Research Article

Naşa Cöngü ve Yayımlanmamış Âşık Ömer Şiirleri

Volume: 25 Number: Özel Sayı November 29, 2021

Naşa Cöngü ve Yayımlanmamış Âşık Ömer Şiirleri

Öz

Cönkler, Klasik Türk Edebiyatı ve Tekke Edebiyatına dair de zengin malzemeler sunmakla beraber özellikle Âşık Edebiyatının en büyük ve en önemli kaynaklarıdır. Cönklerde Türk edebiyatı malzemelerinin yanında dua, büyü, halk hekimliği, halk veterinerliği, din ile ilgili bilgiler de mevcuttur. Uzunlamasına açılan şeklinden ve barındırdığı malzeme çeşitliliğinden hareketle “sefine”, “sığır dili”, “dana dili” olarak da anılırlar. Cönkler, Âşık Ömer gibi âşık edebiyatının önde gelen isimlerine ait birtakım şiirlere ev sahipliği de yapmaktadırlar. Yazıda şahsi kitaplığımızdaki “Naşa Cöngü”nde olup daha önce yayımlanmamış Âşık Ömer şiirleri ile yayımlanmış olanların kelime ve cümle farklılıkları üzerinde durulmuştur. Cönkte 82 mahlaslı, 6 mahlassız toplam 88 şiir, 17 dua ve beddua, 1 hüccet ve 1 şukka bulunmaktadır. Cönkte şiiri olan 28 şair şunlardır; Abdülbâkî, Âbî, Âşık Feryâdî, Âşık Ömer, Âşık Şem’î, Âşık Yusuf, Fahrî, Gevherî, Harîkî, Hayretî, Lâ’lî, Lisânî, Meftûnî, Nâbî, Nâimî, Nakdî, Nasûhî, Necâtî, Nesîmî, Nigâhî, Rehberî, Revnakî, Rûhî, Seyyidalioğlu, Seyyidî, Sıdkî, Sipâhî, Vehbî. Bu şairlerden en çok şiir 39 şiirle Âşık Ömer’indir. Sıdkî’nin 5, Gavherî’nin 4, Rûhî’nin 4, Nâimî’nin 3, Lâ’lî, Nesîmî, Seyyidî ve Vehbî’nin ikişer şiiri olup diğerlerinin birer şiiri vardır. Âşık Ömer üzerine yapılan yayımlardan yaptığımız tarama neticesinde, Âşık Ömer’in 9 şiirinin daha önce yayımlanmamış olduğu tespit edilmiştir. Âşık Ömer dışında Gevheri’nin 2, Âşık Yusuf’un 1 şiirinin de daha önce yayımlanmadığı görülmüştür.

Anahtar Kelimeler

References

  1. Aksoyak, İ. Hakkı (2016). “Cönk İmlâsı”. Milli Folklor, S. 111, s.5-13
  2. Arslan, Mehmet (2018). Mecma‘-ı Şu‘arâ ve Tezkire-i Üdebâ (Mehmet Sirâceddîn). Ankara: Kültür ve Turizm Bakanlığı Kütüphaneler ve Yayımlar Genel Müdürlüğü
  3. Elçin, Şükrü (1998) Gevherî Divanı. Ankara: Atatürk Kültür Merkezi Başkanlığı.
  4. Elçin, Şükrü. (1988), “Cönkler ve Mecmualar Üzerine”, Halk Edebiyatı Araştırmaları-I, Ankara: Kültür ve Turizm Bakanlığı Yayınları, 11-12.
  5. Eren, Hasan (1973). “Bursalı Bir Saz Şairi Yusuf”. Türk Dili, C: XXVIII, S: 262, s. 217-220
  6. Ergun, Sadettin Nüzhet (1935). Âşık Ömer Hayatı ve Şiirleri. İstanbul: Semih Lütfi Matbaası ve Kitap Evi.
  7. Gökyay, Orhan Şaik (1995). Eski, Yeni ve Ötesi Seçme Makaleler 1. İstanbul: İletişim Yayınları
  8. Karahan, Abdülkadir (1991). “Âşık Ömer”, TDV İslâm Ansiklopedisi, C. 4, s. 1, İstanbul: Türkiye Diyanet Vakfı Yayınları.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

-

Journal Section

Research Article

Publication Date

November 29, 2021

Submission Date

July 7, 2020

Acceptance Date

September 24, 2021

Published in Issue

Year 2021 Volume: 25 Number: Özel Sayı

APA
Demircan, A. (2021). Naşa Cöngü ve Yayımlanmamış Âşık Ömer Şiirleri. Atatürk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 25(Özel Sayı), 1-25. https://doi.org/10.53487/ataunisosbil.765990

Cited By