Air Quality Analysis of Southeastern Anatolia Region (May 2016-2017)

Öz

In this study, values of sulfurdioxide (SO2) and particulate matter (PM10) in the airquality analysis reports belonging to Adıyaman, Gaziantep, Kilis, Şanlıurfa and Mardin are analyzed, The results are given in the form of graphics and tables. Tables and graphs are prepared for each city to include a yearly data from May 2016 to May 2017. The results are discussed according to the World Health Organization border value,European union and national border value. SO2 and PM10 values were found to be high enough to cause decrease in visibility distance and decrease of air quality. The data Republic of Turkey Ministry of Environment and Urbanisation belongs to the Air Quality Monitoring Stations

Anahtar Kelimeler

• Southeastern Anatolia, air quality, sulfur dioxide, particulate matter

Güneydoğu Anadolu Bölgesi’nin Hava Kalite Analizi (Mayıs 2016-2017)

Öz

Bu çalışmada Adıyaman, Gaziantep, Kilis, Şanlıurfa ve Mardin illerine ait hava kalite analiz raporlarında yer alan Kükürtdioksit (SO) ve Partikül Madde (PM10: EN 12341 ile tanımlanan 10 µm aerodinamik çaplı geçirgen bir girişten %50 verimle geçen partiküler madde) değerleri analiz edilerek, sonuçlar grafik ve tablolar şeklinde verilmiştir. Tablo ve grafikler her şehir için Mayıs 2016-Mayıs 2017 tarihleri arasındaki bir yıllık verileri içerecek şekilde hazırlanmıştır. Sonuçlar Dünya Sağlık Örgütü sınır değerine, Avrupa birliği ve ulusal sınır değere göre tartışılmıştır. SO2 ve PM10 değerlerinde görüş uzaklığında azalma ve hava kalitesinin düşmesine sebebiyet verebilecek oranda yüksek miktarlar tespit edilmiştir. Veriler T.C. Çevre ve Şehircilik BakanlığıHava Kalitesi İzleme istasyonlarına aittir

Anahtar Kelimeler

• Güneydoğu Anadolu, hava kalitesi, kükürtdioksit, partikül madde

Kaynakça

1. Akman, Y., Düzenli, A. ve Geven, F. 1996. Çevre Kirliliği ve Ekolojik Etkileri. Kaynak Kitap, 286 sayfa, Ankara. DOI: 10.13140/RG.2.1.1246.6323
2. Akyürek, Ö., Arslan, O. ve Karademir, A. 2013. SO ve PM10 Hava kirliliği Parametrelerinin CBS İle Konumsal Analizi: Kocaeli Örneği. TMMOB Coğrafi Bilgi Sistemleri Kongresi. 11-13 Kasım, Ankara.
3. Anonim 2014. Çevre ve Şehircilik Bakanlığı: Türkiye Çevre Sorunları ve Öncelikleri Değerlendirme Raporu. Yayın No: 23, Ankara.
4. Anonim 2015. Sağlık ve Çevre Birliği: Türkiye’de Hava Kirliliği ve Sağlık. Gerçekler, Veriler ve Öneriler. Bilgi Broşürü: 1, Türkiye.
5. Anonim 2017a. Çevre ve Şehircilik Bakanlığı: Hava kalitesi izleme istasyonları web sitesi. http://www.havaizleme.gov.tr.
6. Anonim 2017b. Eneji masası. http://enerjimasasi.org/.
7. Anonim 2017c. TRT Haber. http://www.trthaber.com/haber/turkiye/bu-illerde-toz-tasinimina-dikkat-313716.html
8. Anonim 2017d. Meteoroloji Genel Müdürlüğü. https://www.mgm.gov.tr/FILES/arastirma/toz_modeli_bilgi_notu.pdf

9. Anonymous 2012. OECD Environmental Outlook to 2050. OECD Publishing.
10. Anonymous 2014. European Environment Agency: Air quality in Europe 2014 report, Luxembourg.
11. Anonymous 2016. Dünya geneli şehirlerde iklim verileri. https://tr.climate-data.org/.
12. Anonymous 2017. Greenpeace. http://www.greenpeace.org/international/en/.
13. Atalay, İ. 2006. Türkiye Bölgesel Coğrafyası. İnkılap Kitapevi. İstanbul.
14. Bozoğlu, B. 2017. Hava Kirliliği Raporu 2016. TMMOB Çevre Mühendisleri Odası. http://www.cmo.org.tr/
15. Cavkaytar, Ö., Uysal Soyer, Ö. ve Şekerel, B.E. 2013. Türkiye’de Hava Kirliliğinden Kaynaklanan Sağlık Sorunları. Hava Kirliliği Araştırmaları Dergisi. 2: 105-111.
16. Çakır Sümer, G. 2014. Hava Kirliliği Kontrolü: Türkiye’de Hava Kirliliğini Önlemeye Yönelik Yasal Düzenlemelerin ve Örgütlenmelerin İncelenmesi. Uluslararası İktisadi ve İdari İncelemeler Dergisi. 7(13): 37-56. ISSN 1307-9832.
17. Demirarslan, K.O. 2016. Kış kentlerinde ısınma kaynaklı partikül maddenin hava kalitesi üzerine etkisi ve Doğu Anadolu Bölgesi Ağrı, Ardahan, Erzurum ve Kars illeri örneği, Uluslararası Kış Kentleri Sempozyumu, 10-12 Şubat, Atatürk Üniversitesi, Erzurum.
18. Garipağaoğlu, N. 2013. Tokat’ın Hava Kalitesinin Zamanla Değişimi ve Karadeniz Bölgesi İçerisindeki Durumu, Tokat Sempozyumu 1-3 Kasım 2012 Tokat Bildiriler Kitabı. Cilt: II s.9-32, Özyurt Matbaacılık, Ankara.
19. Kırımhan, S. 2006. Hava Kirliliği ve Kontrolü. Turhan Kitabevi: 394. ISBN 975-00284-1-4.
20. Özbeyaz, A., Tufaner, F. ve Demirci, Y. 2016. Partikül madde ile ilişkili görüntüleri kullanarak hava kirliliği tahminine ait bir model tasarımı. 1st International Mediterranean Science and Engineering Congress. Çukurova University, October 26-28, Adana/TURKEY. Pages: 969-975, Paper ID:302
21. Şengün, M. T. ve Kıranşan, K. 2013. Güneydoğu Anadolu Bölgesi’nde Çöl Tozlarının Hava Kalitesi Üzerine Etkisi. Türk Coğrafya Dergisi. 59: 59-68.
22. Tufan Çetin, Ö. ve Sümbül, H. 2010. Hava kirliliğinin belirlenmesinde likenlerin kullanımı. Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi. 2: 73-85.