BİSFOSFONAT KULLANMIŞ VEYA KULLANMAKTA OLAN HASTALARDA DENTAL İMPLANT UYGULAMALARI: LİTERATÜR DERLEMESİ

Cilt: 2011 Sayı: 3 1 Mart 2011
  • Dr Fırat Selvi
  • Dr Sırmahan Çakarer
  • Dt Taylan Can
  • Dt İrem Kırlı
  • Dt Alen Palancıoğlu
  • Prof Dr Mehmet Yaltırık
  • Prof Dr Cengizhan Keskin
PDF İndir
EN TR

BİSFOSFONAT KULLANMIŞ VEYA KULLANMAKTA OLAN HASTALARDA DENTAL İMPLANT UYGULAMALARI: LİTERATÜR DERLEMESİ

Öz

İlk kez 2003 yılında bildirilen çenelerde görülen bisfosfonat nekrozu, aslında yüz yıl önce ‘‘çene kemiğinin fosforlu nekrozu’’ adıyla, beyaz fosforla kibrit yapılmasında çalışan işçilerin uzun süre fosfor dumanına maruz kalmaları nedeniyle, çenelerinde iyileşmeyen kemik alanları ile tanımlanan bir meslek hastalığıyla büyük benzerlikler gösterir. 19.yy’da tekstil ve endüstri alanında antikoroziv ajan olarak kullanılan bisfosfonatların tıpta kullanımı ise kırk yılı aşkın bir geçmişe dayanmaktadır. Etki mekanizması kısaca kemik rezorpsiyonunu ve buna bağlı olarak kemik yapım-yıkım mekanizmasını inhibe etmek olan bisfosfonatların, oral ve intravenöz olmak üzere iki veriliş yolu bulunmaktadır. Oral yol ile verilen bisfosfonatlar başlıca osteoporoz olmak üzere, Paget hastalığı ve osteogenezis imperfekta gibi metabolik kemik hastalıklarında uygulanırken, intravenöz yol ile verilen ve daha etkili olan bisfosfonatlar ise sıklıkla osteolitik tümörlerin kemik metastazlarını önlemede ve tedavi etmede, maligniteye bağlı hiperkalsemide ve de multipl miyelomanın kullanılmaktadır. Özellikle intravenöz yoldan verilen bisfosfonatların en belirgin yan etkisi, çene kemiklerinde görülen osteonekrozlardır. Bisfosfonata bağlı gelişen çenelerin osteonekrozu, radyoterapi almamış, kortikosteroid kullanmayan ancak bisfosfonat kullanmış ya da kullanmakta olan hastalarda, maksilla veya mandibulada klinik olarak 8 haftadan uzun süre iyileşmeyen nekrotik alanlar ile tanımlanır. Oral cerrahi girişimlerden biri de dental implant uygulamalarıdır. Literatürde bisfosfonat kullanan hastalarda uygulanan dental implantlar ile ilgili sınırlı sayıda çalışma bulunmaktadır. Bu makalede, bisfosfonat kullanımı hikayesi olan hastalarda dental implantın uygulanabilirliğinin ve başarısının literatür dahilinde değerlendirilmesi amaçlanmış; implant uygulaması sonrasında çenelerde osteonekroz oluşma riski vurgulanmıştır. Bu yazı, Ocak 1995 – Nisan 2011 yılları arasında Medline-Pubmed düzeyinde İngilizce yayınlanan olgu raporları ve klinik çalışmalar incelenerek derlenmiştir

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Madrid C, Sanz M. What impact do systemically administrated bisphosphonates have on oral implant therapy? A systematic review.Clin Oral Implants Res. 2009; 4: 87-95.
  2. Cheng A, Daly CG, Logan RM, Stein B, Goss AN. Alveolar bone and the bisphosphonates Aust Dent J. 2009; 54( Suppl1): 51-61.
  3. Roelofs AJ, Thompson K, Ebetino FH, Rogers MJ, Coxon mechanisms of action and effects on bone cells, monocytes and macrophages. Curr Pharm Des. 2010; 16: 2950-2960. molecular
  4. Marx RE, Cillo JE Jr, Ulloa JJ. Oral bisphosphonate- induced osteonecrosis: risk factors, prediction of risk using serum CTX testing, prevention, and treatment. J Oral Maxillofac Surg. 2007; 65: 2397- 2410.
  5. Glorieux FH, Bishop NJ, Plotkin H, et al: Cyclic administration of pamidronate in children with severe osteogenesis imperfecta. N Engl J Med.1998; 339: 947.
  6. Berenson JR, Hillner BE, Kyle RA, et al: American Society of Clinical Oncology clinical practice guidelines: The role of bisphosphonates in multiple myeloma. J Clin Oncol .2002; 20: 3719.
  7. Marx RE. Pamidronate (Aredia) and zoledronate (Zometa) induced avascular necrosis of the jaws: a growing epidemic. J Oral Maxillofac Surg. 2003; 61: 1115-1117.
  8. Ruggiero SL, Mehrotra B, Rosenberg TJ, Engroff SL. Osteonecrosis of the jaws associated with the use of bisphosphonates: a review of 63 cases. J Oral Maxillofac Surg. 2004; 62: 527-534.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

-

Bölüm

-

Yazarlar

Dr Fırat Selvi Bu kişi benim

Dr Sırmahan Çakarer Bu kişi benim

Dt Taylan Can Bu kişi benim

Dt İrem Kırlı Bu kişi benim

Dt Alen Palancıoğlu Bu kişi benim

Prof Dr Mehmet Yaltırık Bu kişi benim

Prof Dr Cengizhan Keskin Bu kişi benim

Yayımlanma Tarihi

1 Mart 2011

Gönderilme Tarihi

21 Nisan 2014

Kabul Tarihi

-

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2011 Cilt: 2011 Sayı: 3

Kaynak Göster

APA
Selvi, D. F., Çakarer, D. S., Can, D. T., Kırlı, D. İ., Palancıoğlu, D. A., Yaltırık, P. D. M., & Keskin, P. D. C. (2011). BİSFOSFONAT KULLANMIŞ VEYA KULLANMAKTA OLAN HASTALARDA DENTAL İMPLANT UYGULAMALARI: LİTERATÜR DERLEMESİ. Atatürk Üniversitesi Diş Hekimliği Fakültesi Dergisi, 2011(3), 266-273. https://izlik.org/JA68FG22WZ
AMA
1.Selvi DF, Çakarer DS, Can DT, vd. BİSFOSFONAT KULLANMIŞ VEYA KULLANMAKTA OLAN HASTALARDA DENTAL İMPLANT UYGULAMALARI: LİTERATÜR DERLEMESİ. Ata Diş Hek Fak Derg. 2011;2011(3):266-273. https://izlik.org/JA68FG22WZ
Chicago
Selvi, Dr Fırat, Dr Sırmahan Çakarer, Dt Taylan Can, vd. 2011. “BİSFOSFONAT KULLANMIŞ VEYA KULLANMAKTA OLAN HASTALARDA DENTAL İMPLANT UYGULAMALARI: LİTERATÜR DERLEMESİ”. Atatürk Üniversitesi Diş Hekimliği Fakültesi Dergisi 2011 (3): 266-73. https://izlik.org/JA68FG22WZ.
EndNote
Selvi DF, Çakarer DS, Can DT, Kırlı Dİ, Palancıoğlu DA, Yaltırık PDM, Keskin PDC (01 Mart 2011) BİSFOSFONAT KULLANMIŞ VEYA KULLANMAKTA OLAN HASTALARDA DENTAL İMPLANT UYGULAMALARI: LİTERATÜR DERLEMESİ. Atatürk Üniversitesi Diş Hekimliği Fakültesi Dergisi 2011 3 266–273.
IEEE
[1]D. F. Selvi vd., “BİSFOSFONAT KULLANMIŞ VEYA KULLANMAKTA OLAN HASTALARDA DENTAL İMPLANT UYGULAMALARI: LİTERATÜR DERLEMESİ”, Ata Diş Hek Fak Derg, c. 2011, sy 3, ss. 266–273, Mar. 2011, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA68FG22WZ
ISNAD
Selvi, Dr Fırat - Çakarer, Dr Sırmahan - Can, Dt Taylan - Kırlı, Dt İrem - Palancıoğlu, Dt Alen - Yaltırık, Prof Dr Mehmet - Keskin, Prof Dr Cengizhan. “BİSFOSFONAT KULLANMIŞ VEYA KULLANMAKTA OLAN HASTALARDA DENTAL İMPLANT UYGULAMALARI: LİTERATÜR DERLEMESİ”. Atatürk Üniversitesi Diş Hekimliği Fakültesi Dergisi 2011/3 (01 Mart 2011): 266-273. https://izlik.org/JA68FG22WZ.
JAMA
1.Selvi DF, Çakarer DS, Can DT, Kırlı Dİ, Palancıoğlu DA, Yaltırık PDM, Keskin PDC. BİSFOSFONAT KULLANMIŞ VEYA KULLANMAKTA OLAN HASTALARDA DENTAL İMPLANT UYGULAMALARI: LİTERATÜR DERLEMESİ. Ata Diş Hek Fak Derg. 2011;2011:266–273.
MLA
Selvi, Dr Fırat, vd. “BİSFOSFONAT KULLANMIŞ VEYA KULLANMAKTA OLAN HASTALARDA DENTAL İMPLANT UYGULAMALARI: LİTERATÜR DERLEMESİ”. Atatürk Üniversitesi Diş Hekimliği Fakültesi Dergisi, c. 2011, sy 3, Mart 2011, ss. 266-73, https://izlik.org/JA68FG22WZ.
Vancouver
1.Dr Fırat Selvi, Dr Sırmahan Çakarer, Dt Taylan Can, Dt İrem Kırlı, Dt Alen Palancıoğlu, Prof Dr Mehmet Yaltırık, Prof Dr Cengizhan Keskin. BİSFOSFONAT KULLANMIŞ VEYA KULLANMAKTA OLAN HASTALARDA DENTAL İMPLANT UYGULAMALARI: LİTERATÜR DERLEMESİ. Ata Diş Hek Fak Derg [Internet]. 01 Mart 2011;2011(3):266-73. Erişim adresi: https://izlik.org/JA68FG22WZ

Bu eser Creative Commons Alıntı-GayriTicari-Türetilemez 4.0 Uluslararası Lisansı ile lisanslanmıştır. Tıklayınız.