Zara’nın Kuruluşu, Gelişmesi ve Fonksiyonları
Öz
Zara, İç Anadolu Bölgesi’nin doğusunda Yukarı Kızılırmak Bölümü’nde, Sivas ili yönetim sınırları içerisinde kalan bir ilçe merkezidir. Dağ sıralarının doğal yollar ile geçit verdiği iki akarsuyun kavşak noktasında bulunduğu yerler, yerleşmelerin kuruluş ve gelişmesinde önemli rol oynamaktadır. Nitekim Zara, Kızılırmak’ın, yukarı çığırındaki kolu olan Küçük Dere ile birleştiği kesimde, antesedans olaylar sonucu oluşan boğazın bulunduğu noktada yerleşme nüvesini oluşturmaktadır. Buradan batıya açılan bir düzlüğe doğru, Zara Batı Platosunun güney eteğinde yer alan, kuzeyden gelen soğuk ve sert rüzgârlardan kendini koruyarak 1340 m yükseltideki doğal bir geçitte kurulmuştur. Bu geçit doğudan batıya giden ve Karadeniz’e açılan doğal yol güzergâhları üzerinde yer almaktadır. Kuruluş tarihi oldukça eski olan Zara, elverişli konumu ve topoğrafyanın sağladığı avantajla yerleşme çekirdeğini değiştirmeden günümüze kadar taşımıştır. Maddi kültür belgelerinden yerleşme tarihi prehistorik dönemlere kadar giden Zara’nın, Selçuklu ve Osmanlı Devleti’nin hâkimiyetinde olan bir yerleşim yeri (karye/ köy) olduğu bilinmektedir. Türkiye Cumhuriyeti’nin kurulmasıyla birlikte gelişimine devam eden Zara, günümüzde 11558 nüfus ile küçük bir şehir özelliği taşımaktadır.
Anahtar Kelimeler
Supporting Institution
Yok
Project Number
Proje Kapsamlı Çalışma değil
Thanks
yok
References
- Arınç, K. (2001). Tatvan Şehri: Kuruluşu, Gelişmesi ve Fonksiyonları. Erzurum: Atatürk Üniv. Yayınları No:925, Fen-Edebiyat Fakültesi Yayınları No:99.
- Başıbüyük, A. (1999). Suşehri Havzasının Coğrafi Etüdü. (Yayımlanmamış Doktora Tezi). Erzurum: Atatürk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.
- Darkot, B. (1967). "Şehir Ayrımında Nüfus Sayısı ve Fonksiyon Kriteri". İstanbul Üniversitesi Coğrafya Enstitüsü Dergisi, 8(16).
- Denker, B. T. (1976). Şehir içi arazi kullanılışı, gelibolu, markara ve babaeski’de örnek araştırmalar. istanbul: İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Yayın No: 2054 İstanbul Üniversitesi Coğrafya Enstitüsü Yayın No: 83.
- Doğanay, H. (2014). Türkiye Beşerî Coğrafyası (genişletilmiş ve güncellenmiş 4. baskı). Ankara: Pegem Akademi.
- Eken, G. (2003). XIX. "Yüzyılda Zara Üzeri̇ne Bazı Bilgiler". Atatürk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 8(2), 99–111.
- Emiroğlu, M. (1975). "Türkiye Coğrafi Bölgelerine Göre Şehir Yerleşmeleri ve Şehirli Nüfus". Ankara Üniversitesi D.T.C:F. Coğrafya Araştırmaları Dergisi, 7.
- Göney, S. (1984). Yerleşme Coğrafyası Cilt 1, Şehir Coğrafyası I (2. baskı). İstanbul: İ.Ü. Edebiyat Fakültesi Yayın No. 2274 Coğrafya Enstitüsü Yayın No. 91.
Details
Primary Language
Turkish
Subjects
-
Journal Section
Research Article
Publication Date
September 28, 2021
Submission Date
March 22, 2021
Acceptance Date
June 9, 2021
Published in Issue
Year 2021 Volume: 25 Number: 3