-

Öz

The Crimes Requiring Death Penalty in Islamic Corpus of FiqhIn Islamic corpus of fiqh, the crimes requiring death penalty were determined by certain and objective principles in order to prevent subjective practices. In Islamic Criminal Law, protection of life is a part of the obligations.Safety of life and the right to live are indispensable key principles. To be ableto deprive someone of such a fundamental right, the existence of objectiveand absolute religious provisions is required. ments for securing public welfare and affairs, they are considered asGod’s/people’s right in Islamic Law. The crimes requiring tazir punishmentalong with the right and determination authority that will be applied to thesecrimes are left to the appreciation of the related authorities. Limits and thenumber of these may rise and fall in accordance with time and conditions.All the punishments for the crimes, except for hads and the crimes requiringretaliation and blood-money punishment, are in this category. Prohibitionsshould be in the appropriate measure that the public order and the generalsituation of the society require

Anahtar Kelimeler

• Death, Crime, Penalty, Types of Penalty, Types of Crime,Types of Kill

İSLAM HUKUKUNDA ÖLÜM CEZASINI GEREKTİREN SUÇLAR

Öz

İslam fıkıh külliyatında ölüm cezasını gerektiren suçlar subjektif uygulamaların önüne geçmek için kesin ve objektif esaslara bağlanmıştır. İslam ceza hukukunda nefislerin korunması zaruriyyat kapsamındadır. Can emniyeti ve yaşama hakkı, vazgeçilmez temel bir esastır. Böylesi temel bir hakkın ortadan kaldırılması için objektif ve kesin naslar olması gerekir. İslam ceza hukukunda fukaha cezaları had, kısas ve diyet, tazir olmak üzere üç kısımda mütalaa etmişlerdir. Hadler kamu yararı ve maslahatını korumaya yönelik birceza olması itibariyle İslam hukukunda Allah/toplum hakkı kabul edilir. Tazir cezası gerektiren suçlar ve bunlara uygulanacak cezaların hak ve tayin yetkisi ilgili merciler ve yargının takdirine bırakılmıştır. Bunların sayısı ve sınırı zaman ve şartlara göre çoğalabilir ya da azalabilir. Hadler, kısas ve diyet cezasını gerektiren suçlar dışında kalan bütün suçlariçin takdiredilecek cezalar bu kategoriye girer. Yasaklama, kamu düzeni ve toplumun genel durumunun gerektirdiği ölçüde olmalıdır.

Anahtar Kelimeler

• Ölüm, Suç, Ceza, Ceza Çeşitleri, Suç Çeşitleri, Öldürme Çeşitleri

Kaynakça

1. Abdullahoğlu, Kamil, İslam Hukuku Açısından Devlete İsyan “Bağy” Suçu ve Hukuki Sonuçları, (Basılmamış Yüksek Lisans Tezi), İstanbul, 1995.
2. Abidin, Muhammed Emin, Hâşiyetü Reddü’l-Muhtar Ala’d-Dürri’l Muhtar, İstanbul, 1984.
3. Acar, İsmail, İslam Hukukunda Zina Suçu ve Cezası, (Basılmamış Doktora Tezi), İzmir, 1999. Ahmed b. Hanbel, Müsned, Mısır, ts.
4. Aktan, Hamza, “Âkıle”, md., DİA., İstanbul, 1989, II. Aktan, Hamza, Recm Cezası Örneğinde Sosyal Değişim Olgusu ve Kur’an, (Yayınlanmamış mak), Erz, 2003
5. Amidî, Seyfüddin Ebu’l-Hasen Ali b. Ebi Ali, el-İhkam fi Usuli’l-Ahkam, Beyrut, 1985.
6. Avvâ, Muhammed Selim, Fî Usûli’n-Nizami’l-Cinaiyyi’l-İslami, Kahire, 1983.
7. Bardakoğlu, Ali, “Had” md., DİA, XIV
8. Bardakoğlu, “Katil” md., XXV.

9. Bilmen, Ömer Nasuhi, Hukukı İslamiyye ve Istılahatı Fıkhiyye Kamusu, İstanbul, ts.
10. Buhari, Muhammed b. İsmail, Sahih, İstanbul, ts.
11. Cassas, Ebu Bekir Ahmed b. Ali, Ahkamu’l-Kur’an, Beyrut, ts.
12. Cürcani, Şerif Ali b. Muhammed, Tarifat, Beyrut, 1983.
13. Dağcı, Şamil, İslam Ceza Hukukunda Şahıslara Karşı Müessir Fiiller, Anakara, 1996.
14. Ebu Davud, Süleyman b. Eş’as, Sünen, Humus, 1969.
15. Ebu’l Bekâ, Eyyub b. Musa el- Hüseynî, el-KüIliyat, Beyrut, 1993Ebu Zehra, Muhammed, el-Ukube, ts., bs.
16. Ebu İsa Muhammed b. İsa, Sünen, Beyrut, ts.
17. Elmalılı, Muhammed Hamdi Yazır, Hak Dini Kur’an Dili, İstanbul, ts.
18. Gazali, Ebu Hamid Muhammed b. Muhammed, el-Mustasfa fi İlmi’l-Usul, Beyrut, 1983.
19. Gökmenoğlu, Hüseyin Tekin, “Kur’an-ı Kerim’de Olmayan ve Onunla Çelişen Ceza: Recm”, İslam Hukuku Araştırmaları Dergisi, Konya, 2003.
20. Güneş, Ahmet, İslam Kamu Hukukunda Fikir ve İnanç Hürriyeti, (Basılmamış Doktora Tezi), Erzurum, 2003.
21. İbn Hibban, Ebu Hatim Muhammed el-Büsti, Sahih, Beyrut, 1993.
22. İbn Hümam, Muhammed b. Abdulvahit, Şerhu Fethi’l-Kadir, Lübnan, ts.
23. İbn Mace, Ebu Abdillah Muhammed Yezid el-Kazvini, Sünen, Mısır, ts.
24. İbn Manzur, Cemaluddin Muhammed, Lisanü’l-Arab, Mısır, ts., “Katele” md.
25. İsfehani, Ebu’l-Kasım Hüseyin b. Muhammed er-Rağıb, el-Müfredat, Beyrut, ts.
26. Karaman, Hayreddin, “Recm Cezalısı”, Yeni Şafak Gazetesi, 20 Haziran 2003.
27. Kasani, Alauddin Ebu Bekir b. Mesud, Bedaiu’s-Sanai, Beyrut, 1986. Keskin, Yusuf Ziya, Recm Cezası –Ayet ve Hadis Tahlilleri, İstanbul, 2001
28. Kılıç, Harun, Klasik Hanefi Fıkıh Doktrininde Ölüm Cezası, (Basılmamış Yüksek Lisans Tezi), Kayseri, 2000.
29. Koşum, Adnan, “İslam Hukukunda Ölüm Cezası”, Süleyman Demirel Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, Yıl: 1998, Sayı: 5.
30. Kurtubî, Ebu Abdullah Muhammed b. Ahmet, el-Cami’ li Ahkami’lKur’an, Beyrut, 1988.
31. Muhammed, İbrahim Ahmed, el-Mezheb Inde’l-Hanefiyye, Dirasaat fi’lFıkhı’l-İslami, Mekke, ts.
32. Muslim, Ebu’l-Hüseyin el-Haccac, Sahih, Beyrut, 1955.
33. Nesai, Ebu Abdirrahman b. Ali, Sünen, Beyrut, 1930.
34. Razi, Fahruddin, et-Tefsiru’l-Kebir, Beyrut, 1990.
35. Serahsi, Ebu Bekir Muhammed b. Ahmed, el-Mebsut, Beyrut, 1986. Serahsi, Usulü’s-Serahsî, Beyrut, ts.
36. Şaban, Zekiyyuddin, İslam Hukuk İlminin Esasları, trc. İbrahim Kafi Dönmez, Ankara, 1990.
37. Şafak, Ali, Mezheplerarası Mukayeseli İslam Ceza Hukuku, Erzurum, 1977. Şafak, Ali, “Bağy” md., DİA., İstanbul, 1991, IV
38. Şevkani, Muhammed b. Ali, Neylü’l-Evtar Şerhu Munteka’l-Ahbar, Beyrut, ts.
39. Şeyh Nizam, Ebu’l-Muzaffer Muhyiddin başkanlığında heyet, el-Fetava elHindiye, Beyrut, 1991. Tirmizi, Ebu İsa Muhammed b. İsa, Sünen, Beyrut, ts.
40. Turan, M.Fatih, İslam Hukukunda Karine, (Yayınlanmamış Doktora Tezi), Atatürk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Erzurum 2011.
41. Udeh, Abdulkadir, et-Teşriu’l-Cinaiyyi’l-İslami, Beyrut, 1985.
42. Zeydan, Abdulkerim, Ahkamu’z-Zimmiyyîn ve’l-Müste’menîn, Bağdat, 1982.
43. Zuhayli, Vehbe, el-Fıkhu’l-İslami ve Edilletuhu, Dimeşk, 1987