EVALUATION OF THYROID DISEASE STORIES OF INDIVIDUALS ATTENDED TO THE FACULTY OF DENTISTRY

Öz

AMAÇ:Hastaların dental tedavileri öncesi medikal hikâyelerini sorgulamak ve tedavi protokollerini sistemik rahatsızlıklara ve ilaç rejimlerine göre belirlemek hayati bir önem taşımaktadır. Dental tedavilerde tiroid hastalıklarına karşı kardiyak aritmileri, kalp yetmezliği ve tirotoksik kriz riski gibi acil olabilecek durumlar karşımıza komplikasyon olarak çıkabilmektedir. Bu çalışmada Zonguldak Bülent Ecevit Üniversitesi Diş Hekimliği Fakültesi’ne tedavi veya rutin kontrol istemi ile gelen hastaların tiroid hastalık öykülerinin prevalansının hesaplanması amaçlanmıştır. GEREÇ YÖNTEM:Çalışmada 2019 yılında Zonguldak Bülent Ecevit Üniversitesi Diş Hekimliği Fakültesi Ağız, Diş ve Çene Radyolojisi Anabilim dalına başvuran 28950 hastanın sistemik anamnez kayıtları retrospektif olarak toplanmıştır. Çalışma grubuna dahil edilen tüm hastaların taranan anamnezler sonucunda sisteme kaydedilmiş olan tiroid rahatsızlıkları: hipotiroidizm, hipertiroidizm, hashimoto tiroiditi ve tiroid kanserleri olarak 4 grup şeklinde sınıflandırıldı. Hastaların anamnez kayıtlarına tiroid hastalıklarının yaş ve cinsiyet ilişkisini sorgulamak için istatistiksel testler uygulandı. BULGULAR:Çalışmaya dahil edilen hastaların tiroid hastalıkları sıklığına bakıldığında tüm hastaların 26152(%90,3)’ sinde herhangi bir tiroid hastalığı saptanmazken, 2551(8,8%)’ inde hipotiroidi, 185(%0,6)’ inde hipertiroidi, 27(%0,1)’ sinde hashimoto tiroiditi, 35(%0,1)’ inde tiroid kanseri öyküsü tespit edildi. Tiroid hastalıkları görülme sıklığı kadınlarda erkeklere oranla 2-3 kat fazla sayıda belirlendi. SONUÇ:Genç yetişkin bireylerde özellikle kadın hastalarda tiroid rahatsızlıklarının sık görülme yüzdesi göz önünde bulundurularak dental tedavilerden önce detaylı bir anamnez alınması ve uygun tedavi protokollerinin oluşturulması hayati önem taşımaktadır. ANAHTAR KELİMELER : tiroid, anamnez, sınıflandırma AİM:It is vital to question the medical history of the patients before dental treatment and to determine the treatment protocols according to systemic disorders and drug regimens. In dental treatments, emergency situations such as cardiac arrhythmias, heart failure and thyrotoxic crisis may occur as complications. In this study, it was aimed to calculate the prevalence of thyroid disease stories of patients who came to Zonguldak Bülent Ecevit University Faculty of Dentistry with treatment or routine control requests. MATERİAL and METHODS:In the study, systemic anamnesis records of 28950 patients who referred to Zonguldak Bülent Ecevit University Faculty of Dentistry, Oral, Maxillofacial Radiology Department in 2019 were collected retrospectively. Thyroid disorders recorded in the system as a result of screened anamnesis of all patients included in the study group were classified into 4 groups as: hypothyroidism, hyperthyroidism, hashimoto thyroiditis and thyroid cancers. Statistical tests were applied to the anamnesis records of the patients to question the age and sex relationship of thyroid diseases. RESULTS:Considering the frequency of thyroid diseases of the patients included in the study, 26152 (90.3%) of all patients did not have any thyroid disease, while 2551 (8.8%) had hypothyroidism, 185 (0.6%) hyperthyroidism, 27 hashimoto thyroiditis (0.1%) and a history of thyroid cancer in 35 (0.1%). The incidence of thyroid diseases was determined 2-3 times more in women than in men. CONCLUSION:It is vital to take a detailed anamnesis and establish appropriate treatment protocols before dental treatments, considering the prevalence of thyroid disorders in young adult individuals, especially female patients. KEY WORDS: thyroid,anamnesis , classification

Anahtar Kelimeler

• tiroid
• anamnez
• sınıflandırma

Kaynakça

1. 1. Kelly FC, Snedden WW. Prevalence and Geographical Distribution of Endemic Goitre. Bulletin of the World Health Organization 1958; 18: 5-173.
2. 2. Demircioğlu Ö. Endemik bölgede tiroid nodüllerinin sonografik özellikleri ve ince iğne aspirasyon biyopsi sonuçlarının değerlendirilmesi. J Health Sci Med / JHSM 2020; 3: 336-339.
3. 3. Hatemi H, Urgancıoğlu İ. Cerrahpaşa Tıp Fak. Endemik Guatr Taramaları. Nükleer Tıp Anabilim Dalı 1985; 9: 13-54.
4. 4. Fragiskos FD. Oral surgery. Heidelberg; Springer: 2007. p. 1-20.
5. 5. Balaji SM. Textbook of oral and maxillofacial surgery. New Delhi; Elsevier: 2007. p. 48-61.
6. 6.Miloro M, Ghali GE, Larsen P, Waite P. Peterson’s principles of oral and maxillofacial surgery. 2nd ed. Hamilton; BC Decker Inc: 2004. p. 17-45.
7. 7.Coulthard P, Horner K, Sloan P, Theaker ED. Master dentistry oral and maxillofacial surgery, radiology, pathology and oral medicine vol 1. 1st ed. Spain; Elsevier Science Limited: 2003. p. 1532.
8. 8. Metin Özata. Tiroid Hastalıklarına Güncel Yaklaşım. 1. Baskı, İstanbul; Epsilon Yayınları: 2005.

9. 9. Gharib H, Papini E, Paschke R, Duick D, Valcavi R, Hegedüs L, Vitti P. AACE/AME/ETA Task Force on Thyroid Nodules American Association of Clinical Endocrinologist, Associazione Medici Endocrinologi, and European Thyroid Association. Medical guidelines for clinical practice for the diagnosis and management of thyroid nodules. Endocrine Practice 2010; 16: 1-43.
10. 10. Jameson JL. Çeviri Editörü Bereket A. Harrison Endokrinoloji. Ankara; Nobel Tıp Kitabevi: 2009.
11. 11. Kan S, Acar U, Karaibrahimoğlu A, İnanç M, Kızılgül M, Beysel S, Çakal E. Hipotiroidili Hastalarda Korneal Biyomekanik Özelliklerin Değerlendirilmesi. Süleyman Demirel Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi 2019; 10: 340-343.
12. 12. Sağlam F, Çakır B. Birinci Basamakta Tiroid Hastalarına Klinik Yaklaşım. Ankara Med J. 2012; 12: 136-139.
13. 13. Schneider AB, Ron E. Carcinoma of follicular epithelium. In: Braverman LE, Utiger RD(eds). Werner and Ingbar’s the Thyroid. 8th ed. Philadelphia; Lippincott Williams and Wilkins: 2000. p. 878-86.
14. 14. Hundahl SA, Cady B, Cunningham MP, Mazzaferri E, McKee RF, Rosai J,Shah JP, Fremgen AM, Stewart AK, Hölzer S. Initial results from a prospective cohort study of 5583 cases of thyroid carcinoma treated in United States during 1996: an American college of surgeons commission on cancer patient care evaluation study. Cancer 2000; 89: 202-17.
15. 15. Kasper D, Fauci A, Hauser S, Longo D, Jameson J, Loscalzo J.Harrison's Principles of Internal Medicine. 19th ed. New York; McGraw-Hill: 2005. p. 405
16. 16. Collins BJ, Chiappetta G, Schneider AB, Santoro M, Pentimalli F, Fogelfeld L, Gierlowski T, Shore-Freedman E, Jaffe G, Fusco A. RET expression in papillary thyroid cancer from patients irradiated in childhood for benign conditions. J Clin Endocrinol Metab 2002; 87: 3941-6.
17. 17. Brander AEE, Viikinoski VP, Nickels JI, Kivisaari LM. İmportance of tyroid abnormalities detected at US screening: A 5-year follow-up. Radiology 2000; 215: 801-806.
18. 18. Loy M, Cianchetti ME, Cardia F, Melis A, Boi F, Mariotti S. Correlation of computerized gray‐scale sonographic findings with thyroid function and thyroid autoimmune activity in patients with Hashimoto's thyroiditis. J Clin Ultrasound 2004; 32: 136-40.
19. 19. Cotran RS, Kumar V, Robbins SL. Pathologic basis of disease. 5th ed. Philadelphia; W.B Saunders Company: 2004. p. 1125-1128.
20. 20. Cooper DS. Approach to the patient with subclinical hyperthyroidism. The Journal of Clinical Endocrinology & Metabolism 2007: 92; 3-9.
21. 21.Hershman JM, Cheng SY, Gianoukakis AG. Update in thyroidology 2010. J Clin Endocrinol Metab. Jan 2011; 96: 9-14.
22. 22. Fisher DA. Thyroid disorders in childhood and adolecence. In: Sperling MA, editor. Pediatric Endocrinology. 3rd ed. Philadelphia; Saunders Elsevier: 2008. p. 227-53. 23.Setian N. Hypothyroidism in children: diagnosis and treatment. J Pediatr 2007; 83: 209-16.
23. 24. Pakiş I, Karayel F, Sav A, Turan A, Akyıldız E, Koç S. "Adli otopsilerde tiroid patolojileri (180 olgu)". Türkiye Ekopatol Derg 2004; 10: 109-113.
24. 25. Kaya T, Nalbant A, Varım C, Tamer A. "Hashimoto Tiroiditi Hastalarında Metabolik Sendrom, Obezite ve Menopoz İlişkisi". Sakarya Tıp Dergisi 2016; 6: 1-6.
25. 26. Özer S, Sönmezgöz E, Yılmaz R, Hendekçi A, Aktaş F, Bütün İ et al. "Hashimoto Tiroiditli Olgularımızın Klinik ve Laboratuvar Bulgularının Değerlendirilmesi". Gaziosmanpaşa Üniversitesi Tıp Fakültesi Dergisi 2015; 7: 23-29.
26. 27. Jameson JL, De Groot LJ. Thyroid function testing. Weis RE. Refetoff S. Endocrinology, 7th ed. Philadelphia; Elsevier Saunders: 2016. p. 1350-1398.
27. 28. Biondi B, Wartofsky L. Treatment with thyroid hormone. Endocr Rev 2014; 35: 433-512.
28. 29. LaFranchi S. Congenital hypothyroidism: etiologies, diagnosis, and management. Thyroid 1999; 7: 735-40.
29. 30. Klett M. Epidemiology of congenital hypothyroidism. Exp Clin Endocrinol Diabetes 1997; 105: 19-23.
30. 31. Yordam N, Çalıkoğlu AS, Hatun Ş, Kandemir N, Oğuz H, Teziç T, Özalp İ. Screening for congenital hypothyroidism in Turkey. Eur J Pediatr 1995; 154: 614-616.
31. 32. Yordam N, Alikaşifoğlu A, Özon A. Yenidoğanlarda KH taraması sonuçları: 10 yılın değerlendirilmesi. VI. Ulusal Pediatrik Endokrinoloji Kongre Kitabı (Özet), Kayseri: 2001. p. 302.
32. 33.Devdhar M, Ousman YH, Burman KD. Hypothyroidism. Endocrin. Metab. Clin 2007; 36: 595-615.
33. 34. Health Consequences of the Chernobyl Accident, Results of the IPHECA pilot projects and related national programmes, Summary Report, World Health Organization, Geneva 1995.
34. 35. Sürmelioğlu A, Tilki M, Birsen O, Bağcı P. İyot Eksikliğine Bağlı Endemik Bir Bölgede Yapılan Guatr Ameliyatlarında Tiroid Karsinomu Sıklığı ve Hücre Tipleri Haydarpasa Numune Med J 2017; 57: 161–166.
35. 36. Çağlı S, Yüce İ, Bayram A, Güney E. Tiroid kitleleri: 131 olgunun değerlendirilmesi. Kulak Burun Bogaz İhtis Derg 2008; 18: 289-293.
36. 37.Canda M, Harmancıoğlı Ö, Saydam S, Gökçe Ö, İğci E, Biberoğlu S, Yeşil S, Yenici O, Koçdor M, Hekimsoy Z, Çömlekçi A. İzmir Bölgesindeki Tiroid Kanserleri. Türkiye Ekopatol Derg 1999; 5: 1-2.
37. 38. Canger E, Avcı F, Tatlı Ş. Bir Diş Hekimliği Fakültesine Başvuran Bireylerin Sistemik Durumlarının Değerlendirilmesi. Atatürk Üniv Diş Hekim Fak Derg 2018; 28: 333-340.
38. 39. Morgan GE, Mikhail MS, Murray MJ. Çeviri Editörleri: Tulunay M, Cuhruk H. Klinik Anesteziyoloji Türkçe 4.Baskı. Güneş Tıp Kitabevleri: 2008. p. 802-817.
39. 40. Sargın P. Endokrin ve Metabolik Tarama. Aile Hekimliği 2017; 9: 22-27.
40. 41. Elisha S, Boytim M, Bordi S, Heiner J, Nagelhout J, Waters E. Anesthesia case management for thyroidectomy. AANA J 2010; 78: 151-60.
41. 42. Bilge OM, Akgül HM, Dağistan S. Diş Hekimliğinde Muayene ve Oral Diagnoz. 1.Baskı. Erzurum; Eser Ofset: 2012. p.75
42. 43. Yıldırım D, Bilgie E. Oral bulgu veren sistemik hastalıklar. Süleyman Demirel Üniv Tıp Fak Derg 2017; 24: 49-59.