Derleme

Lektin paradoksuna güncel bir bakış açısı

Cilt: 6 Sayı: 1 27 Şubat 2026
PDF İndir
EN TR

Lektin paradoksuna güncel bir bakış açısı

Öz

Diyet lektinleri baklagiller, mantarlar, sebzeler ve meyvelerde doğal olarak bulunan ve karbonhidratlara bağlanabilen proteinlerdir. Birçok bitkisel kaynakta bulunan bu proteinler, kanser karşıtı, antiviral ve antibakteriyel özelliklere sahiptir ve bu bileşiklerin terapötik potansiyelini oluşturur. Özellikle kanser hücrelerinde apoptozu indükleme, bağışıklık sistemini düzenleme ve glikozilasyon farklılıklarını hedefleme özellikleri nedeniyle kanser tedavisinde umut vadeden bir araç olarak düşünülebilirler. Öte yandan lektinlerin aşırı tüketimi toksik etkilere yol açabilir. Çiğ baklagiller ve buğday tohumu gibi kaynaklarda bulunan lektinler bağırsak geçirgenliğini artırabilir, mikrovillus yapılarına zarar verebilir, besin emilimini engelleyebilir ve malabsorpsiyona neden olabilir. Ancak bu bileşiklerin pişirme, fermantasyon ve filizlendirme gibi uygulamalarla gıdalarda azaltılabileceği belirtilmiştir. Çalışmalar baklagil bazlı diyetlerin insülin duyarlılığını ve kilo kaybını artırdığını göstermektedir. Ayrıca lektinsiz diyetler gibi yeni beslenme yaklaşımları da devam etmektedir. Bu diyetler lektinlerin potansiyel zararlarını azaltmayı amaçlasa da besin eksikliği, erişilebilirlik ve sürdürülebilirlik gibi zorluklar da sunarlar. Lektinlerin bireyler üzerindeki etkilerini daha fazla araştırmak için daha fazla araştırmaya ihtiyaç vardır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Mishra A, Behura A, Mawatwal S, Kumar A, Naik L, Mohanty SS, et al. Structure-function and application of plant lectins in disease biology and immunity. Food and Chemical Toxicology. 2019;134:110827.
  2. Alatorre-Cruz JM, Pita-Lopez W, Lopez-Reyes RG, Ferriz-Martinez RA, Cervantes-Jimenez R, de Jesus Guerrero Carrillo M, et al. Effects of intragastrically-administered Tepary bean lectins on digestive and immune organs: Preclinical evaluation. Toxicol Rep. 2018;5:56-64.
  3. Hendrickson OD, Zherdev AV. Analytical Application of Lectins. Critical Reviews in Analytical Chemistry. 2018;48(4):279-92.
  4. Osterne VJS, De Sloover G, Van Damme EJM. Revisiting legume lectins: Structural organization and carbohydrate-binding properties. Carbohydrate Research. 2024;544.
  5. Dan X, Liu W, Ng TB. Development and Applications of Lectins as Biological Tools in Biomedical Research. Medicinal Research Reviews. 2016;36(2):221-47.
  6. Kumar K, Chandra KP, Sumanthi J, Reddy G, Shekar P, Reddy BVR. Biological role of lectins: A review. Journal of Orofacial Sciences. 2012;4(1).
  7. Sharon N, Lis H. The structural basis for carbohydrate recognition by lectins. The Molecular Immunology of Complex Carbohydrates—2. 2001:1-16.
  8. Lam SK, Ng TB. Lectins: production and practical applications. Applied Microbiology and Biotechnology. 2011;89(1):45-55.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Beslenme ve Diyetetik (Diğer)

Bölüm

Derleme

Yayımlanma Tarihi

27 Şubat 2026

Gönderilme Tarihi

10 Nisan 2025

Kabul Tarihi

20 Şubat 2026

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2026 Cilt: 6 Sayı: 1

Kaynak Göster

APA
Bakaç, E. R., & Öney, B. (2026). Lektin paradoksuna güncel bir bakış açısı. Atlas Journal of Medicine, 6(1), 52-61. https://doi.org/10.54270/atljm.2026.109
AMA
1.Bakaç ER, Öney B. Lektin paradoksuna güncel bir bakış açısı. ATLJM. 2026;6(1):52-61. doi:10.54270/atljm.2026.109
Chicago
Bakaç, Elif Rabia, ve Başak Öney. 2026. “Lektin paradoksuna güncel bir bakış açısı”. Atlas Journal of Medicine 6 (1): 52-61. https://doi.org/10.54270/atljm.2026.109.
EndNote
Bakaç ER, Öney B (01 Şubat 2026) Lektin paradoksuna güncel bir bakış açısı. Atlas Journal of Medicine 6 1 52–61.
IEEE
[1]E. R. Bakaç ve B. Öney, “Lektin paradoksuna güncel bir bakış açısı”, ATLJM, c. 6, sy 1, ss. 52–61, Şub. 2026, doi: 10.54270/atljm.2026.109.
ISNAD
Bakaç, Elif Rabia - Öney, Başak. “Lektin paradoksuna güncel bir bakış açısı”. Atlas Journal of Medicine 6/1 (01 Şubat 2026): 52-61. https://doi.org/10.54270/atljm.2026.109.
JAMA
1.Bakaç ER, Öney B. Lektin paradoksuna güncel bir bakış açısı. ATLJM. 2026;6:52–61.
MLA
Bakaç, Elif Rabia, ve Başak Öney. “Lektin paradoksuna güncel bir bakış açısı”. Atlas Journal of Medicine, c. 6, sy 1, Şubat 2026, ss. 52-61, doi:10.54270/atljm.2026.109.
Vancouver
1.Elif Rabia Bakaç, Başak Öney. Lektin paradoksuna güncel bir bakış açısı. ATLJM. 01 Şubat 2026;6(1):52-61. doi:10.54270/atljm.2026.109