018). Türkiye’de kadına yönelik aile içi şiddet ve kadın cinayetleri. Klinik Psikoloji Dergisi, 2-3.
14. Gillespie, L.K., Richards, T.N., Givens, E.M., & Smith, M.D. 2013. Framing deadly domestic violence: why the media's spin matters in newspaper coverage of femicide. Violence Against Women. Feb;19(2):222-45. doi: 10.1177/1077801213476457.
15. Güneş, G., & Yıldırım, B. (2019). Cinsiyet temelli bir savaş: kadın cinayetlerinin medyada temsili üzerine bir değerlendirme. Journal of Society & Social Work, 30(3).
16. Harden, J., Du, J., Spencer, C.M., & Stith, S.M. (2019). Examining Attempted and Completed Intimate Partner Homicide: A Qualitative Synthesis. Violence Vict. Dec 1;34(6):869-888. doi: 10.1891/0886-6708.VV-D-18-00128.
17. Heise, L.L. (1998). Violence against women: An integrated, ecological framework. Violence against women, 4(3), 262-290.
18. Hernández, M. (2018). "Killed Out of Love": A Frame Analysis of Domestic Violence Coverage in Hong Kong. Violence Against Women. Oct;24(12):1454-1473. doi: 10.1177/1077801217738581.
19. Kadın, Barış ve Güvenlik Endeksi. (2019). https://www.birgun.net/haber/kadin-baris-ve-guvenlik-endeksi-aciklandi-turkiye-114-sirada-273955 (Son Erişim: 20.07.2020)
20. Kadının Statüsü Genel Müdürlüğü (2013). Kadına yönelik şiddetle mücadele el kitabı. Ankara: Başbakanlık Kadı-nın Statüsü Genel Müdürlüğü Yayınları.
21. Köse A. Türk Basınında Kadın: 2010 Türkiye’sinde Sosyal Haklar Açısından Kadın Temsili. 3. Sosyal Haklar Uluslararası Sempozyumu; 19-21 Ekim 2011; Kocaeli.
22. Krahé, B., Möller, I., Huesmann, L.R., Kirwil, L., Felber, J., & Berger, A. (2011). Desensitization to media violence: Links with habitual media violence exposure, aggressive cognitions, and aggressive behavior. Journal of personality and social psychology, 100(4), 630-646. doi:10.1037/a0021711.
23. Messing, J.T., AbiNader, M.A., Pizarro, J.M., Campbell, J.C., Brown, M.L,. & Pelletier, K.R. (2021). The Arizona Intimate Partner Homicide (AzIPH) Study: a Step toward Updating and Expanding Risk Factors for Intimate Partner Homicide. J Fam Violence. Feb 25:1-10. doi: 10.1007/s10896-021-00254-9.
24. Oktay, E.Y. (2015). Türkiye'nin ve Dünyanın ortak sorunu: kadına şiddet. Journal of Academic Studies, 16(64); 57-118.
25. Özer, Ö. (2017). Medyada şiddet kullanımı: şiddet ekonomisi, medyanın ideolojik şiddeti ve yetiştirme kuramı açısından bir değerlendirme.
26. T.C. Aile ve Sosyal Politikalar Bakanlığı Kadının Statüsü Genel Müdürlüğü. Türkiye’de Kadına Yönelik Aile İçi Şiddet Araştırması. Ankara: Hacettepe Nüfus Etütleri Enstitüsü (2015). s:31. http://www.hips.hacettepe.edu.tr/KKSA-TRAnaRaporKitap26Mart.pdf (Son Erişim: 20.07.2020)
27. Toprak, S., & Ersoy, G. (2017). Femicide in Turkey between 2000 and 2010. PloS one, 12(8), e0182409.
28. True, J. (2010). The political economy of violence against women: A feminist international relations perspective. Australian Feminist Law Journal, 32(1), 39-59.
29. Türkiye Gazeteciler Cemiyeti. (2016). Kadın ve Medya: Toplumsal Cinsiyet Eşitlikçi Haber Kılavuzu. https://tgc.org.tr/images/kadin_ve_medya_kilavuz.pdf (Son Erişim: 24.07.2020)
30. Türkiye’de Kadına Yönelik Aile İçi Şiddet Araştırması Özet Raporu. (2014). http://www.hips.hacettepe.edu.tr/TKAA2014_Ozet_Rapor.pdf (Son Erişim: 25.07.2020)
31. Van Wormer, K., Van Wormer, K.S., & Roberts, A.R. (2009). Death by domestic violence: Preventing the murders and murder-suicides. ABC-CLIO.
32. Vives-Cases, C., Torrubiano-Domínguez, J., & Alvarez-Dardet, C. 2009. The effect of television news items on intimate partner violence murders. Eur J Public Health. Dec;19(6):592-6. doi: 10.1093/eurpub/ckp086.
33. World Health Organization. (2012). Understanding and addressing violence against women: femicide. https://www.who.int/reproductivehealth/topics/violence/vaw_series/en/ (Last accessed: 24.07.2020)
34. World Health Organization. (2013). Sexual and other forms of gender-based violence in crises. https://www.who.int/hac/techguidance/pht/SGBV/en/ (Last accessed: 24.07.2020)
35. Yanık, A., Hanbaba, Z., Soygür, S., Ayaltı, B., & Doğan, M. (2014). Kadına yönelik şiddet davranışlarının değerlendirilmesi: Türkiye’den kanıt. Ejovoc (Electronic Journal of Vocational Colleges), 4(4), 104-111.
36. Yumrukuz, Ö. (2017). Şiddete karşı duyarsızlaşma ve sosyal medya ilişkisi üzerine bir inceleme. Marmara İletişim Dergisi, 28, 89-106.
37. Yurdigül, Y., & Zinderen, İ.E. (2012). Yeni medyada haber dili (Ayşe Paşalı olayı üzerinden geleneksel medya ve internet haberciliği karşılaştırması).